Αυτοαπασχολούμενοι που αμφισβήτησαν τα τεκμήρια αντιμετωπίζουν αυξημένους φόρους και πρόστιμα

Φόροι και πρόστιμα, με συνολικό ποσό μεγαλύτερο από τον αρχικά δηλωθέντα φόρο εισοδήματος, επιβάλλονται από την εφορία στους αυτοαπασχολούμενους που αμφισβήτησαν τη φορολόγησή τους με βάση τα τεκμήρια.

Χθες, 24 Σεπτεμβρίου, έληξε η προθεσμία υποβολής του ερωτηματολογίου στην ΑΑΔΕ για τους επαγγελματίες που δήλωσαν ότι αμφισβητούν τον τεκμαρτό τρόπο υπολογισμού του εισοδήματός τους. Ωστόσο, οι έλεγχοι για αυτούς τους φορολογούμενους θα διενεργηθούν εν ευθέτω χρόνω.

Αυτή την περίοδο, ολοκληρώνονται οι έλεγχοι σε επαγγελματίες που αμφισβήτησαν τα τεκμήρια του φορολογικού έτους 2024 (με δηλώσεις που υποβλήθηκαν το 2025). Από τις προσφυγές που έχουν υποβληθεί και εκδικαστεί από τη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών, διαπιστώνεται ότι ο «λογαριασμός» για αυτούς είναι σημαντικός.

Ο λόγος είναι ο εξονυχιστικός έλεγχος που πραγματοποιεί η εφορία στα εισοδήματα και την περιουσία τόσο του ίδιου του φορολογούμενου, όσο και των μελών της οικογένειάς του (σύζυγο και παιδιά), εξετάζοντας λεπτομερώς τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.

Η Περίπτωση ενός Αρχιτέκτονα

Ενδεικτική είναι η περίπτωση ενός αρχιτέκτονα, ο οποίος, ενώ δήλωσε σχεδόν μηδενικό εισόδημα, η εφορία προσδιόρισε το εισόδημά του σε 12.234,52 ευρώ. Με το εκκαθαριστικό του, του καταλογίστηκε φόρος εισοδήματος ύψους 1.279,31 ευρώ, 382,06 ευρώ ως προκαταβολή φόρου και 325 ευρώ ως τέλος επιτηδεύματος, με συνολικό ποσό 1.986,37 ευρώ.

Ο φορολογούμενος αμφισβήτησε το ύψος του εισοδήματος και τον φόρο, συμπληρώνοντας τον σχετικό κωδικό «434» στο έντυπο Ε1 και ζητώντας έλεγχο, για τον οποίο, όπως αποδείχθηκε, μάλλον μετάνιωσε.

Ειδικότερα, ο διενεργηθείς έλεγχος αποκάλυψε καταθέσεις ύψους 8.361,29 ευρώ, τις οποίες οι ελεγκτές χαρακτήρισαν ως «εισοδήματα αγνώστου πηγής», καθώς ο φορολογούμενος δεν μπόρεσε να δικαιολογήσει την προέλευσή τους.

Κατόπιν αυτών, ο έλεγχος του προσδιόρισε το φορολογητέο εισόδημά του σε 8.361,29 ευρώ και του καταλόγισε:

  • Φόρο εισοδήματος: 2.645,80 ευρώ.
  • Πρόστιμο επί του φόρου: 683,25 ευρώ
  • Προκαταβολή φόρου: 382,06 ευρώ
  • Τέλος επιτηδεύματος: 325 ευρώ

Έτσι, το συνολικό ύψος του «λογαριασμού» ανήλθε σε 4.036,11 ευρώ, υπερδιπλάσιο του αρχικού καταλογισμού, και η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών απέρριψε την προσφυγή του.

Σημειώνεται ότι ο φόρος εισοδήματος είναι υψηλότερος, επειδή στα εισοδήματα από άγνωστη πηγή επιβάλλεται φόρος 33% από το πρώτο ευρώ και πρόστιμο 50% επί του φόρου που προκύπτει.

Τι Ισχύει για τις Δηλώσεις του 2026

Σύμφωνα με τη νομοθεσία, οι επαγγελματίες που διαφωνούν με τα τεκμαρτά εισοδήματα που προσδιορίζει η εφορία, μπορούν να ζητήσουν να φορολογηθούν για τα εισοδήματα που δηλώνουν, συμπληρώνοντας στο έντυπο Ε1 τους σχετικούς κωδικούς 443-444, υποβάλλοντας έτσι αίτημα ελέγχου.

