Φάκελος 17Ν: Το επεισόδιο «αίμα στις σόλες», η συμπλοκή στα Σεπόλια, το φιάσκο της Ριανκούρ και οι δολοφονίες Αξαρλιάν, Σόντερς

Νέες αποκαλύψεις από περιστατικά, γνωστά αλλά και άγνωστα, που σημάδεψαν τη σχεδόν τριακονταετή δράση της τρομοκρατικής οργάνωσης, παρουσιάζονται στο 3ο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ «Φάκελος 17Ν» του Αλέξη Παπαχελά, το οποίο μεταδόθηκε από τον ΣΚΑΪ τη Δευτέρα 09.03.2026. Στο νέο αυτό επεισόδιο της σειράς του ΣΚΑΪ, με τον Αλέξη Παπαχελά στο τιμόνι, βλέπουμε τη δεκαετία του ’90 την αστυνομία να έρχεται αντιμέτωπη με τους τρομοκράτες δύο φορές, μία στα Σεπόλια και μία στην υπόθεση Ριανκούρ, αλλά να τους χάνει μέσα από τα χέρια της.

Η πρώτη κρίσιμη ευκαιρία παρουσιάστηκε τυχαία, τον Νοέμβριο του 1991, στα Σεπόλια. Η επιχειρησιακή ομάδα της 17Ν προσπαθούσε να κλέψει αυτοκίνητα για να τα χρησιμοποιήσει σε μελλοντικές δολοφονίες. Η Ελληνική Αστυνομία ειδοποιήθηκε και ακολούθησε μια σφοδρή συμπλοκή με τους πάνοπλους τρομοκράτες. Τα μέλη της 17Ν κατάφεραν να διασπάσουν τον κλοιό, πυροβολώντας και ρίχνοντας ακόμη και χειροβομβίδες, για να διαφύγουν τελικά με ένα ταξί. Άφησαν πίσω τους δύο αστυνομικούς σοβαρά τραυματισμένους.

«Ήταν σουρεαλιστική εικόνα, έγινε χαμός, έπεσαν σφαίρες, χειροβομβίδες και ο ταξιτζής έλεγε «περιμένετε να μαζέψω τις εισπράξεις»», είπε στον Αλέξη Παπαχελά ο Δημήτρης Κουφοντίνας, προσθέτοντας:

«Όταν εγκαταλείψαμε το ταξί, γύρισα και το είδα, ήταν χιλιοτρυπημένο από σφαίρες, σουρωτήρι σκέτο. Παρά τρίχα γλιτώσαμε, μπορεί αυτή τη στιγμή να έψαχνες κάποιον άλλον να μιλήσεις».

Τον Μάρτιο του 1992, παρουσιάστηκε η δεύτερη ευκαιρία, η οποία έμεινε στην ιστορία ως το «φιάσκο της Ριανκούρ». Μια γυναίκα, της οποίας η ταυτότητα παραμένει άγνωστη μέχρι σήμερα, παρείχε πληροφορία στην ΕΛΑΣ. Τα μέλη της 17Ν επρόκειτο να συγκεντρωθούν την επόμενη το πρωί στην οδό Λουίζης Ριανκούρ στους Αμπελοκήπους. Σύμφωνα με την «μυστηριώδη γυναίκα», οι τρομοκράτες είχαν σκοπό να δολοφονήσουν δικαστικό λειτουργό και σε περίπτωση ματαίωσης του χτυπήματος, το κλιμάκιο θα συναντιόνταν στην Ριανκούρ, μπροστά στον πύργο.

Δεκάδες αστυνομικοί με πολιτικά είχαν λάβει θέσεις στο πάρκο της Ριανκούρ για να προστατεύσουν περίπου 60 δικαστικούς. Ένας αστυνομικός που εντόπισε το αυτοκίνητο των τρομοκρατών, τηλεφώνησε από περίπτερο και έδωσε τον αριθμό κυκλοφορίας του οχήματος. Τα μέλη της 17Ν άκουσαν την κίνηση και προσπάθησαν να φύγουν. Ένα αυτοκίνητο της αστυνομίας άρχισε να ακολουθεί το βανάκι των τρομοκρατών, αλλά έχασε την οπτική επαφή.

