Η βιωσιμότητα του ελληνικού δημόσιου χρέους

Το ελληνικό δημόσιο χρέος παρουσιάζει καλύτερες προοπτικές σε σύγκριση με άλλες χώρες της ευρωζώνης, καθώς ένα σημαντικό τμήμα του, περίπου 31,6 δισ. ευρώ, θα αποπληρωθεί νωρίτερα από την κανονική λήξη του μέχρι το 2031. Αυτή την πληροφορία ανακοίνωσε πρόσφατα ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης.

Οι όροι εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους της χώρας είναι πιο ευνοϊκοί σε σχέση με αυτούς που ισχύουν για τη Γερμανία και άλλα κράτη-μέλη της ευρωζώνης, καθώς το κόστος εξυπηρέτησής του ανέρχεται στο 1,73%.Αυτό αναφέρεται σε άτυπο ενημερωτικό σημείωμα που εξέδωσε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες αυτές, οι πρόωρες αποπληρωμές των δανείων από το πρώτο Μνημόνιο θα συνεχιστούν τα επόμενα χρόνια ώστε να ολοκληρωθεί η αποπληρωμή τους έως το 2031 αντί για το αρχικά προγραμματισμένο 2041. Επιπλέον, τον Δεκέμβριο του 2025 αναμένεται μια επιπλέον πρόωρη αποπληρωμή ύψους τουλάχιστον 5,29 δισ. ευρώ για λήξεις δανείων από το 2033 έως και το 2041.

Με αυτή την ενέργεια η κυβέρνηση στέλνει ένα μήνυμα στους θεσμούς και τη διεθνή επενδυτική κοινότητα ότι ενεργεί προνοητικά και στρατηγικά για να μειώσει περαιτέρω τις ετήσιες χρηματοδοτικές ανάγκες της μετά το 2032.

Επιπλέον σύμφωνα με αποφάσεις που ελήφθησαν στο Eurogroup τον Μάιο του 2018: αν η Ελλάδα πετύχει τους δημοσιονομικούς στόχους της μεταξύ των ετών αυτών αλλά αντιμετωπίσει μια παγκόσμια οικονομική κρίση ή κατάσταση ανώτερης βίας που θα μπορούσε να καταστήσει μη βιώσιμο το δημόσιο χρέος (λόγοι εκτός ελέγχου της χώρας), τότε οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θα εξετάσουν νέα μέτρα για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας αυτού.

Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα έχει εξασφαλίσει ουσιαστικά μία μορφή εγγύησης σχετικά με τη βιωσιμότητα του χρέους μετά το έτος αυτό. Παρά τις διεθνείς κρίσεις όπως πανδημίες ή γεωπολιτικούς κινδύνους που έχουν εμφανιστεί μέχρι σήμερα χωρίς να απαιτούνται πρόσθετα μέτρα μέχρι τώρα στην πορεία προς τα εμπρός.

Το προφίλ του ελληνικού χρέους

Η σκληρή δουλειά των τελευταίων δεκαετιών έχει οδηγήσει στη δημιουργία ενός χαρτοφυλακίου δημοσίων υποχρεώσεων που σύμφωνα με στοιχεία τέλους έτους έχει τα παρακάτω χαρακτηριστικά:

• Total Debt: €364.8 δισεκατομμύρια
• Mediant Duration of Debt: περίπου 18.8 χρόνια
• Mediant Repricing Duration: περίπου 18.2 χρόνια
• annuity Cost of Servicing: στο επίπεδο ποσοστό μόλις στο %1.73

Aπό τα παραπάνω στοιχεία γίνεται σαφές ότι ο τρόπος λειτουργίας αυτού καθαυτό μοιάζει περισσότερο σαν ένα ομόλογο μακράς διάρκειας χωρίς κίνδυνο αγοράς (όπως επιτοκιακό ή συναλλαγματικό) προσφέροντας σταθερό κόστος εξυπηρέτησης κατά τη διάρκεια ζωής έως ότου λήξει.

Eάν σήμερα η Γερμανία επιθυμούσε να προβεί σε δανεισμό διάρκειας ίσης μ’ αυτήν (19 έτη), τότε οι τόκοι θα ήταν γύρω στο %2.93 – δηλαδή υψηλότερο κατά %1.20 συγκριτικά με την Ελλάδα – ενώ παράλληλα θα χρειάζονταν αναχρηματοδότηση όλων των υποχρεώσεων τους μέσα σε λιγότερο χρόνο λόγω χαμηλής μέσης σταθμικής φυσικής διάρκειας γύρο στα μόλις %8 έτη έναντι σχεδόν %19 των Ελληνικών υποχρεώσεων – κάτι επικίνδυνο δεδομένων συνθηκών αύξησης επιτοκίων στην Ευρώπη.

Aξιοποίηση Διαθέσιμων Πόρων

Πολύ σημαντικό είναι επίσης πως τα συνολικά διαθέσιμα κεφάλαια φτάνουν πάνω από €44 δις ευρώ ως Γενική Κυβέρνηση . Η αξιοποίηση αυτών συνεχίζεται μέσω πολιτικής πρόωρων πληρωμών διμερών μνημονιακών δανείων GLFA . Ήδη έχουν γίνει πλήρεις πληρωμές ΔΝΤ , ενώ από GLFA αρχικού ύψους €52 ,9 διs έχουν επιστραφεί €21 ,3 διs . Το υπόλοιπο ποσό ανέρχεται πλέον στα €31 ,6 διs.

Bιώσιμο Χρέος

Η βιώσιμοτητα αυτή αντικατοπτρίζεται στις αξιολογήσεις & spreads όπου οι φόβοι σχετικά τι μπορεί συμβει μετα τον χρόνο αυτό βασίζονται στην προηγούμενη εμπειρία κρίσης πριν15 χρόνια όταν υπήρξαν δραματικές απώλειες ΑΕΠ & εισοδήματος λόγω εσωτερικης υποτίμησης.

Σημαντικοί δείκτες συνεργασιών περιλαμβάνουν :

• – εφαρμογή PSI Μαρτίου ’12 μειώνει δημόσιο κατά ~45% ΑΕΠ
• – επαναγορά Δεκεμβρίου ’12 μειώνει περαιτέρώ ~10% ΑΕΠ
• – βραχυχρόνια μέτρα ’17 μειώνουν ~25% ΑΕΠ παρούσα αξία
• – Μεσομακροχρόνια ’18 προσθέτουν ακόμα ~25%

Όλες αυτές οι ενέργειες είχαν στόχο όχι μόνο την περιορισμένη αξία αλλά κυρίως επέτειναν χρονικά διάρκεια & σταθερό κόστος υπηρεσίας κάτω ιστορικών χαμηλών επιτοκιών.

Σήμερα λοιπόν καταλήγει ενημερωση πως παρά υψηλό ποσοστό ως προς ΑΕΠ είναι πολύ πιο ασφαλές & συμφέρουσα συγκριτικά πολλές άλλες χώρες εντός Ευρώ πάλι.

Οι θετικές προοπτικές αντικατοπτρίζονται επίσης στη συνεχή πτώση spreads κρατικών τίτλων έναντι άλλων χωρών ενώ υπάρχουν περιπτώσεις όπου αυτά είναι μικρότερα ακόμα κι απ’ χώρες λιγότερου χρεούς.