Η διαδικασία της ΑΑΔΕ προβλέπει ότι οι αμφισβητίες του τεκμαρτού τρόπου φορολόγησης πρέπει εντός 60 ημερών από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των φετινών φορολογικών δηλώσεων, δηλαδή έως τις 24 Σεπτεμβρίου 2026, να απαντήσουν στο αναλυτικό ερωτηματολόγιο της ΑΑΔΕ. Το ερωτηματολόγιο περιλαμβάνει 14 κατηγορίες ερωτήσεων που αφορούν στην περιουσιακή τους κατάσταση, στις δαπάνες τους, στα μετρητά που κατέχουν κ.λπ.

Οι συγκεκριμένοι έλεγχοι μπορούν να επεκταθούν και για πέντε οικονομικά έτη πίσω (μέχρι την παραγραφή) και πρέπει να ολοκληρωθούν εντός 12 μηνών.

Μέχρι να τελεσιδικήσουν, δεν προβλέπεται αναστολή της πληρωμής των φόρων που προέκυψαν με βάση τα αντικειμενικά κριτήρια φορολόγησης. Ωστόσο, αν δικαιωθούν, θα γίνει συμψηφισμός και επιστροφή του επιπλέον ποσού.

Οικογενειακό Ξεσκόνισμα

Με βάση το ερωτηματολόγιο, οι έλεγχοι είναι εξονυχιστικοί και αφορούν:

  • Τους τραπεζικούς λογαριασμούς (προσωπικούς ή επαγγελματικούς) που διατηρεί ο ίδιος, ο/η σύζυγος/ΜΣΣ ή τα προστατευόμενα μέλη στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, κατά το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου.
  • Τα στοιχεία επενδύσεων/συμμετοχών και λοιπών χρεογράφων (μετοχές, μερίδια, αμοιβαία κεφάλαια κ.λπ.), που αφορούν τον ίδιο, τον/την σύζυγο ή ΜΣΣ ή τα προστατευόμενα μέλη στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, κατά το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου.
  • Την ενδεχόμενη μίσθωση τραπεζικής θυρίδας κατά το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου, από τον ίδιο, την/τον σύζυγο ή τα προστατευόμενα μέλη. Εφόσον η απάντηση είναι καταφατική, τότε συμπληρώνεται η τράπεζα, η χώρα και ο δικαιούχος.
  • Τα στοιχεία λοιπών επενδύσεων όπως έργα τέχνης, συλλογές, τιμαλφή και λοιπά στοιχεία μεγάλης αξίας κατά το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου και τον ιδιοκτήτη (ο σύζυγος, η σύζυγος, προστατευόμενα μέλη).
  • Τα στοιχεία των αυτοκινήτων, μοτοσυκλετών, πλωτών και εναέριων μέσων.
  • Τα διαθέσιμα μετρητά κατά την έναρξη και τη λήξη του φορολογικού έτους που αφορά το αίτημα ελέγχου, ξεχωριστά για τον υπόχρεο, τη σύζυγο και τα παιδιά.
  • Τα διαθέσιμα κρυπτονομίσματα κατά την έναρξη και τη λήξη του φορολογικού έτους.
  • Τον αριθμό παροχής ηλεκτροδότησης και υδροδότησης των ιδιοχρησιμοποιούμενων κατοικιών σας (κύρια, εξοχική ή δευτερεύουσα), για το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου.
  • Τα στοιχεία για λογαριασμούς σταθερής ή κινητής τηλεφωνίας, την εταιρεία, τους κατόχους κάθε αριθμού και το συνολικό ετήσιο κόστος.
  • Το ετήσιο κόστος ασφάλισης των ΕΙΧ αυτοκινήτων ή δικύκλων.
  • Το ετήσιο κόστος των ασφαλίστρων ζωής.
  • Το ετήσιο κόστος ασφάλισης των ακινήτων σας για κινδύνους σεισμού, πυρκαγιάς, πλημμύρας κ.λπ. για το φορολογικό έτος που αφορά το αίτημα ελέγχου.
  • Τα ετήσια δίδακτρα σε σχολεία (ημεδαπής και αλλοδαπής).
  • Το κόστος των ταξιδιών στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό.