Το Οικουμενικό Πατριαρχείο εκφράζει την βαθιά του ικανοποίηση για την έναρξη της διαδικασίας επιστροφής ιερών και ιστορικών κειμηλίων από τη Βουλγαρία, όπως αναφέρεται σε σημερινή ανακοίνωση (4 Οκτωβρίου) από το Φανάρι, η οποία εκδόθηκε με αφορμή τη συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας. Παράλληλα, το Πατριαρχείο εκφράζει την ελπίδα αυτή η εξέλιξη να αποτελέσει πρότυπο για την επιστροφή πολιτιστικών θησαυρών και από άλλες χώρες, με ιδιαίτερη αναφορά στα Γλυπτά του Παρθενώνα.
Σύμφωνα με το Πατριαρχείο, τα εν λόγω αντικείμενα είχαν αφαιρεθεί από τη Βουλγαρία πριν από περισσότερα από 100 χρόνια από μητροπόλεις και μοναστήρια που βρίσκονται στη Βόρεια Ελλάδα και υπάγονται στην πνευματική και κανονική δικαιοδοσία του Οικουμενικού Θρόνου.
«Το Οικουμενικό Πατριαρχείο ενημερώθηκε για τη συμφωνία που επιτεύχθηκε μεταξύ των κυβερνήσεων της Ελλάδας και της Βουλγαρίας σχετικά με την ανταλλαγή ιστορικών κειμηλίων και εκφράζει την ικανοποίησή του για την έναρξη της επιστροφής από τη Βουλγαρία πολύτιμων και ιερών αντικειμένων, τα οποία είχαν αφαιρεθεί πριν από πάνω από έναν αιώνα από ιερές μητροπόλεις και μονές που ανήκουν στην πνευματική και κανονική δικαιοδοσία της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας στη Βόρεια Ελλάδα».
Προσδοκία για την ολοκλήρωση της επιστροφής
Το Οικουμενικό Πατριαρχείο διευκρινίζει ότι θεωρεί τη συμφωνία αυτή ως την αρχή της αποκατάστασης της αρπαγής των κειμηλίων και προσδοκά την ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας, βασιζόμενο στην ηθική τάξη, το διεθνές δίκαιο και τις σχέσεις των δύο χωρών.
«Το Οικουμενικό Πατριαρχείο κάνει λόγο για «έναρξη» της αποκατάστασης της αρπαγής των συγκεκριμένων θρησκευτικών και πολιτιστικών κειμηλίων που συνέβη τότε, διότι ελπίζει ότι αυτή η αποκατάσταση θα ολοκληρωθεί σύντομα, όπως επιβάλλουν η ηθική τάξη και το διεθνές δίκαιο, και ειδικότερα στο πλαίσιο των εγκάρδιων σχέσεων μεταξύ των δύο γειτονικών και συμμαχικών χωρών, που είναι αμφότερες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Η παρέμβαση του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στη Σόφια
Στην ανακοίνωση υπενθυμίζεται ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος είχε θέσει επίσημα το ζήτημα στον τότε πρόεδρο της Βουλγαρίας, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στη Σόφια πριν από μερικά χρόνια.
«Το Οικουμενικό Πατριαρχείο υπενθυμίζει ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, όταν βρισκόταν πριν από μερικά χρόνια στη Σόφια, είχε θέσει επίσημα το θέμα των κειμηλίων στον τότε πρόεδρο της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας. Τώρα, πανηγυρίζει για την έναρξη της σχετικής διαδικασίας και συγχαίρει τις δύο κυβερνήσεις για όσα έχουν επιτευχθεί και για όσα αναμένεται να ακολουθήσουν σχετικά με το ζήτημα».
Πρότυπο για τα Γλυπτά του Παρθενώνα
Το Πατριαρχείο συνδέει την επιστροφή των κειμηλίων με το ευρύτερο αίτημα για τον επαναπατρισμό πολιτιστικών θησαυρών, κάνοντας ιδιαίτερη μνεία στην επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα.
«Εκφράζει ταυτόχρονα την ευχή και την ελπίδα αυτή η εξέλιξη να αποτελέσει ένα ευρύτερο παράδειγμα και πηγή έμπνευσης, που θα οδηγήσει τις αρμόδιες αρχές και άλλων χωρών να συμβάλουν θετικά στον επαναπατρισμό πολιτιστικών θησαυρών που έχουν αποσπαστεί, όπως είναι τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Το μνημείο αυτό, σύμβολο για ολόκληρη την ανθρωπότητα, περιμένει σιωπηλά και υπομονετικά την επανένωσή του με τα υπόλοιπα οργανικά του μέλη, τα οποία απομακρύνθηκαν βίαια σε ξένους τόπους».