ΕΕ για τουρκολιβυκό μνημόνιο: Παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα Ελλάδας και Κύπρου

Την έντονη αντίθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή της Λιβύης εξέφρασε η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Σε κοινή τους δήλωση, η πρόεδρος της Κομισιόν και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τονίζουν ότι η συμφωνία παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και είναι «άκυρη και ανίσχυρη». Παράλληλα, επαναλμβάνουν τη στήριξη της ΕΕ προς την Ελλάδα και την Κύπρο, καθώς και την αντίθεσή τους σε οποιαδήποτε εξωτερική παρέμβαση στη Λιβύη. Το newsletter του webreporter καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ. Η δήλωση της Φον ντερ Λάιεν «Εκφράζουμε βαθιά τη λύπη μας για την κύρωση σήμερα από τη Λιβυϊκή Βουλή της λεγόμενης Λιβυο-Τουρκικής Συμφωνίας Αρχών για την οριοθέτηση των θαλάσσιων δικαιοδοσιών στο Μεσόγειο. Θυμίζουμε ότι η θέση της ΕΕ σε αυτό το ζήτημα διατυπώθηκε ξεκάθαρα από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο το 2019 και παραμένει αμετάβλητη. Η συμφωνία αυτή παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συμμορφώνεται με το Δίκαιο της Θάλασσας και είναι άκυρη και ανίσχυρη. Επαναβεβαιώνουμε την αλληλεγγύη μας προς την Ελλάδα και την Κύπρο. Επαναλαμβάνουμε τη γνωστή θέση της ΕΕ κατά οποιασδήποτε εξωτερικής παρέμβασης στη Λιβύη». We deeply regret the ratification today by the Libyan Parliament of the so-called Libyan-Türkiye Memorandum of Understanding on the delimitation of maritime jurisdictions in the Mediterranean Sea. We recall that the EU’s position on this matter was clearly stated by the European Council in 2019 and remains unchanged. This agreement infringes upon the sovereign rights of third states, it does not comply with the Law of the Sea, and is null and void. We reaffirm our solidarity with Greece and Cyprus. We reiterate the EU’s well known position against any outside interference in Libya. — Ursula von der Leyen (@vonderleyen) October 20, 2026 Είχε προηγηθεί η έντονη αντίδραση της Αθήνας στην απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να εγκρίνει το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019 για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών. Η Αθήνα απέρριψε την απόφαση ξεκαθαρίζοντας ότι η εξέλιξη αυτή δεν μεταβάλλει τον «παράνομο, άκυρο και ανυπόστατο χαρακτήρα» του και προαναγγέλλοντας τις ενδεδειγμένες ενέργειες για τη διασφάλιση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Σε ανακοίνωσή του, το Υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε το μνημόνιο «ψευδεπίγραφο» και σημείωσε ότι αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και θίγει τα κυριαρχικά δικαιώματα κρατών της περιοχής. «Η γεωγραφία και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν αλλάζουν με μονομερείς, νομικά αβάσιμες κοινοβουλευτικές αποφάσεις», αναφέρει το ΥΠΕΞ, επισημαίνοντας ότι Τουρκία και Λιβύη δεν διαθέτουν αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές που να παρέχουν νόμιμη βάση για την επιχειρούμενη οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών. Παράλληλα, η Αθήνα επαναλαμβάνει ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραγνωρίζει τα ελληνικά νησιά και τα δικαιώματά τους σε θαλάσσιες ζώνες, όπως αυτά απορρέουν από τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) και το διεθνές εθιμικό δίκαιο. Το υπουργείο Εξωτερικών αντιπαρέβαλε στην τουρκολιβυκή συμφωνία τις συμφωνίες οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών που έχει συνάψει η Ελλάδα με την Αίγυπτο και την Ιταλία, τονίζοντας ότι αυτές καταδεικνύουν τον σεβασμό της χώρας στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και στα κυριαρχικά δικαιώματα των γειτονικών κρατών. Η Αθήνα κάλεσε τη λιβυκή πλευρά «να απόσχει από κάθε ενέργεια που αντίκειται στο διεθνές δίκαιο και υπονομεύει τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο». Τέλος, το ΥΠΕΞ γνωστοποίησε ότι η Ελλάδα έχει ήδη ενημερώσει τους εταίρους και συμμάχους της για την απόφαση της λιβυκής Βουλής, διαμηνύοντας ότι «θα προβεί σε κάθε ενδεδειγμένη ενέργεια για τη διασφάλιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων».