Νέο υπουργείο για την έρευνα εξήγγειλε ο Κ. Μητσοτάκης – «Μετά τις εκλογές»

Σε συζήτηση με τον συνιδρυτή του BioInnovation Greece, Νίκο Κυρπίδη, συμμετείχε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, την Δευτέρα (15/9) στο πλαίσιο του Bio3 Forum 2025, στην Τεχνόπολη στο Γκάζι. Όπως σημείωσε, είναι έτοιμος να συζητήσει με την ερευνητική κοινότητα την ίδρυση υπουργείου το οποίο θα ασχολείται ειδικά με την έρευνα και την ανάπτυξη, σε βάθος διετίας, τονίζοντας ότι στόχος είναι η ενοποίηση του ερευνητικού χώρου. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε πως η Ελλάδα πρέπει να αποκτήσει μόνιμο κονδύλι για την έρευνα στον προϋπολογισμό, με αξιοκρατία και αυστηρά κριτήρια αξιολόγησης επιδόσεων, ώστε οι ερευνητές να ξέρουν τους κανόνες και τους πόρους που έχουν στη διάθεσή τους. Στην εισαγωγική του τοποθέτηση ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι η βασική του πεποίθηση είναι ότι η Ελλάδα μπορεί να γίνει αυτό που ο ίδιος αποκαλεί «χώρα καινοτομίας». «Πιστεύω ότι αν κοιτάξουμε την ευρωστία του οικοσυστήματος εταιρειών στην Ελλάδα, θα πρέπει να εκπλήξει ευχάριστα ο αριθμός των επιχειρήσεων, η διαθεσιμότητα ιδιωτικών κεφαλαίων και οι επιτυχημένες κινήσεις που έχουν κάνει ορισμένες από τις εταιρείες. Είναι σαφές ότι κάτι συμβαίνει όσον αφορά το ιδιωτικό οικοσύστημα γύρω από την καινοτομία, την έρευνα και την ανάπτυξη. Όταν εξετάζουμε τον δημόσιο χώρο, τον παραδοσιακό τρόπο με τον οποίο χρηματοδοτούμε την έρευνά μας, πιστεύω ότι είναι δίκαιο να πούμε ότι πολλά πρέπει να γίνουν ακόμα». Παράλληλα, σημείωσε ότι η Ελλάδα έχει ένα σχετικά κατακερματισμένο σύστημα, στο οποίο υπάρχουν ερευνητικά κέντρα που εποπτεύονται από το Υπουργείο Ανάπτυξης και από τον γενικό γραμματέα Έρευνας. «Πολύ ερευνητικό έργο λαμβάνει χώρα στα ακαδημαϊκά μας ιδρύματα. Αυτοί οι δύο χώροι δεν επικοινωνούν με τον τρόπο που θα έπρεπε. Επομένως, μία από τις ιδέες στις οποίες εστιάζω, κάτι που έχουμε συζητήσει και στον δημόσιο διάλογο για την έρευνα και την καινοτομία, δημόσια και ιδιωτική, είναι πώς μπορούμε να δημιουργήσουμε έναν ενοποιημένο ερευνητικό χώρο. Ίσως μια λύση, την οποία προτείνω για πρώτη φορά στον δημόσιο διάλογο, αλλά θα χαρώ να συζητήσω με την ερευνητική κοινότητα, είναι η δημιουργία ενός Υπουργείου αφοσιωμένου στην έρευνα και την ανάπτυξη, το οποίο θα περιλαμβάνει και την τριτοβάθμια εκπαίδευση», συμπλήρωσε. Βάζοντας ως χρονικό ορίζοντα «μετά τις επόμενες εκλογές», ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε πως η χώρα θα μπορούσε να έχει έτοιμο ένα σχέδιο «για έναν ενοποιημένο ερευνητικό χώρο». ΚΩΣΤΑΣ ΤΖΟΥΜΑΣ/ EUROKINISSI Σχετικά με τον ρόλο της επιστημονικής έρευνας σε θέματα εθνικής ασφάλειας, ο πρωθυπουργός τόνισε: «Πιστεύω ότι η έρευνα και η εθνική ασφάλεια είναι, σε κάποιο βαθμό, συνδεδεμένες. Αν κοιτάξετε πχ τη μεγάλη επιτυχία της ισραηλινής βιομηχανίας τεχνολογίας, μεγάλο μέρος της έρευνας έγινε για στρατιωτικούς σκοπούς, και στη συνέχεια απέκτησε διπλή χρήση. Το ίδιο ισχύει και για μεγάλο μέρος της βασικής έρευνας που έγινε στις ΗΠΑ και