Μια κεντρική θέση στη νέα εθνική στρατηγική της κυβέρνησης για το στεγαστικό ζήτημα καταλαμβάνει το μέτρο του πλαφόν στα ενοίκια. Η ραγδαία αύξηση των ενοικίων τα τελευταία χρόνια και η απουσία προοπτικής αποκλιμάκωσης καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για τη λήψη ουσιαστικών μέτρων που θα αντιμετωπίσουν το πρόβλημα στη ρίζα του.
Με κύριο στόχο την προστασία των ενοικιαστών, οι οποίοι έχουν βρεθεί ευάλωτοι στις πιέσεις των αυξήσεων, το κυβερνητικό σχέδιο δίνει τη δυνατότητα καθορισμού ανώτατων ορίων στις τιμές μίσθωσης, ειδικά για ακίνητα χαμηλότερης ποιότητας ή ενεργειακής απόδοσης.
Πιο συγκεκριμένα, το μέτρο, το οποίο περιλαμβάνεται στη νέα εθνική στρατηγική για το στεγαστικό που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει τη δημιουργία ενός εθνικού δείκτη τιμών ακινήτων και ενοικίων. Ο δείκτης αυτός θα συλλέγει στοιχεία από μεταβιβάσεις, μισθώσεις, τραπεζικές αποτιμήσεις και φορολογικές δηλώσεις. Ο εν λόγω δείκτης θα λειτουργεί ως ρυθμιστικό εργαλείο, καθορίζοντας, ανάλογα με την ποιότητα κατασκευής, την κατάσταση και την ενεργειακή απόδοση, ποια ακίνητα θα έχουν ελεύθερη διαμόρφωση μισθώματος.
Επιπλέον, ο δείκτης θα χρησιμοποιείται για τον καθορισμό ανώτατων μισθωμάτων (πλαφόν) για κατοικίες χαμηλής ποιότητας ή χαμηλής ενεργειακής απόδοσης.
Ράλι χωρίς φρένο στα ενοίκια
Το 2025, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, οι αυξήσεις στα ενοίκια στην Ελλάδα έφτασαν το 10%, ενώ στην ευρωζώνη η αντίστοιχη αύξηση ήταν πολύ πιο περιορισμένη, μόλις 2,9%. Παράλληλα, ο γενικός πληθωρισμός στέγασης στη χώρα μας διαμορφώθηκε στο 5,5%, σχεδόν τριπλάσιος σε σχέση με το 2,1% της ευρωζώνης.
Ως αποτέλεσμα, το 28,9% του πληθυσμού στην Ελλάδα δαπανά πλέον πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός του αποκλειστικά για έξοδα στέγασης. Ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 8,2%, γεγονός που καθιστά το βάρος για τους Έλληνες 3,5 φορές μεγαλύτερο.
Σύμφωνα με πρόσφατες εκθέσεις, η ανοδική τάση στις τιμές ενοικίων αναμένεται να συνεχιστεί και το 2026, τόσο στα αστικά κέντρα όσο και στην επαρχία.
Επιστροφή ενοικίου: Ανοίγει η «ομπρέλα» των δικαιούχων – Νέα εισοδηματικά κριτήρια
Το νέο σχέδιο νόμου του οικονομικού επιτελείου, που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει τη διεύρυνση της «ομπρέλας» των δικαιούχων της επιστροφής ενοικίου, μέσω της αύξησης των εισοδηματικών κριτηρίων.
Συγκεκριμένα, το ανώτατο ετήσιο οικογενειακό εισόδημα αυξάνεται:
- Για άγαμους από 20.000 ευρώ σε 25.000 ευρώ.
- Για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης από 28.000 ευρώ σε 35.000 ευρώ.
- Η προσαύξηση για κάθε εξαρτώμενο τέκνο αυξάνεται από 4.000 ευρώ σε 5.000 ευρώ.
- Για μονογονεϊκές οικογένειες το όριο αυξάνεται από 31.000 ευρώ σε 39.000 ευρώ, με επιπλέον προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Το μέγιστο ποσό της επιστροφής ενοικίου φτάνει έως τα 800 ευρώ, με προσαύξηση 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο μέλος. Σε περίπτωση διακοπής της έγγαμης συμβίωσης, η προσαύξηση εφαρμόζεται αντιστοίχως για κάθε γονέα. Στη φοιτητική κατοικία, η ενίσχυση μπορεί επίσης να φτάσει έως 800 ευρώ για κάθε φοιτητή.
Όσον αφορά στο περιουσιακό κριτήριο, αυτό παραμένει ως έχει, δηλαδή η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ για τον άγαμο, προσαυξημένη κατά 20.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.