Το Υπουργείο Δικαιοσύνης προχωρά σε μια ριζική αναμόρφωση της διαδικασίας για τις κατασχέσεις εις χείρας τρίτου, η οποία αφορά πρωτίστως τους τραπεζικούς λογαριασμούς. Με νέα διάταξη που ψηφίστηκε από τη Βουλή, η όλη διαδικασία ψηφιοποιείται πλήρως, καθιστώντας τις κατασχέσεις ουσιαστικά εφικτές με ένα απλό «κλικ». Κεντρικός άξονας αυτής της νέας εποχής θα είναι η ηλεκτρονική πλατφόρμα της Ομοσπονδίας Δικαστικών Επιμελητών Ελλάδας (portal.odee.gr).
Μέσω των άρθρων 41 και 42 του νέου νόμου για τη «Σύσταση και λειτουργία Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου παρακολούθησης υποθέσεων διαφθοράς», τροποποιούνται καίριες διατάξεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (άρθρα 983 και 985) και καθιερώνεται μια ολοκληρωτικά ψηφιακή ροή για τη διαδικασία της κατάσχεσης εις χείρας τρίτου, με κύριο αντικείμενο τις τραπεζικές καταθέσεις:
Ο επισπεύδων (όπως δανειστής, τράπεζα ή servicers), μέσω του δικηγόρου του, δίνει πλέον εντολή στον δικαστικό επιμελητή. Σε αυτή την εντολή, ορίζεται υποχρεωτικά από την αρχή τόσο το πρόσωπο όσο και η συγκεκριμένη τράπεζα εις χείρας της οποίας θα επιβληθεί η κατάσχεση.
Στην έκθεση κατάσχεσης που συντάσσει ο δικαστικός επιμελητής, θα αναγράφεται υποχρεωτικά ένας «Μοναδικός Κωδικός Δήλωσης». Ο κωδικός αυτός θα παράγεται αυτόματα από την πλατφόρμα portal.odee.gr.
Ένα ακριβές αντίγραφο της έκθεσης θα μπορεί πλέον να επιδίδεται στον οφειλέτη και στην τράπεζα (ή σε άλλο τρίτο) με ηλεκτρονικά μέσα, διευκολύνοντας την άμεση ενημέρωσή τους.
Η πιο σημαντική αλλαγή αφορά τη δήλωση του τρίτου (π.χ. η απάντηση της τράπεζας σχετικά με την ύπαρξη χρημάτων στον λογαριασμό). Αυτή η δήλωση, θετική ή αρνητική, δεν θα κατατίθεται πλέον χειρόγραφα στο Ειρηνοδικείο. Αντιθέτως, θα συντάσσεται, θα υπογράφεται και θα υποβάλλεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του τρίτου προς τον δικαστικό επιμελητή, αξιοποιώντας τον Μοναδικό Κωδικό Δήλωσης μέσω του portal.odee.gr.
Το Σκεπτικό της Κυβέρνησης: Γιατί Εισάγονται οι Αλλαγές
Οι νέες διαδικασίες θεσπίζονται με στόχο την αποδέσμευση της κατάσχεσης τραπεζικών λογαριασμών από χρονοβόρες και γραφειοκρατικές διαδικασίες. Λαμβάνοντας υπόψη τον μεγάλο όγκο υποθέσεων, ιδίως όσον αφορά τη διαχείριση κόκκινων δανείων, οι πιστωτές επιθυμούν να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα άμεσης επιβολής κατασχέσεων λογαριασμών.
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου, οι νέες διατάξεις επιδιώκουν τους ακόλουθους σκοπούς:
- Ενίσχυση της Διαφάνειας: Η ψηφιοποίηση και η χρήση της εγκεκριμένης πλατφόρμας συμβάλλουν άμεσα στη διαφάνεια της εκτελεστικής διαδικασίας.
- Ταχύτητα και Ενοποίηση: Η υποβολή της δήλωσης τρίτου μέσω του portal επιταχύνει τις διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης και ενοποιεί την πρακτική.
- Πληρότητα και Σαφήνεια: Η ρητή πρόβλεψη για τον ορισμό του συγκεκριμένου προσώπου εις χείρας του οποίου επιβάλλεται η κατάσχεση στην ίδια την εντολή, διασφαλίζει πληρότητα και σαφήνεια στο κρίσιμο στάδιο της εκτέλεσης.
- Αποφυγή Λαθών και Ακυροτήτων: Οι νέοι κανόνες λειτουργούν προστατευτικά, περιορίζοντας δραστικά τον κίνδυνο νομικών ακυροτήτων.
- Λειτουργική Συνοχή: Η συνολική αναμόρφωση ενισχύει τη λειτουργική συνοχή του συστήματος αναγκαστικής εκτέλεσης.