οδήγησε σε τεχνολογίες που χρησιμοποιούμε σήμερα ευρέως. Πρέπει όμως να έχουμε επίγνωση του μεγέθους και των δυνατοτήτων μας. Ωστόσο, βλέπω να αναδύεται ένας νέος χώρος όσον αφορά στην τεχνολογική καινοτομία γύρω από τον τομέα της άμυνας. Για πρώτη φορά διαθέτουμε μια δομή, το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), που έχει τη δυνατότητα, σχετικά γρήγορα, να χρηματοδοτεί καινοτόμα έργα για την ανάπτυξη προϊόντων, τα οποία απαιτούν πολλή βασική έρευνα προκειμένου να καταλήξουν σε αποδεδειγμένα βιώσιμα προϊόντα ή υπηρεσίες». Σε ό,τι αφορά την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα, τις δράσεις της κυβέρνησης για τη στήριξη του τομέα και την προσέλκυση Ελλήνων του εξωτερικού, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε: «Πιστεύω ότι είναι πολύ σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι η ελληνική διασπορά μπορεί να προσφέρει τεράστια αξία στη χώρα. Αν κοιτάξετε τον αριθμό των καθηγητών στα 100 κορυφαία πανεπιστήμια των ΗΠΑ, θα δείτε ότι έχουμε τεράστια εκπροσώπηση, άρα υπάρχει το πνευματικό δυναμικό που, υπό ορισμένες συνθήκες, μπορεί να είναι πολύ χρήσιμο για τη χώρα, ειδικά σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και οι βιοεπιστήμες. Έχουμε ηγετικές προσωπικότητες στον ακαδημαϊκό χώρο και στη βιομηχανία». Επιπλέον, σημείωσε ότι ένα άλλο πλεονέκτημα που έχει και που μπορεί να αξιοποιήσει η κυβέρνηση και ισχύει για την τεχνητή νοημοσύνη είναι να διαθέτει ένα ρυθμιστικό καθεστώς στο πλαίσιο του Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act), το οποίο «θα ενθαρρύνει την καινοτομία και θα προσφέρει σε όσους ενδιαφέρονται ανώνυμα αλλά καλά επιμελημένα δεδομένα, κάτι που ισχύει για τον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, ο οποίος συνδέεται με το θέμα της διάσκεψής σας». Σε ερώτηση για την πραγματοποίηση κλινικών δοκιμών σε βιοτράπεζα στην Ελλάδα, ανέφερε: «Είναι κάτι που επεξεργαζόμαστε με το Υπουργείο Υγείας. Έχουν πλήρη γνώση ότι έχουμε μεγάλο δυναμικό στις κλινικές μελέτες. Πιστεύω ότι έχουμε βελτιωθεί αλλά μπορούμε να γίνουμε καλύτεροι στην προσέλκυση εργαζόμενων και την απλοποίηση της γραφειοκρατίας. Βρίσκω την ιδέα της βιοτράπεζας συναρπαστική και πιστεύω ότι είναι εθνικού ενδιαφέροντος. Σκεφτόμαστε πώς θα το δουλέψουμε και πώς θα εξηγήσουμε στον κόσμο ότι πρόκειται να είναι επωφελές για το σύνολο του πληθυσμού. «Δεν είναι εύκολο στην εποχή της παραπληροφόρησης και του σκεπτικισμού για την πρόσβαση του κράτους σε σημαντικά προσωπικά στοιχεία. Έχω ζητήσει από τους συνεργάτες μου να έλθουν με συγκεκριμένες προτάσεις, αλλά πιστεύω ότι είναι κάτι που χρειάζεται η χώρα. Και πιστεύω ότι πρέπει να απευθυνθούμε στο σύνολο του πληθυσμού, ξεκινώντας από τις νεότερες γενιές, που είναι πιο δεκτικές και που είναι αυτές που θα ωφεληθούν περισσότερο, σε δεκαετίες από τώρα, από τη δημιουργία μιας βιοτράπεζας. Κοιτάμε για επιλογές και δυνητικούς συνεργάτες, αλλά χρειαζόμαστε τη συνεργασία σας ως ειδήμονες στον τομέα σας για να εξηγήσουμε με απλά λόγια στον κόσμο γιατί αυτό είναι σημαντικό».