Το Ε’ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου εξέδωσε ένα καταπέλτης βούλευμα αναφορικά με την υπόθεση του αρχιτρομοκράτη Αλέξανδρου Γιωτόπουλου. Οι ανώτατοι δικαστές, με το υπ’ αριθμόν 746/2026 βούλευμά τους, ουσιαστικά χαρακτηρίζουν τον «εγκέφαλο» της 17Ν, ο οποίος έχει καταδικαστεί σε 17 φορές ισόβια, ως επικίνδυνο να διαπράξει νέα ειδεχθή εγκλήματα, τονίζοντας παράλληλα ότι δεν έχει μετανοήσει για τις εγκληματικές του πράξεις.
Οι ανώτατοι δικαστές, με την απόφασή τους, επικυρώνουν την εισαγγελική αναίρεση του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου κ. Σοφοκλή Λογοθέτη, η οποία στρεφόταν κατά προηγούμενου βουλεύματος του Συμβουλίου Εφετών Πειραιά. Με εκείνο το βούλευμα, στις 21 Μαΐου, είχε ανοίξει η πόρτα της φυλακής Κορυδαλλού για τον πολυισοβίτη τρομοκράτη.
Η απόφαση για την επιστροφή του κατάδικου Αλέξανδρου Γιωτόπουλου στη φυλακή στηρίζεται σε δύο θεμελιώδεις άξονες:
Κανείς πολυισοβίτης εκτός φυλακής πριν τα 25 χρόνια
Πρώτον, διαπιστώθηκε παραβίαση του άρθρου 105Β του Νόμου 4855/2021. Ο νόμος αυτός, που θεσπίστηκε για πρώτη φορά, ορίζει ότι οι πολυισοβίτες πρέπει να εκτίουν τουλάχιστον 25 χρόνια ποινής στη φυλακή προτού αποφυλακιστούν υπό όρους. Ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι ο συγκεκριμένος νόμος ήρθε να «θεραπεύσει ένα προηγούμενο νομοθετικό κενό» και αποτελεί «διάταξη ουσιαστικού ποινικού δικαίου», η οποία πρέπει να εφαρμόζεται σε όλες τις περιπτώσεις πολυισοβιτών.
«Το Συμβούλιο Εφετών, κρίνοντας με το προσβαλλόμενο βούλευμα, ότι συνέτρεχαν οι εκ του νόμου προβλεπόμενες τυπικές προϋποθέσεις για τη χορήγηση υφ’ όρων απόλυσης στον κατάδικο Αλέξανδρο Γιωτόπουλο με την αιτιολογία ότι αυτός έχει εκτίσει πραγματική ποινή 23 ετών, υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια της εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής των ουσιαστικών ποινικών διατάξεων του άρθρου 105Β, παρ. 6 ΠΚ, διότι δεν πληρούται η απαιτούμενη τυπική προϋπόθεση για την απόλυσή του υπό όρο, δεδομένου ότι σύμφωνα με τη σκέψη που προεκτέθηκε ο απαιτούμενος ελάχιστος χρόνος πραγματικής παραμονής στο σωφρονιστικό κατάστημα για τον καταδικασθέντα που εκτίει ποινή 17 φορές ισόβιας κάθειρξης και εκτιτέα ποινή πρόσκαιρης κάθειρξης, είναι τα 25 έτη», επισημαίνουν οι τρεις Αρεοπαγίτες στο αναλυτικό σκεπτικό τους.
Ελλιπής η αιτιολογία του προηγούμενου δικαστικού βουλεύματος
Επιπλέον, ο Άρειος Πάγος αξιολόγησε επί της ουσίας το βούλευμα του Συμβουλίου Εφετών Πειραιά και έκρινε ότι η αιτιολογία του ήταν ελλιπής. Σύμφωνα με το σκεπτικό των ανώτατων δικαστών, το δικαστικό βούλευμα δεν παραθέτει τα πραγματικά περιστατικά από τα οποία να συνάγεται, πέραν αμφιβολίας, ότι ο καταδικασμένος για ηθική αυτουργία σε 17 δολοφονίες της 17 Νοέμβρη:
- Δεν είναι επικίνδυνος.
