Η Επιτροπή Ανταγωνισμού κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη δημιουργία συνθηκών ουσιώδους ρυθμιστικής ασυμμετρίας στην αγορά των ιδιωτικών αστικών μεταφορών κατά παραγγελία. Η επισήμανση αυτή προέρχεται από γνωμοδότηση της Αρχής σχετικά με το σχέδιο νόμου του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, με τίτλο «Εκσυγχρονισμός και αναβάθμιση μεταφορών», το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση στις 5 Φεβρουαρίου 2026.
Στην αναλυτική γνωμοδότησή της, βασισμένη στο άρθρο 23 του Ν. 3959/2011, η Επιτροπή Ανταγωνισμού εξετάζει τις προτεινόμενες ρυθμίσεις που αφορούν τις ιδιωτικές (αστικές) κατά παραγγελία μεταφορές, οι οποίες εκτελούνται από Επιβατηγά Ιδιωτικής Χρήσης (Ε.Ι.Χ.) οχήματα με επαγγελματία οδηγό. Προκειμένου να ενισχύσει τον ανταγωνισμό και να αποτρέψει πιθανές στρεβλώσεις στην αγορά, η Αρχή προτείνει μια σειρά από παρεμβάσεις.
Όπως τονίζεται, η αγορά των μεταφορών κατά παραγγελία λειτουργεί ως ένα ενιαίο και αλληλοεξαρτώμενο οικοσύστημα. Σε αυτό, τα οχήματα Ε.Δ.Χ. (ταξί) και τα Ε.Ι.Χ. με οδηγό δεν δραστηριοποιούνται μόνο συμπληρωματικά, αλλά και ανταγωνιστικά. Η ραγδαία τεχνολογική εξέλιξη και η ευρεία διάδοση των ψηφιακών πλατφορμών έχουν οδηγήσει σε μια λειτουργική σύγκλιση των δύο υπηρεσιών, αυξάνοντας σημαντικά τον βαθμό υποκαταστασιμότητας από την πλευρά της ζήτησης.
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι οποιαδήποτε άρση ή ουσιώδης χαλάρωση των υφιστάμενων περιορισμών στην αγορά των Ε.Ι.Χ. με οδηγό, χωρίς παράλληλη και ολοκληρωμένη επανεξέταση του ρυθμιστικού πλαισίου που διέπει τα ταξί, ενδέχεται να διαταράξει την υπάρχουσα ανταγωνιστική ισορροπία. Μια τέτοια εξέλιξη, επισημαίνεται, θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια ανεπιθύμητη μετατόπιση της προσφοράς και της ζήτησης, η οποία δεν θα βασίζεται σε κριτήρια αποδοτικότητας, ποιότητας ή καινοτομίας, αλλά στις κανονιστικές διαφοροποιήσεις.
Επιπλέον, η Επιτροπή Ανταγωνισμού προχωρά σε συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων.
Αναλυτικότερα, η Επιτροπή Ανταγωνισμού, διατυπώνοντας τη γνωμοδότησή της με δική της πρωτοβουλία για θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της, καθώς και για σχέδια νόμων και λοιπές κανονιστικές ρυθμίσεις που δύνανται να δημιουργήσουν εμπόδια στην ελεύθερη λειτουργία του ανταγωνισμού, έλαβε υπόψη το ισχύον νομικό πλαίσιο και το σχέδιο νόμου του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών. Το σχέδιο νόμου, με τίτλο «Εκσυγχρονισμός και αναβάθμιση μεταφορών: Τεχνικός έλεγχος – Εγκαταστάσεις Εξυπηρέτησης Οχημάτων, συγκοινωνιακοί φορείς, επιβατικές – οδικές – εμπορευματικές μεταφορές, ηλεκτροκίνηση, Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, ρυθμίσεις για τις πρότυπες προτάσεις, Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας και άλλες διατάξεις», τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή Ανταγωνισμού στις 5 Φεβρουαρίου 2026.
Η γνωμοδότηση επικεντρώνεται στις ιδιωτικές (αστικές) κατά παραγγελία μεταφορές που εκτελούνται από Επιβατηγά Ιδιωτικής Χρήσης (Ε.Ι.Χ.) αυτοκίνητα. Η πλήρης γνωμοδότηση είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της Επιτροπής.
Οι προτάσεις της Επιτροπής Ανταγωνισμού περιλαμβάνουν:
- Την κατάργηση της υφιστάμενης περιοριστικής απαρίθμησης των φορέων που μπορούν να ασκήσουν τη δραστηριότητα της ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. με επαγγελματία οδηγό. Αντιθέτως, προτείνεται η θέσπιση ουδέτερων, αντικειμενικών και αναλογικών προϋποθέσεων για την άσκηση της δραστηριότητας, ανεξαρτήτως της νομικής ή επαγγελματικής ταυτότητας του παρόχου.
- Την κατάργηση της πρόβλεψης για ελάχιστη διάρκεια συμβάσεων ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. με επαγγελματία οδηγό. Η πρόβλεψη αυτή (που ανέρχεται σε 3 ώρες ως γενικός κανόνας και σε 30 λεπτά για τα νησιά, εκτός Κρήτης και Εύβοιας, κατά την περίοδο 1ης Απριλίου έως 30 Οκτωβρίου) δεν θα πρέπει πλέον να ισχύει, ανεξαρτήτως γεωγραφικής περιοχής ή περιόδου παροχής της υπηρεσίας.
