Ο αντίκτυπος της δασμολογικής πολιτικής του Τραμπ στην ευρωπαϊκή αγορά ακινήτων το 2024

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της Alpha Bank, η επίδραση των δασμών που επιβλήθηκαν από τον Τραμπ στην αγορά ακινήτων της Ευρώπης είναι ελάχιστη για το 2024. Ωστόσο,η τράπεζα προειδοποιεί ότι οι υψηλότεροι δασμοί και τα αντίμετρα θα μπορούσαν να έχουν μακροχρόνιες συνέπειες για την ευρωπαϊκή οικονομία και έμμεσα για την αγορά ακινήτων.

Από το 2013 έως περίπου το 2023, ο δείκτης τιμών κατοικιών στη Ζώνη του Ευρώ (ΖτΕ) παρουσίασε μια σταθερή ανοδική τάση. Το 2023 παρατηρήθηκε μια μικρή πτώση (-1,2%) στις τρέχουσες τιμές, ενώ σε πραγματικούς όρους η πτώση αυτή ήταν πιο έντονη (-7,1%). Το 2024 όμως ο δείκτης σε ονομαστικούς όρους ανέκτησε τις απώλειές του φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από το 2000 (145,7), καταγράφοντας αύξηση κατά 2% και ελαφριά μείωση σε πραγματικούς όρους (-0,5%). Η ανάκαμψη των τιμών συνοδεύτηκε από αύξηση των συναλλαγών στον τομέα των οικιστικών ακινήτων στις περισσότερες χώρες της ΖτΕ σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat.

Οι μεταβολές στις τιμές διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των κρατών-μελών. Για παράδειγμα, χώρες όπως η Κροατία (10,4%), η Λιθουανία (9,7%), η Πορτογαλία (9,1%), η Ελλάδα (8,9%), η Ισπανία (8,5%), η Ιρλανδία (8,5%) και οι Κάτω Χώρες (8,2%) παρουσίασαν αυξήσεις άνω του 8% το 2024. Αντίθετα μειώσεις παρατηρήθηκαν στο Λουξεμβούργο καθώς και στη Γαλλία και τη Γερμανία.

Προσδιοριστικοί παράγοντες που επηρεάζουν την αγορά κατοικιών

Η ζήτηση για κατοικίες έχει αυξηθεί σημαντικά. Από τον Ιούνιο του 2024 μέχρι τον Ιούνιο του επόμενου έτους η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει προχωρήσει σε μείωση των βασικών επιτοκίων κατά οκτώ φορές.Το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων μειώθηκε από το ανώτατο επίπεδο του 4% στο σημερινό ποσοστό του 2%. Αυτή τη στιγμή οι νοικοκυριά έχουν βελτιωμένη πιστοληπτική δυνατότητα συγκριτικά με τα προηγούμενα χρόνια («Signals of a turnaround in the housing market», European Commission).

Ένας άλλος παράγοντας είναι ότι παρατηρείται ήπια πτώση στον λόγο μεταξύ των τιμών κατοικιών και του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών στο επίπεδο του 103.5 από ιστορικά υψηλά επίπεδα που άγγιζαν τις αξίες πάνω από114 .Παράλληλα όμως αυτός ο λόγος εξακολουθεί να είναι ψηλός συγκριτικά με τους μακροχρόνιους μέσους όρους.

Δεύτερον: Η περιορισμένη προσφορά κατοικιών αποτελεί επίσης κρίσιμο παράγοντα στην τρέχουσα κατάσταση της αγοράς. Απότομα μειωμένες οικοδομικές άδειες μετά τις αυξήσεις επιτοκίων οδηγούν σε χαμηλή προσφορά νέων κατοικιών.

Kίνδυνοι για την αγορά ακινήτων στο μέλλον

The trajectory of the European residential real estate market in the coming years will largely depend on how trade policies between the US and Europe evolve regarding tariffs on goods from the EU.
Analysts believe that if tariffs are imposed on EU products there will be secondary effects felt after a six-month period.

• The construction costs may rise due to increased prices for materials such as steel and wood due to these tariffs.
• This could lead to higher property prices and rents as builders pass on their increased costs to consumers.
• A slowdown in construction projects is also likely which would further limit housing supply and push prices up even more.
• The uncertainty surrounding tariffs might deter potential homebuyers who fear economic downturns or job losses affecting their ability to purchase homes.

Συμπέρασμα

The developments in the housing market are critical for Europe’s economic well-being especially amidst rising living costs that exacerbate social inequalities across many nations.