Αντιφάσεις στην ΕΚΤ εξαιτίας των δασμών του Τραμπ

Οι νέες διαφωνίες στο συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) αναδεικνύονται από τους εκτεταμένους δασμούς που επιβλήθηκαν από τον Ντόναλντ Τραμπ. Οι πιο αυστηροί κεντρικοί τραπεζίτες θεωρούν ότι η μεγαλύτερη απειλή αυτή τη στιγμή είναι ο πληθωρισμός, ενώ οι «περιστέρια» υποστηρίζουν ότι η ΕΚΤ θα πρέπει να προχωρήσει σε μείωση των επιτοκίων για να αποτρέψει μια οικονομική ύφεση στην ευρωζώνη.

Σε ένα κλίμα έντονης αβεβαιότητας, οι αποφάσεις του Τραμπ έχουν προκαλέσει αναστάτωση και στην ΕΚΤ, καθώς όλα τα ενδεχόμενα για τα επιτόκια εξετάζονται. Από το να παραμείνει σταθερή στις 17 Απριλίου μέχρι μια πιθανή μείωση κατά 0,25%, ακόμα και η προοπτική μιας σημαντικής παρέμβασης με μείωση 0,50% συζητείται ως αντίμετρο στις πιέσεις που ασκεί ο Λευκός Οίκος στην ευρωπαϊκή οικονομία.

Οι αντιλήψεις εντός της ΕΚΤ σχετικά με τις συνέπειες των δασμών έχουν αλλάξει δραστικά τις τελευταίες εβδομάδες. Οι πρόσφατες δηλώσεις του Τραμπ την περασμένη Τετάρτη έφεραν νέα δεδομένα στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, καθώς οι δασμοί ήταν πιο εκτεταμένοι και υψηλότεροι από όσα είχαν προβλεφθεί αρχικά.

Πριν από αυτές τις δηλώσεις, επικρατούσε η άποψη ότι στη συνεδρίαση της 17ης Απριλίου θα έπρεπε να υιοθετηθεί στάση αναμονής στη νομισματική πολιτική και να αποφευχθεί οποιαδήποτε νέα μείωση επιτοκίων μέχρι την πλήρη κατανόηση των εξελίξεων γύρω από την πολιτική του Trump. Επιπλέον, έχει προκύψει μια νέα παράμετρος που μπορεί να ενισχύσει τις πληθωριστικές πιέσεις: η Ευρώπη σχεδιάζει σημαντικές στρατιωτικές επενδύσεις ενώ η Γερμανία έχει αποφασίσει να παρακάμψει τους περιορισμούς χρέους για επενδύσεις εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ σε άμυνα και υποδομές.

Η Κριστίν Λαγκάρντ είχε ήδη τον Μάρτιο εκφράσει τη γενική συναίνεση στην ΕΚΤ ότι ο πληθωρισμός αποτελεί σοβαρότερη απειλή σε σύγκριση με την πιθανή επιβράδυνση της οικονομίας που θα δικαιολογούσε μια πτώση στα επιτόκια. Όπως είχε σημειώσει τότε, ο πληθωρισμός μπορεί να αυξηθεί κατά μισή ποσοστιαία μονάδα λόγω ενός εμπορικού πολέμου εξαιτίας των αντιποίνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μιας ασθενέστερης ισοτιμίας του ευρώ.

Νέα δεδομένα

Οι πρόσφατες δηλώσεις του Τραμπ στις 2 Απριλίου φαίνεται πως αλλάζουν το σκηνικό αυτό και ήδη οι «περιστέρια» στο συμβούλιο αρχίζουν να ανησυχούν έντονα για τον κίνδυνο ύφεσης. Οι αμοιβαίες κυρώσεις που ανακοίνωσε είχαν πολύ μεγαλύτερες συνέπειες για την Ευρώπη απ’ όσα είχαν προβλεφθεί προηγουμένως — συγκεκριμένα έναν συντελεστή 20% επί όλων των προϊόντων.

Pολλοί κεντρικοί τραπεζίτες αποφεύγουν προς το παρόν δημόσιες δηλώσεις όμως ο Γιάννης Στουρνάρας εξέφρασε σήμερα στους Financial Times τη θέση των «περιστεριών», εστιάζοντας στον κίνδυνο ύφεσης λόγω ενός μεγάλου αρνητικού σοκ ζήτησης στην ευρωζώνη.

Ο Στουρνάρας τόνισε πως ένας παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος μπορεί να έχει σοβαρές αρνητικές συνέπειες για την ανάπτυξη της Ευρώπης. Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά: «μια σημαντική δυσμενή επίπτωση στη ανάπτυξη μπορεί τελικά να οδηγήσει σε χαμηλότερες δραστηριότητες απ’ όσα περιμέναμε», γεγονός που θα μπορούσε επίσης να μειώσει τον πληθωρισμό κάτω από τους στόχους μας.

Eπιπλέον επισήμανε ότι η ευρωζώνη αντιμετωπίζει αυτό το σοκ σε μία περίοδο όπου οι προσδοκίες ανάπτυξης ήταν ήδη μέτριες κι ο πληθωρισμός κατευθυνόταν προς τον στόχο του 2% όπως καθορίζεται από την ΕΚΤ. Με αυτά τα λόγια σαφέστατα υπαινίσσονταν πως απαιτείται μία μείωση στα επιτόκια στις επόμενες συνεδριάσεις.
Ωστόσο σχετικά με τη συζήτησή γύρω από μεγάλη πτώση κατά μισή μονάδα δεν έκανε κάποιο σχόλιο όταν ερωτήθηκε γι’ αυτό.