- Την κατάργηση της απαγόρευσης σύναψης νέας σύμβασης ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. με επαγγελματία οδηγό πριν τη συμπλήρωση της ελάχιστης διάρκειας της προηγούμενης, καθώς και της υποχρέωσης έγκαιρης γνωστοποίησης της λύσης της σύμβασης.
- Την κατάργηση του ελάχιστου χρόνου προκράτησης (δηλαδή της κατάρτισης της σύμβασης μίσθωσης και της ηλεκτρονικής καταχώρισής της με αμετάβλητη χρονοσήμανση σε ψηφιακό μητρώο) για την ολική εκμίσθωση Ε.Ι.Χ. με επαγγελματία οδηγό, ο οποίος με το ισχύον Σχέδιο Νόμου ορίζεται στα 30 λεπτά.
- Την κατάργηση της υποχρέωσης επιστροφής του Ε.Ι.Χ. οχήματος με επαγγελματία οδηγό στη βάση του, ως αποκλειστικό σημείο έναρξης της εκμίσθωσης. Εναλλακτικά, και εφόσον συντρέχει ειδικός λόγος υπέρτερου δημοσίου συμφέροντος, προτείνεται η υιοθέτηση λιγότερο επαχθών μέτρων, όπως η πρόβλεψη της υποχρέωσης επιστροφής στην έδρα ή σε ειδικούς χώρους στάθμευσης, μόνο στην περίπτωση που δεν υπάρχει νέα κράτηση.
- Την κατάργηση της πρόβλεψης για ελάχιστο μίσθωμα στην παροχή υπηρεσιών ολικής μίσθωσης Ε.Ι.Χ. με επαγγελματία οδηγό. Σε κάθε περίπτωση, εάν κριθεί απαραίτητη μια ρυθμιστική παρέμβαση στο μίσθωμα, ο τρόπος καθορισμού του θα πρέπει να είναι ανάλογος με τον τρόπο προσδιορισμού του μισθώματος στα Ε.Δ.Χ. Σημειώνεται ότι το ελάχιστο μίσθωμα έχει τρέχοντα καθοριστεί στα 90 Euro για διάρκεια μίσθωσης 3 ωρών και στα 40 Euro για διάρκεια μίσθωσης 30 λεπτών.
- Τη διατήρηση της υποχρέωσης λήψης προηγούμενης διοικητικής άδειας για τη δραστηριοποίηση στην παροχή υπηρεσιών διαμεσολάβησης για τη μίσθωση Ε.Ι.Χ. οχημάτων με επαγγελματία οδηγό.
Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η ιδιωτική μεταφορά (αστικών) επιβατών κατά παραγγελία αποτελεί ένα ενιαίο και αλληλοεξαρτώμενο οικοσύστημα. Σε αυτό, τα οχήματα Ε.Δ.Χ. (ταξί) και τα Ε.Ι.Χ. οχήματα με επαγγελματία οδηγό λειτουργούν τόσο συμπληρωματικά όσο και ανταγωνιστικά. Η τεχνολογική πρόοδος και η ευρεία χρήση των ψηφιακών πλατφορμών έχουν ενισχύσει τη λειτουργική σύγκλιση αυτών των δύο μορφών παροχής υπηρεσιών μεταφοράς επιβατών κατά παραγγελία, καθιστώντας τις άμεσα συγκρίσιμες από την πλευρά της ζήτησης και αυξάνοντας τον βαθμό υποκαταστασιμότητας μεταξύ τους.
Στο πλαίσιο αυτό, η γνωμοδότηση αναγνωρίζει και επισημαίνει ότι οι δύο μορφές παροχής υπηρεσιών λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία: οποιεσδήποτε μεταβολές στο ρυθμιστικό καθεστώς της μίας υπηρεσίας επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία, τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστική ισορροπία της άλλης. Παρά ταύτα, το ισχύον εθνικό πλαίσιο διατηρεί διακριτά καθεστώτα αδειοδότησης και διακριτούς κανόνες λειτουργίας και υποχρεώσεις συμμόρφωσης για κάθε κατηγορία υπηρεσίας μεταφοράς. Αυτή η διαπίστωση είναι κρίσιμης σημασίας για την αξιολόγηση κάθε προτεινόμενης ρυθμιστικής μεταρρύθμισης.
Η άρση ή η ουσιώδης χαλάρωση ρυθμιστικών περιορισμών στην αγορά των Ε.Ι.Χ. οχημάτων με επαγγελματία οδηγό, εφόσον πραγματοποιηθεί χωρίς ταυτόχρονη και συνεκτική επανεξέταση του ρυθμιστικού πλαισίου της αγοράς των Ε.Δ.Χ. οχημάτων (ταξί), ενδέχεται να δημιουργήσει συνθήκες ουσιώδους ρυθμιστικής ασυμμετρίας. Αυτή η ασυμμετρία δεν περιορίζεται απλώς στο επίπεδο των κανονιστικών υποχρεώσεων, αλλά μπορεί να μεταβάλει την οικονομική ισορροπία του ενιαίου οικοσυστήματος παροχής υπηρεσιών κατά παραγγελία μεταφοράς επιβατών. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια μετατόπιση της προσφοράς και της ζήτησης που δεν θα βασίζεται σε κριτήρια αποδοτικότητας, ποιότητας ή καινοτομίας, αλλά σε κανονιστικές διαφοροποιήσεις.