Φθηνά ακίνητα σε ημι-εγκαταλελειμμένα συγκροτήματα και μικρές πόλεις γίνονται το εισιτήριο «πρόωρης συνταξιοδότησης» για μερίδα νέων στην Κίνα, σε μια εντυπωσιακή αντιστροφή του ονείρου της επαγγελματικής ανόδου που χαρακτήριζε προηγούμενες γενιές.
Στο παραθαλάσσιο συγκρότημα “Life in Venice”, ένα φιλόδοξο αντίγραφο της ιταλικής πόλης που κατασκευάστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2010, χιλιάδες διαμερίσματα παραμένουν άδεια. Το project αναπτύχθηκε από τον κινεζικό κολοσσό ακινήτων China Evergrande Group, ο οποίος χρεοκόπησε το 2024 μετά την κατάρρευση της υπερχρεωμένης αγοράς ακινήτων.
Κι όμως, εκεί εγκαταστάθηκε η 28χρονη Σάσα Τσεν, πρώην στέλεχος χρηματοοικονομικής εταιρείας στη Σαγκάη. Με ενοίκιο μόλις 1.200 γουάν (περίπου 168 δολάρια) τον μήνα, υποστηρίζει ότι μπορεί να ζήσει για πάντα χωρίς να ξαναδουλέψει.
Από το «9-9-6» στο «άραγμα»
Η Τσεν ανήκει σε μια γενιά που μεγάλωσε με την κουλτούρα «996» – εργασία από τις 9 το πρωί έως τις 9 το βράδυ, έξι ημέρες την εβδομάδα. Το εξαντλητικό αυτό μοντέλο, ιδιαίτερα διαδεδομένο σε τεχνολογικές και μεγάλες ιδιωτικές εταιρείες, έχει οδηγήσει πολλούς νέους στην απόρριψη του εταιρικού ανταγωνισμού.
Κάποιοι υιοθετούν τη φιλοσοφία «lying flat» (ξαπλώνω), δηλαδή μια συνειδητή αποστασιοποίηση από την καριέρα και τον καταναλωτισμό, επιλέγοντας μια ζωή χαμηλών απαιτήσεων. Άλλοι εμπνέονται από το δυτικό μοντέλο FIRE (Financial Independence, Retire Early), που προωθεί την οικονομική ανεξαρτησία και την πρόωρη συνταξιοδότηση. Στην Κίνα, το χαμηλό κόστος ζωής σε ορισμένες περιοχές καθιστά το εγχείρημα πιο εφικτό. Στο “Life in Venice”, οι τιμές πώλησης έχουν υποχωρήσει πάνω από 50% από το ξέσπασμα της κρίσης ακινήτων, ενώ ένα γεύμα κοστίζει λιγότερο από τρία δολάρια.
Μαζική έξοδος από τις μεγαλουπόλεις
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται σε μεμονωμένες περιπτώσεις. Μεταξύ 2019 και 2024, το Πεκίνο έχασε 1,6 εκατομμύρια κατοίκους ηλικίας 20–30 ετών, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της στατιστικής υπηρεσίας της πόλης.
Ο κοινωνιολόγος Xiang Biao, διευθυντής στο Ινστιτούτο Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Max Planck, κάνει λόγο για ευρύτερη τάση αποχώρησης από τον «γραμμικό δρόμο» καριέρας και ανόδου. Η κινεζική οικονομία αναπτύχθηκε κατά 5% το 2025 – ρυθμός υψηλότερος από πολλές ανεπτυγμένες χώρες, αλλά πολύ χαμηλότερος από τα διψήφια ποσοστά προηγούμενων δεκαετιών. Η ανεργία στους νέους 16-24 ετών εκτός εκπαίδευσης έφτασε το 16,5% τον Δεκέμβριο.
Διαμερίσματα φθηνότερα από αυτοκίνητα
Σε πόλεις όπως η Hegang, πρώην ανθρακωρυχική περιοχή στη βορειοανατολική Κίνα, οι τιμές ακινήτων είναι τόσο χαμηλές, που ένα διαμέρισμα κοστίζει λιγότερο από ένα αυτοκίνητο. Ένα μικρό διαμέρισμα μπορεί να αγοραστεί με περίπου 3.000 δολάρια, ενώ 13.000 δολάρια αρκούν για τεσσάρων υπνοδωματίων κατοικία.
Η 29χρονη Μπαν Ζάο μετακόμισε από μεγάλη πόλη της ανατολικής Κίνας σε μικρή πόλη της επαρχίας Γιουνάν, όπου πληρώνει 800 γουάν τον μήνα για τριάρι διαμέρισμα. Μαζί με τον σύντροφό της εργάζονται λιγότερο από 20 ώρες την εβδομάδα, παραδίδοντας διαδικτυακά μαθήματα γιόγκα.
Ρεαλισμός αντί φιλοδοξίας
Ο καθηγητής χρηματοοικονομικών στο Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ, Τσεν Ζιγού, επισημαίνει ότι το αυξημένο κόστος ζωής και οι περιορισμένες ευκαιρίες απασχόλησης στις μεγάλες πόλεις ωθούν τους νέους σε φθηνότερες περιοχές. «Είναι φυσικό. Οι νέοι αντιμετωπίζουν την πραγματικότητα και σκέφτονται σοβαρά το μέλλον τους», σημειώνει.
Η μετακίνηση αυτή δεν αποτελεί απλώς οικονομική επιλογή, αλλά και πολιτισμική μετατόπιση: από το όνειρο της αδιάκοπης ανόδου σε μια ζωή με λιγότερο άγχος, περισσότερη αυτονομία και –τουλάχιστον για όσους το καταφέρνουν– χρόνο.