«Ήταν η μεγαλύτερη γκάφα ως τότε», είπε στην εκπομπή ο Φώτης Παπαγεωργίου, ο οποίος διετέλεσε επικεφαλής της ομάδας ερευνών για τη 17Ν και της υπηρεσίας πληροφοριών της ΔΑΕΕΒ. «Είχαμε δει ένα αυτοκίνητο της ασφάλειας με 4 ανθρώπους, ξεκινήσαμε να φεύγουμε. Ο επικεφαλής αστυνομικός μάλλον αντιλήφθηκε τι συνέβαινε, κράτησε το αυτοκίνητο μακριά και έτσι όλα κύλησαν ομαλά. Όπως και σε άλλες περιπτώσεις που δεν είναι ιδιαίτερα γνωστές, αντιλαμβάνονταν τι συνέβαινε και χώριζαν οι δρόμοι μας χωρίς συστάσεις», είπε για το περιστατικό ο Δημήτρης Κουφοντίνας.

Ο «Λουκάς» της 17Ν ισχυρίζεται, επιπλέον, ότι υπήρξαν κι άλλες περιπτώσεις που έπεσαν πάνω σε αστυνομικούς, αλλά δεν τους συνέλαβαν:

«Μία φορά, όταν αλλάζαμε αυτοκίνητα, κουβαλούσαμε την τσάντα με τα πράγματα, από τη γωνία εμφανίστηκε ένας ζητιάνος, κάθισε στη γωνία και μας κοιτούσε. Ξεκινήσαμε, ερχόταν από πίσω, πατήσαμε ελαφρά το φρένο, εκείνος κοιτούσε επιδεικτικά από την άλλη πλευρά και έφυγε. Πολλές φορές συναντηθήκαμε και απλώς χώρισαν οι δρόμοι μας», υποστήριξε.

Σε άκρως απόρρητο έγγραφο της ΕΛΑΣ – πιθανόν από τις γαλλικές μυστικές υπηρεσίες – το οποίο αποκάλυψε το ντοκιμαντέρ του Αλέξη Παπαχελά, αναφέρεται ότι το όνομα του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου ήταν από το 1991 ανάμεσα σε εκείνα που θεωρούνταν ύποπτα για συμμετοχή στη 17Ν. Ωστόσο, δεν είχε εντοπιστεί και πίστευαν ότι ζούσε στη Γαλλία με την αδελφή του.

Τον Ιούλιο του 1992, οι τρομοκράτες επιχείρησαν να σκοτώσουν κάτω από την Πλατεία Συντάγματος τον τότε υπουργό Οικονομικών, Γιάννη Παλαιοκρασσά, με ρουκέτα. Η επίθεση απέτυχε, αλλά τραυμάτισε θανάσιμα τον φοιτητή Θάνο Αξαρλιάν, ο οποίος περνούσε τυχαία από το σημείο. Η δολοφονία του Αξαρλιάν λειτούργησε ως «καταλύτης» για να πάψει η κοινή γνώμη να βλέπει με συμπάθεια τη 17Ν.

Ακολούθησαν πολλές δολοφονίες, μεταξύ των οποίων και του εφοπλιστή Κώστα Περατικού το 1997.

Το 1999, ανέλαβε υπουργός Δημόσιας Τάξης ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, μετά τον ανασχηματισμό του Κώστα Σημίτη. Όπως διηγείται ο ίδιος ο κ. Χρυσοχοΐδης, το γεγονός που τον συγκλόνισε και τον κινητοποίησε ήταν η επίσκεψη του Μιχάλη Περατικού, πατέρα του δολοφονηθέντος επιχειρηματία, στο γραφείο του. «Τι κάνεις εδώ και κάθεσαι; Δεν ντρέπεσαι λίγο;» είπε με αποδοκιμασία στον υπουργό.

Η πιο έντονη επίσκεψη, ωστόσο, που δέχθηκε ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, ήταν από τον Ελληνοαμερικανό επικεφαλής της CIA, Τζορτζ Τένετ, εκείνη την περίοδο. «Μου είπε «γ@μ@ το στανιό σας, κάντε κάτι επιτέλους»», θυμήθηκε ο υπουργός.

Πλησίαζαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες, αλλά και το τέλος της δράσης της 17Ν, η οποία ξεκίνησε από το 1976.

Η δολοφονία του Βρετανού ταξίαρχου Στίβεν Σόντερς, το πρωί της 8ης Ιουνίου 2000, στη λεωφόρο Κηφισίας, σηματοδότησε την αρχή του τέλους για την τρομοκρατία στη χώρα μας.