Ελλάδα: Δεύτερη παγκοσμίως στην αναβάθμιση της στρατηγικής κατά της διαφθοράς, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ

Η Ελλάδα κατέχει τη 2η θέση παγκοσμίως μεταξύ όλων των κρατών-μελών και εταίρων του ΟΟΣΑ, όσον αφορά τη βελτίωση του στρατηγικού πλαισίου για τη δημόσια ακεραιότητα και την καταπολέμηση της διαφθοράς. Αυτό καταδεικνύει η έκθεση «Anti-Corruption and Integrity Outlook 2026» του ΟΟΣΑ, η οποία δημοσιεύθηκε σήμερα. Επιπλέον, η χώρα μας σημειώνει την 5η καλύτερη επίδοση στην ποιότητα σχεδιασμού και τον δεύτερο υψηλότερο ρυθμό υλοποίησης δράσεων, βάσει των στοιχείων που περιλαμβάνονται στην έκθεση.

Στην επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου Εσωτερικών, τονίζεται η καταλυτική συμβολή των δημόσιων πολιτικών της κυβέρνησης, ιδίως αυτών που θεσπίστηκαν από το υπουργείο Εσωτερικών σε συνεργασία με την Εθνική Αρχή Διαφάνειας και το υπουργείο Δικαιοσύνης. Οι πολιτικές αυτές συνέβαλαν καθοριστικά στην αναμόρφωση της δημόσιας διοίκησης, τοποθετώντας την Ελλάδα πάνω από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ σε κρίσιμους τομείς.

  • Νέο Πειθαρχικό Δίκαιο και e-Peitharxika: Η δημιουργία ενός νέου κεντρικού Πειθαρχικού Οργάνου, στελεχωμένου με λειτουργούς του ΝΣΚ αποκλεισικής απασχόλησης, και η υποστηρικτική ηλεκτρονική πλατφόρμα e-Peitharxika (https://e-peitharxika.aead.gr/public-stats/) – που αναπτύχθηκε χωρίς κόστος για τον Έλληνα φορολογούμενο μέσω της συνεργασίας του υπουργείου Εσωτερικών και της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας – έχουν βάλει τέλος στο αίσθημα ατιμωρησίας. Η πλατφόρμα παρακολουθεί όλα τα στάδια της πειθαρχικής διαδικασίας, διασφαλίζοντας την ενιαία εφαρμογή του νόμου και την εξαγωγή τεκμηριωμένων στατιστικών στοιχείων. Ως αποτέλεσμα, στον πειθαρχικό έλεγχο, η Ελλάδα σημειώνει εξαιρετικές επιδόσεις τόσο σε κανονιστικό επίπεδο (83%) όσο και σε επιχειρησιακό (100%), έναντι του μέσου όρου του ΟΟΣΑ που ανέρχεται στο 66% και 22% αντίστοιχα.
  • Ολιστική Στρατηγική Προσέγγιση: Η Ελλάδα αναγνωρίζεται ως διεθνές πρότυπο για την αναβάθμιση της στρατηγικής της κατά της διαφθοράς σε επίπεδο ολόκληρης της κυβέρνησης (whole-of-government approach), μέσω της έγκρισης του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου Καταπολέμησης της Διαφθοράς από το Υπουργικό Συμβούλιο. Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας διαδραματίζει κεντρικό ρόλο, συντονίζοντας αυτό το εθνικό σχέδιο.
  • Διαχείριση Σύγκρουσης Συμφερόντων: Η χώρα μας πληροί το 100% των κανονιστικών κριτηρίων, ξεπερνώντας τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ που ανέρχεται στο 80%.
  • Ρύθμιση του Lobbying: Επίτευξη κάλυψης του 60% των κανονιστικών κριτηρίων, με τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ να είναι στο 42%.
  • Χρηματοδότηση πολιτικών κομμάτων: Εκπλήρωση του 71% των εφαρμοστικών κριτηρίων, έναντι 58% του μέσου όρου του ΟΟΣΑ.
  • Ανοιχτά Δεδομένα: Εφαρμογή αρχιτεκτονικής «open by default» για τα δεδομένα της δημόσιας διοίκησης, ενισχύοντας την πρόσβαση των πολιτών στην πληροφορία.

Τα παραπάνω επιτεύγματα ενισχύονται από μια σειρά κρίσιμων μεταρρυθμιστικών πρωτοβουλιών που στοχεύουν στην περαιτέρω ενίσχυση της δημόσιας ακεραιότητας και την προώθηση μιας κουλτούρας μηδενικής ανοχής απέναντι στη διαφθορά. Μεταξύ αυτών, ξεχωρίζουν:

  • Ψηφιακό Μητρώο Παρακολούθησης Υποθέσεων Διαφθοράς: Δημιουργήθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα, με τη συνεργασία των υπουργείων Δικαιοσύνης, Εσωτερικών, της Βουλής, Δικαστικών και εισαγγελικών Αρχών, της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων και της Ελληνικής Αστυνομίας. Στόχος του είναι η συστηματική παρακολούθηση της πορείας των υποθέσεων διαφθοράς, η διασφάλιση της αποτελεσματικότερης και ταχύτερης απονομής της ποινικής δικαιοσύνης και η εμπέδωση του αισθήματος ασφάλειας δικαίου.
  • Το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου: Η θεσμοθέτηση και λειτουργία προτύπου συστήματος εσωτερικού ελέγχου, σε συνδυασμό με τους πιστοποιημένους συμβούλους ακεραιότητας και την εισαγωγή ενός ολοκληρωμένου πλαισίου διαχείρισης κινδύνων, αποτελούν σημαντικά εχέγγυα διαφάνειας και λογοδοσίας της διοικητικής δράσης.
  • Το νέο πλαίσιο Πόθεν Έσχες: Με τον ν. 5026/2023, η Ελλάδα απέκτησε ένα σύγχρονο πλαίσιο για τις δηλώσεις πόθεν έσχες, με ένα ηλεκτρονικό πληροφοριακό σύστημα που διαλειτουργεί σε πραγματικό χρόνο με πλήθος κρίσιμων βάσεων δεδομένων. Δημιουργήθηκε Επιτροπή Ελέγχου και θεσπίστηκε η θέση Συντονιστή Ελέγχων για την άρση του κατακερματισμού αρμοδιοτήτων και την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των ελεγκτικών μηχανισμών.
  • Καλλιέργεια Κουλτούρας Ακεραιότητας: Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας επενδύει συστηματικά στην ευαισθητοποίηση της κοινωνίας, εστιάζοντας στους νέους και τους δημόσιους λειτουργούς, μέσω πρωτοβουλιών όπως ο διετής διαγωνισμός ακεραιότητας για τη νεολαία, ο οποίος προσελκύει πάνω από 2.000 συμμετέχοντες.

Η έκθεση του ΟΟΣΑ επιβεβαιώνει ότι η συνεκτική μεταρρυθμιστική προσπάθεια της ελληνικής κυβέρνησης αποφέρει μετρήσιμα αποτελέσματα και αναβαθμίζει ουσιαστικά τη διεθνή θέση της χώρας στον τομέα της δημόσιας ακεραιότητας.