Το Ιράν βιώνει αυτή τη στιγμή μία από τις πιο αυστηρές και παρατεταμένες κρατικές διακοπές λειτουργίας του διαδικτύου που έχουν καταγραφεί ποτέ παγκοσμίως. Η κατάσταση, σύμφωνα με τον διεθνή οργανισμό παρακολούθησης NetBlocks, είναι πρωτοφανής.
«Το blackout του διαδικτύου στο Ιράν είναι πλέον μεταξύ των πιο σοβαρών κρατικά επιβεβλημένων εθνικών διακοπών λειτουργίας που έχουν καταγραφεί παγκοσμίως, και η δεύτερη σε διάρκεια που έχει καταγραφεί στο Ιράν μετά τις διαδηλώσεις του Ιανουαρίου, με τη χώρα να έχει περάσει το ένα τρίτο του 2026 εκτός σύνδεσης», αναφέρει σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ.
⚠️ Update: At 240 hours, pic.twitter.com/LPoVkOI9MM
Η νέα διακοπή πρόσβασης έρχεται έπειτα από έναν ακόμη πλήρες ιντερνετικό αποκλεισμό στις αρχές Ιανουαρίου, όταν το ιρανικό καθεστώς περιόρισε δραστικά τη συνδεσιμότητα στη διάρκεια μαζικών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων, τις οποίες κατέστειλε βίαια.
Το τωρινό blackout ξεκίνησε σχεδόν αμέσως μετά τα πλήγματα ΗΠΑ και Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, που οδήγησαν στον θάνατο του ανώτατου ηγέτη της χώρας, Αλί Χαμενεΐ. Έκτοτε, η κίνηση δεδομένων προς το εξωτερικό έχει εκμηδενιστεί.
ΣΥΝΕΧΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
Ο Doug Madory, διευθυντής ανάλυσης διαδικτύου της εταιρείας Kentik, ανέφερε την Παρασκευή 6 Μαρτίου στο Wired ότι παρατηρείται «ελάχιστη κίνηση» με πτώση της τάξης του 99% σε όλα τα δίκτυα. «Η αντίληψη που υπάρχει είναι ότι υπάρχει κάποια “λευκή λίστα” που επιτρέπει σε αυτήν την [εναπομείνασα] κίνηση να διέρχεται, είτε για ένα άτομο με προνομιακό καθεστώς είτε για κάποιο τεχνικό λόγο, όπως η ενημέρωση πιστοποιητικών κρυπτογράφησης», ανέφερε.
Υποδομές υπό κατάρρευση και «Εθνικό Δίκτυο Πληροφοριών»
Πέρα από την κρατική λογοκρισία, η συνδεσιμότητα πλήττεται πλέον και από τις πολεμικές επιχειρήσεις. Ο Madory επισημαίνει ότι τεχνικά προβλήματα λόγω αεροπορικών επιδρομών προκαλούν πρόσθετες διακοπές. «Ακόμη και αν η κυβερνητική διακοπή λειτουργίας αρθεί, τα προβλήματα συνδεσιμότητας θα μπορούσαν να επιμείνουν λόγω ζημιών στις υποδομές. Η διακοπή λειτουργίας καλύπτει την ικανότητά μας να κατανοήσουμε την πραγματική κατάσταση της συνδεσιμότητας στο Ιράν», εξήγησε.
Παρόμοια εικόνα καταγράφει και το πρόγραμμα παρακολούθησης διαδικτύου του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Τζόρτζια (IODA), το οποίο ανέφερε «ζημιές σε κρίσιμες υποδομές διαδικτύου ή ηλεκτρικής ενέργειας» που έχουν θέσει ιρανικά δίκτυα εκτός λειτουργίας.
In addition to the ongoing shutdown of the Internet in Iran, IODA sees evidence of damage to critical Internet or power infrastructure through simultaneous drops in Routing Announcements across various networks. For example, at ~6:00 PM local time today we see 5 networks show simultaneous drops.
[image or embed] pic.twitter.com/n0j0J2c0q7
— IODA (Internet Outage Detection and Analysis) (@ioda.live)
Για να διατηρήσει τον έλεγχο και να επιτρέψει τη συνέχιση της καθημερινότητας και της οικονομίας, το καθεστώς προωθεί το Εθνικό Δίκτυο Πληροφοριών (NIN), ένα εγχώριο intranet. Η ομάδα ψηφιακών δικαιωμάτων Filterwatch αναφέρει ότι η κυβέρνηση προωθεί μια εγχώρια μηχανή αναζήτησης, ενώ στέλνει προειδοποιητικά μηνύματα SMS σε πολίτες, τονίζοντας ότι όσοι συνδέονται στο παγκόσμιο διαδίκτυο ενδέχεται να αντιμετωπίσουν νομικές κυρώσεις.
ایران اکنون در دهمین روز دومین قطع اینترنت در سال ۲۰۲۶ قرار دارد. در میان حجم بسیار اندک ترافیکی که از ۲۸ فوریه همچنان از ایران خارج میشود، چندین شبکه در ۵ مارس با کاهش بیشتری در ترافیک مواجه شدند؛ موضوعی که احتمالاً به حملات هوایی مرتبط استsrc=twsrc%5Etfw”>#DigitalBlackoutIran https://t.co/78iNNHZYOR
— Filterbaan | فیلتربان (@filterbaan)
Ψηφιακός αυταρχισμός και ελίτ
Το εναλλακτικό ψηφιακό οικοσύστημα της Τεχεράνης, το NIN, έχει σχεδιαστεί με τέτοιο τρόπο ώστε να δημιουργεί πρόσβαση «πολλών ταχυτήτων», ακόμη και όταν το Ιράν αποκόπτεται από το παγκόσμιο διαδίκτυο. Τα τελευταία χρόνια, πολλοί Ιρανοί έχουν αναπτύξει τρόπους παράκαμψης των περιορισμών, χρησιμοποιώντας VPN και δίκτυα proxy για να αποκτούν πρόσβαση στο διεθνές διαδίκτυο. Ωστόσο, τα εργαλεία αυτά λειτουργούν μόνο σε περιόδους μερικών περιορισμών και όχι κατά τη διάρκεια πλήρους διακοπής.
Ενώ ο γενικός πληθυσμός παραμένει στο σκοτάδι, η κυβέρνηση, ο στρατός και η πλούσια ελίτ της χώρας διατηρούν πρόσβαση στον έξω κόσμο, συχνά μέσω δορυφορικών τερματικών Starlink. Με το Ιράν να έχει περάσει το μεγαλύτερο μέρος του 2026 εκτός σύνδεσης και πλέον να δέχεται σφοδρές στρατιωτικές επιθέσεις, το μέλλον της ελευθερίας της πληροφορίας στη χώρα παραμένει πιο αβέβαιο από ποτέ.
No internet. No sirens. No shelters. Millions of civilians in Iran are left without information about danger around them.src=twsrc%5Etfw”>#FreePoliticalPrisonersInIran pic.twitter.com/1aCbz9DpNw