Σε ένα κρίσιμο συνέδριο με θέμα «Cyber Greece – Υβριδικές απειλές: Το νέο τοπίο», που πραγματοποιήθηκε στην Αίγλη Ζαππείου, οι υπουργοί Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, υπογράμμισαν την επιτακτική ανάγκη για συνεχή επαγρύπνηση, ουσιαστική θεσμική ετοιμότητα και στενή συνεργασία μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα. Οι δύο υπουργοί παρουσίασαν μια ολοκληρωμένη χαρτογράφηση του σύνθετου πλαισίου των σύγχρονων κινδύνων, όπου οι κυβερνοεπιθέσεις, το σαμποτάζ σε στρατηγικές υποδομές και οι εκστρατείες παραπληροφόρησης εξελίσσονται πλέον με συνδυαστικό τρόπο.
Ο κ. Χρυσοχοΐδης εστίασε στις άμεσες και απτές συνέπειες που μπορούν να επιφέρουν τέτοιου είδους επιθέσεις στην καθημερινότητα των πολιτών. Ως χαρακτηριστικά παραδείγματα ανέφερε την αναστάτωση που προκλήθηκε από drones στο αεροδρόμιο της Λειψίας, καθώς και την επίθεση σε γερμανικό σταθμό διανομής ρεύματος, η οποία οδήγησε εκατομμύρια ανθρώπους στο σκοτάδι και την έλλειψη θέρμανσης κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Τόνισε ότι η Ελλάδα, λόγω της γεωστρατηγικής της θέσης και της ευαισθησίας της σε κλιματικά ζητήματα, δεν έχει κανένα περιθώριο για εφησυχασμό. Υπενθύμισε, ως παράδειγμα διαχείρισης υβριδικής πίεσης, τα γεγονότα στα σύνορα του Έβρου το 2020.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε από τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη στην ανάγκη για έγκαιρη διάγνωση και πρόληψη, επισημαίνοντας ότι η πλειονότητα των διεθνών κρίσεων οφείλεται στην αδυναμία έγκαιρης ανίχνευσης των κινδύνων.
Σε αυτό το πλαίσιο, υπογραμμίστηκε ο κρίσιμος ρόλος της νέας Γενικής Γραμματείας Κρίσιμων Οντοτήτων, η οποία στοχεύει στην υπέρβαση των γραφειοκρατικών εμποδίων και στον αποτελεσματικό συντονισμό δημόσιων και ιδιωτικών φορέων που διαχειρίζονται ζωτικής σημασίας αγαθά, όπως η ενέργεια και η ύδρευση.
Ο κ. Χρυσοχοΐδης διαβεβαίωσε ότι η ενίσχυση των μέτρων ασφαλείας δεν θέτει σε κίνδυνο τις ατομικές ελευθερίες, καθώς οι δημοκρατικοί θεσμοί και οι ανεξάρτητες αρχές λειτουργούν ως οι απαραίτητες δικλίδες προστασίας.
Από την πλευρά του, ο κ. Παπαστεργίου ανάλυσε τον μηχανισμό των συνδυαστικών απειλών, σκιαγραφώντας σενάρια όπου μια τεχνική βλάβη ή κυβερνοεπίθεση σε δίκτυο κοινής ωφέλειας συνδυάζεται με τη διάδοση ψευδών ειδήσεων, με απώτερο σκοπό την πρόκληση κοινωνικού πανικού και την υπονόμευση της εμπιστοσύνης προς το κράτος.
Αναφερόμενος σε πρόσφατη δειγματοληπτική έρευνα της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, επισήμανε την ύπαρξη σημαντικών κενών και αμέλειας στον τρόπο διαχείρισης της ψηφιακής ασφάλειας από ορισμένες υποδομές, ιδίως μικρότερες ιδιωτικές μονάδες στον ενεργειακό τομέα.
Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης τόνισε τη σημασία της ευρωπαϊκής οδηγίας NIS2, η οποία θέτει αυστηρούς κανόνες και προβλέπει κυρώσεις για όσους παραλείπουν να αναφέρουν εγκαίρως περιστατικά παραβίασης.
Υπογράμμισε, επιπλέον, ότι πέρα από τις τεχνολογικές επενδύσεις, όπως ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» και τα ασφαλή δίκτυα επικοινωνιών, ο πιο κρίσιμος, αλλά και ταυτόχρονα ευάλωτος, κρίκος παραμένει ο ανθρώπινος παράγοντας. Αυτό καθιστά επιτακτική την ανάγκη για συνεχή εκπαίδευση του προσωπικού απέναντι στις συνεχώς εξελισσόμενες ψηφιακές απειλές.
Ο κ. Παπαστεργίου κατέληξε τονίζοντας την ανάγκη για ισχυρή θωράκιση απέναντι στον πόλεμο της παραπληροφόρησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διυπουργικές πρωτοβουλίες για τον περιορισμό οργανωμένων δικτύων κακόβουλης επιρροής, ενώ παράλληλα άνοιξε τη συζήτηση για τα όρια της ανωνυμίας στον ψηφιακό χώρο.