Αϊτή: Βία και Ανθρωπιστική Κρίση
Σύμφωνα με την πρόσφατη αναφορά του ΟΗΕ,πάνω από 1.600 άτομα, εκ των οποίων οι περισσότεροι ανήκουν σε εγκληματικές ομάδες, έχουν χάσει τη ζωή τους μέσα στους πρώτους τρεις μήνες του 2025. Οι εγκληματικές οργανώσεις συνεχίζουν να εντείνουν τις προσπάθειές τους για να επεκτείνουν τον έλεγχο τους στην Αϊτή. Από την 1η Ιανουαρίου μέχρι τις 31 Μαρτίου,«1.617 άνθρωποι σκοτώθηκαν και (σ.σ. άλλοι) 580 τραυματίστηκαν σε βίαια επεισόδια στα οποία ενεπλάκησαν συμμορίες, (σ.σ. παραστρατιωτικές) οργανώσεις νόμιμης άμυνας,ανένταχτα μέλη του πληθυσμού,καθώς και κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων των δυνάμεων ασφαλείας»,σύμφωνα με την τριμηνιαία έκθεση της πολιτικής αποστολής των Ηνωμένων Εθνών στη χώρα της Καραϊβικής (BINUH).
Παρά το γεγονός ότι οι θάνατοι είναι μειωμένοι σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο (1.741 νεκροί) καθώς και με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2024 (2.505),η βία δεν εξελίσσεται πάντα γραμμικά αλλά παρουσιάζει διακυμάνσεις ανάλογα με τη δράση των συμμοριών και τις επιχειρήσεις των αρχών επιβολής της τάξης.
«Μεταξύ του Ιανουαρίου και του Μαρτίου του 2025, παρά τους πολυάριθμους θανάτους στις τάξεις τους (936), οι συμμορίες ενέτειναν τις προσπάθειές τους να επεκτείνουν τον εδαφικό έλεγχό τους στη μητροπολιτική περιοχή της Πορτ-ο-Πρενς», σημειώνει η έκθεση (σελ. 5). Δύο περιοχές στοχεύθηκαν ειδικά «η κατάκτηση των οποίων θα διευκόλυνε το πέρασμα προς την κοινότητα Πετιόν-Βιλ», που είναι μία από τις τελευταίες περιοχές που παραμένουν αλώβητες από τη δράση συμμοριών — εκεί βρίσκονται ξένες πρεσβείες, τράπεζες και κρατικοί θεσμοί.
Ταυτόχρονα, στα τέλη Μαρτίου οι συμμορίες εξαπέλυσαν «επιθέσεις» στις κοινότητες Μιρμπαλέ και Σο ντ’ Ο για να αποκτήσουν πρόσβαση στα σύνορα με τη Δομινικανή Δημοκρατία σε μια περιοχή σχεδόν 70 χιλιομέτρων.
Ο ΟΗΕ αναγνωρίζει επίσης «τρεις βασικές δυναμικές» που χαρακτήρισαν τα βίαια επεισόδια το 2024: η βία που σχετίζεται με εγκληματικές οργανώσεις (35% των θανάτων), αυτή που προέρχεται από αστυνομικές επιχειρήσεις κατά αυτών καθώς και εκτελέσεις αποδιδόμενες σε αστυνομικούς (56%), ενώ υπάρχει επίσης αύξηση δραστηριοτήτων παραστρατιωτικών ομάδων νόμιμης άμυνας όπως οργάνωση γνωστή ως «Μπουά Καλέ» (9%). Η έκθεση εκφράζει ανησυχίες σχετικά με τουλάχιστον 65 περιπτώσεις εξωδικαστικών εκτελέσεων ή αυθαίρετων πράξεων από μέλη της αστυνομίας συμπεριλαμβανομένων δύο εφήβων.
Η Αϊτή αντιμετωπίζει χρόνια προβλήματα λόγω της βίας που προκαλούν συμμορίες υπεύθυνες για φόνους, βιασμούς κι απαγωγές για λύτρα ενώ η πολιτική κατάσταση επιδεινώνει ακόμη περισσότερο τα πράγματα.
Το προηγούμενο έτος καταγράφηκαν πάνω από 5.600 ανθρωποκτονίες συνδεδεμένες με εγκληματικές ομάδες (+20% συγκριτικά με το 2023), περίπου 1.500 απαγωγές κι πάνω από έξι χιλιάδες υποθέσεις έμφυλης βίας όπου το ποσοστό σεξουαλικών επιθέσεων ήταν στο υψηλό επίπεδο του69%. Επίσης σημειώθηκε αύξηση (+70%) στον εξαναγκασμό στρατολόγησης παιδιών από ένοπλες ομάδες.
Aξιολογώντας την κατάσταση στο πρώτο τρίμηνο αυτού του χρόνου καταγράφηκαν συνολικά329 υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησηςμε332 επιζήσαντες κυρίως ομαδικούς βιασμούς — αριθμός αυξημένος κατά254% συγκριτικάμετο προηγούμενο τρίμηνο σύμφωνα πάντα στην έκθεσητης BINUH(σελ13-14).