Η Σημερινή Κατάσταση του Πληθωρισμού στην Ελλάδα
Ο πληθωρισμός στη χώρα μας παραμένει επίμονος και ανθεκτικός, συνεχίζοντας να είναι συστηματικά υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρώπης για δώδεκα μήνες. Η απόκλιση σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει διευρυνθεί περαιτέρω μετά τον Μάιο, ξεπερνώντας πλέον την μία ποσοστιαία μονάδα.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για τον Ιούλιο,ο πληθωρισμός στην Ελλάδα ανήλθε στο 3,7%,κατατάσσοντας τη χώρα τέταρτη ψηλότερα στην ΕΕ,ενώ η αντίστοιχη τιμή στην Ευρωζώνη παρέμεινε στο 2%. Είναι προφανές ότι οι κυβερνητικές δηλώσεις σχετικά με την επαρκή διαχείριση του πληθωρισμού και την περιορισμένη αύξηση των τιμών σε τρόφιμα και υπηρεσίες «μπάζουν νερά». Οι κύριοι παράγοντες που συμβάλλουν στη μεγάλη αυτή διαρροή είναι το τρίπτυχο ηλεκτρικό ρεύμα, ενοίκια και τρόφιμα. Οι τιμές τους εξακολουθούν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα και αποτελούν τους βασικούς τροφοδότες του πληθωρισμού.
Μια νέα ανάλυση από το Ινστιτούτο ΕΝΑ αναδεικνύει αυτά τα ζητήματα αναφορικά με την οικονομία. Όσον αφορά το ηλεκτρικό ρεύμα, οι αυξήσεις των τιμών είναι σαφώς πιο έντονες στην Ελλάδα συγκριτικά με άλλες χώρες της ΕΕ.Για παράδειγμα, τον Αύγουστο του 2024 ο ετήσιος δείκτης αύξησης των τιμών ηλεκτρικού ρεύματος έφτασε το εντυπωσιακό ποσοστό του 9,7% (σε σύγκριση με μόλις 1,3% στην ΕΕ), ενώ τον Ιούλιο του επόμενου έτους η αύξηση εκτοξεύθηκε στο 18,9% (έναντι μόλις 2,1% στις υπόλοιπες χώρες). Αυτές οι αυξήσεις έχουν επιδράσει αρνητικά στον γενικό δείκτη που παρακολουθήσαμε προηγουμένως.
Η κατάσταση γίνεται ακόμα πιο απογοητευτική όταν εξετάσουμε τις τάσεις στα ενοίκια κατοικιών. Η αύξηση των ενοικίων έχει επιταχυνθεί δραματικά από το περσινό ποσοστό του 4,6% τον Αύγουστο έως το εντυπωσιακό ποσοστό του 11,3% τον Ιούλιο φέτος (ενώ η αντίστοιχη αύξηση στις χώρες της ΕΕ κυμαινόταν λίγο πάνω από το 3%). Αυτή η ανεξέλεγκτη άνοδος αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη ανησυχία σχετικά με την ελληνική οικονομία.
Όσον αφορά τα τρόφιμα υπάρχει μια μικτή εικόνα: αρχικά ο πληθωρισμός ήταν υψηλότερος συγκριτικά με αυτόν της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά αργότερα σημείωσε σημαντική πτώση προς αρνητικές τιμές για τρεις μήνες στο τέλος του περασμένου έτους. Ωστόσο ακολούθησε νέα ανοδική πορεία και τώρα κινείται κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Aπουσία Παρεμβάσεων για Έλεγχο Τιμών – Το Πρόβλημα Με τα Ενοίκια
Το κύριο συμπέρασμα που προκύπτει από τους συντάκτες της έκθεσης είναι ότι παρόλο που ο πληθωρισμός έχει μειωθεί σε σχέση με τα διψήφια επίπεδα του προηγούμενου έτους συνεχίζει να πλήττει σοβαρά την αγοραστική δύναμη των ελληνικών νοικοκυριών – ιδιαίτερα εκείνων που βρίσκονται σε δυσχερέστερη θέση – πολύ περισσότερο απ’ ότι συμβαίνει κατά μέσο όρο στην Ευρώπη. Υπό αυτό το πρίσμα πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί απέναντι στους ισχυρισμούς της κυβέρνησης πως ο πληθωρισμός προέρχεται κυρίως από εξωτερικές αιτίες. Αν κι αυτό μπορεί να ισχύει ως προς τις αρχικές αιτίες εμφάνισης αυτού φαινομένου ωστόσο η ένταση και η διάρκεια αυτού στη χώρα μας σχετίζεται άμεσα τόσο με τη λειτουργία των αγορών όσο και τις παρεμβάσεις ή μάλλον απουσία παρεμβάσεων εκ μέρους της κυβέρνησης. Είναι σαφές ότι δεν μπορεί κανείς σοβαρά να υποστηρίξει πως υπάρχουν εισαγόμενοι παράγοντες πίσω από τις αυξήσεις στα ενοίκια.