Σε υψηλούς τόνους κινήθηκε η συζήτηση στη Βουλή, με αφορμή την τροπολογία για την ενεργοποίηση του θεσμού του μόνιμου υπηρεσιακού υφυπουργού Εξωτερικών. Το ΠΑΣΟΚ κατήγγειλε μια διάταξη «φωτογραφικού» χαρακτήρα, τη συνδέοντας ευθέως με επικείμενες αλλαγές στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου.
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, Παύλος Χρηστίδης, εξαπέλυσε σφοδρή κριτική προς τον υπουργό Εξωτερικών, αφήνοντας σαφείς αιχμές ότι η κυβέρνηση επιδιώκει, μέσω αυτής της ρύθμισης, να δημιουργήσει τον απαραίτητο χώρο για την τοποθέτηση του Τάσου Χατζηβασιλείου.
«Πώς θα χωρέσουμε τον Χατζηβασιλείου;» διερωτήθηκε ο κ. Χρηστίδης, συνεχίζοντας: «Μόνιμος υπηρεσιακός υφυπουργός ήταν το όνειρό σας να το κάνετε πράξη; Σε ένα άσχετο νομοσχέδιο; Αυτό είναι το όνειρο ενός καθηγητή;». Υπενθύμισε ότι η σχετική συνταγματική πρόβλεψη παρέμενε ανενεργή για δεκαετίες.
«Πώς θα χωρέσουμε τον Χατζηβασιλείου; Τέτοια τάξη, τέτοια αλφαδιά επί Νέας Δημοκρατίας;», πρόσθεσε, επιδεινώνοντας το ήδη τεταμένο κλίμα.
Η αναφορά προκάλεσε την άμεση αντίδραση του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, ο οποίος απέρριψε τις καταγγελίες. Κατηγόρησε, μάλιστα, το ΠΑΣΟΚ ότι «για μία ακόμη φορά προσβάλλει το διπλωματικό σώμα χωρίς να έχει αντίληψη των πραγμάτων».
Ο υπουργός υποστήριξε ότι η ενεργοποίηση του θεσμού δεν αποτελεί συγκυριακή πολιτική επιλογή, αλλά εφαρμογή συνταγματικής πρόβλεψης που παρέμενε ανενεργή για 50 χρόνια. Όπως ανέφερε, ο μόνιμος υπηρεσιακός υφυπουργός θα είναι ανώτατος διπλωμάτης και θα διασφαλίζει τη θεσμική συνέχεια του Υπουργείου Εξωτερικών, ειδικά κατά τη διάρκεια υπηρεσιακών κυβερνήσεων και διεθνών κρίσεων.
«Ο θεσμός έχει πολύ σοβαρή βάση. Σκοπός του είναι να διασφαλίζει τη συνέχεια της υπηρεσίας και όχι τη συνέχεια μιας πολιτικής», τόνισε χαρακτηριστικά, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις περί δημιουργίας νέας πολιτικής θέσης για την εξυπηρέτηση κυβερνητικών σχεδιασμών.
H Χρίσμα «Υπέρ-υπηρεσιακής» ΥΠΕΞ στην Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου
Η συγκεκριμένη αντιπαράθεση προκάλεσε έντονο παρασκήνιο στα κοινοβουλευτικά πηγαδάκια. Πολλοί βουλευτές και στελέχη της αντιπολίτευσης συνέδεσαν τη διάταξη όχι μόνο με τις επικείμενες αλλαγές στην πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΞ, αλλά και με μια ευρύτερη προεκλογική πρόβλεψη που έκανε ο Γιώργος Γεραπετρίτης.
Σύμφωνα με την κυβερνητική επιχειρηματολογία, η ενεργοποίηση του θεσμού θωρακίζει τη συνέχεια της ελληνικής διπλωματίας σε περιόδους πολιτικής αβεβαιότητας. Ο μόνιμος υπηρεσιακός υφυπουργός θα μπορεί να διασφαλίζει τη λειτουργική συνέχεια του υπουργείου σε περίπτωση υπηρεσιακής κυβέρνησης, δηλαδή κατά τις 40 ημέρες που απαιτούνται μέχρι τη διεξαγωγή εκλογών, αλλά και το διάστημα 30 ημερών που θα ακολουθήσει για τη διεξαγωγή και επαναληπτικών.
Ωστόσο, στο παρασκήνιο, πολλοί ερμήνευσαν τη ρύθμιση ως φωτογραφική κίνηση που «ορκίζει» την Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου σε υπέρ-υπηρεσιακή υπουργό Εξωτερικών, για τουλάχιστον 70 ημέρες. Κυβερνητικοί βουλευτές επέμεναν ότι αυτός είναι ο σκοπός της συνταγματικής πρόβλεψης: να διασφαλίζεται η συνέχεια της εξωτερικής πολιτικής και η άμεση διαχείριση διεθνών κρίσεων σε περίπτωση παρατεταμένων διερευνητικών εντολών ή αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης μετά από εκλογική αναμέτρηση.