- Μπορεί να ζήσει έντιμο βίο από εδώ και στο εξής.
- Έχει επιδείξει πραγματικά καλή συμπεριφορά μετά τη σύλληψή του.
«Με βάση τις παραδοχές αυτές, το Συμβούλιο Εφετών που εξέδωσε το προσβαλλόμενο βούλευμα, εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε ουσιαστικές ποινικές διατάξεις και δε διέλαβε σε αυτό την απαιτούμενη από τις προαναφερθείσες διατάξεις του Συντάγματος ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία αφού δεν εκτίθενται σε αυτό με σαφήνεια και πληρότητα τα πραγματικά περιστατικά που θεμελιώνουν τη συνδρομή των ουσιαστικών προϋποθέσεων για την υφ’ όρον απόλυση του καταδικασθέντος Γιωτόπουλου Αλέξανδρου με αποτέλεσμα να στερείται αυτό νόμιμης βάσης και να καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος για την ορθή ή μη ορθή εφαρμογή της διάταξης που εφαρμόστηκε», αναφέρεται στο βούλευμα του Ανωτάτου Ποινικού Δικαστηρίου.
Οι Αρεοπαγίτες εξειδικεύουν περαιτέρω τη νομική τους σκέψη, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν παρατίθενται τα πραγματικά περιστατικά, από τα οποία το Συμβούλιο συνήγαγε, χωρίς αμφιβολία, ότι ο εν λόγω καταδικασθείς κρατούμενος δημιουργεί βάσιμη προσδοκία έντιμης διαβίωσης στο μέλλον και ότι θα ενταχθεί ακινδύνως στην κοινωνία και δε θα τελέσει νέες αξιόποινες πράξεις και δη όμοιες με αυτές για τις οποίες καταδικάστηκε».
Τα πτυχία, τα μεταπτυχιακά, το διδακτορικό, ακόμα και η τήρηση των όρων κατά τις άδειες που λάμβανε από τη φυλακή, «στοιχειοθετούν την έννοια της εξωτερικά καλής συμπεριφοράς» και όχι κατά ανάγκη την αληθινά καλή διαγωγή «με την έννοια της αληθούς θετικής συμπεριφοράς που πηγάζει από την ενδόμυχη αποδοχή των κανόνων της προσήκουσας εκδηλωτικής συμπεριφοράς».
«Δεν έχει επέλθει ο πραγματικός ποινικός σωφρονισμός και η ειλικρινής μετάνοια»
Οι Αρεοπαγίτες αφήνουν αναπάντητο το ερώτημα εάν ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος έχει πράγματι μετανοήσει και σωφρονιστεί. Σε κάθε περίπτωση, το δικαστικό βούλευμα του Πειραιά δεν προσδιορίζει τα περιστατικά που να το αποδεικνύουν. «Ακόμα δεν προσδιορίζεται στο προσβαλλόμενο βούλευμα, από ποιο στοιχείο προκύπτει, ότι παρά την αμετάκλητη καταδίκη του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου σε 17 φορές ισόβια και 25 χρόνια κάθειρξη, έχει επέλθει πράγματι μέχρι τώρα ο ποινικός σωφρονισμός του, η ειλικρινής μετάνοιά του για τα εγκλήματα που διέπραξε και η αποκοπή του από το εγκληματικό του παρελθόν ώστε να παρέχονται τα εχέγγυα για ομαλή κοινωνική επανένταξη σε περίπτωση αποφυλάκισής του», καταλήγουν οι ανώτατοι δικαστές, αναιρώντας το βούλευμα του Συμβουλίου Εφετών Πειραιά και επιστρέφοντας το αίτημα αποφυλάκισης Γιωτόπουλου προς νέα κρίση από το αρμόδιο δικαστικό συμβούλιο.