Οικονομικές Προκλήσεις στην Ελλάδα: Μισθοί και Παραγωγικότητα
Παρά την αύξηση των μισθών τα τελευταία χρόνια, οι εργαζόμενοι συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν σημαντικές απώλειες λόγω της «έκρηξης» του πληθωρισμού. Στο μέλλον, ένα σοβαρό εμπόδιο για την ενίσχυση των μισθών είναι η χαμηλή παραγωγικότητα της εργασίας, που κατατάσσει την Ελλάδα στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου από την Κομισιόν, η ελληνική οικονομία έχει δείξει κάποια σημάδια μισθολογικής ανάπτυξης τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, αυτή η ανάπτυξη καλύπτει μόνο μερικώς τις απώλειες αγοραστικής δύναμης που έχουν σημειωθεί στο πρόσφατο παρελθόν.
Η διαρθρωτικά χαμηλή παραγωγικότητα παραμένει ένας κρίσιμος περιοριστικός παράγοντας για τη βιώσιμη αύξηση των μισθών στο μέλλον. Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η ονομαστική αύξηση των μισθών θα φτάσει το 6% το 2024 και το 3,2% το 2025, ακολουθώντας μια αύξηση του 3,7% που παρατηρήθηκε το 2023. Αντίστοιχα, οι πραγματικοί μισθοί αναμένεται να αυξηθούν κατά 2,9% το 2024 και κατά 1,1% το επόμενο έτος μετά από μια πτώση -6,3% το 2022 και μικρή άνοδο μόλις +0,3% το προηγούμενο έτος.
Αυτή η ανάκαμψη στους πραγματικούς μισθούς αποδίδεται σε έναν συνδυασμό μειωμένου πληθωρισμού και υψηλότερης ονομαστικής αύξησης των μισθών. Παρ’ όλα αυτά δεν αναμένεται να είναι αρκετή ώστε να καλύψει πλήρως τις απώλειες αγοραστικής δύναμης που υπήρξαν τα προηγούμενα χρόνια.
Επιπλέον οι κατώτατοι νόμιμοι μισθοί έχουν σημειώσει σημαντική άνοδο περίπου κατά 25% μεταξύ Ιανουαρίου του ’22 και Ιανουαρίου του ’25 αντίστοιχα με μια πραγματική βελτίωση κοντά στο 9%. Η ήπια πρόοδος στους μισθούς κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας έχει συμβάλει στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας κόστους εντός της ευρωζώνης. Αυτό φαίνεται από την αύξηση στα μερίδια αγοράς εξαγωγών καθώς επίσης και στη μείωση μακροοικονομικών ανωμαλιών.
Ωστόσο αξίζει να σημειωθεί ότι οι αυξήσεις στους μισθούς ήταν πολύ πιο περιορισμένες σε σχέση με όσα θα μπορούσαν να είχαν προβλεφθεί βάσει μακροοικονομικών δεικτών. Όταν εξετάσουμε τον δείκτη κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος (ULC), παρατηρούμε ότι η Ελλάδα παρουσίασε μικρότερη άνοδο συγκριτικά με τους περισσότερους άλλους ευρωπαϊκούς εταίρους τα τελευταία χρόνια.Η πρόβλεψη υποδεικνύει επιτάχυνση στην αύξησή τους από +2,5% φέτος σε +4,9% τον επόμενο χρόνο προτού μειωθεί ξανά στο +1,7%.
Η Πρόκληση της Παραγωγικότητας
Aλλά η σταθερά χαμηλή ανάπτυξη παραγωγικότητας στην Ελλάδα αποτελεί μία σοβαρή πρόκληση για τη χώρα μας. Αυτό περιορίζει τις δυνατότητες περαιτέρω αυξήσεων στους μισ θούς ενώ επηρεάζει αρνητικά τη μακροχρόνια ανταγωνιστικότητα μας.
“Η επίλυση αυτού του ζητήματος είναι ζωτικής σημασίας για τη διασφάλιση μιας βιώσιμης πορείας ανάπτυξης στον κλάδο των αμοιβών καθώς επίσης για την ενίσχυση της οικονομικής θέσης της Ελλάδας.”
Pαρ’ όλες τις θετικές εξελίξεις από το ’21 μέχρι σήμερα όσον αφορά την ανάπτυξή μας ,η παραγωγικότητα εργασίας δεν φτάνει εκείνη άλλων κρατών-μελών . Σύμφωνα με στοιχεία του ’24 ,το ΑΕΠ ανά κάτοικο σε μονάδες αγοραστικής δύναμης βρίσκεται δεύτερο χαμηλότερο στην ΕΕ ,αγγιζοντας μόλις ποσοστό ίσο προς τo70 %του μέσου όρου .
Eπίσης ,η παραγωγικότητα ανά ώρα εργασίας καταγράφεται ως η πιο χα低στη μέσα στην ΕΕ φτάνοντας μόλις στο56 %του μέσου όρουτης Ένωσης σύμφωνα πάνταμε δεδομένατου ‘23 .
