Σφοδρές αντιδράσεις προκάλεσε η επιλογή μιας αφίσας για διεθνές επιστημονικό συνέδριο σχετικά με τη γερμανική Κατοχή, στην οποία η ναζιστική πολεμική σημαία απεικονιζόταν πάνω από την Ακρόπολη. Το ζήτημα έφτασε μέχρι τη Βουλή, με την υπουργό Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, να αποδοκιμάζει ανοιχτά την επιλογή και να αποκαλύπτει ότι το υπουργείο παρενέβη για την αντικατάσταση του επίμαχου υλικού. «Κακώς, αν θέλετε, και είναι η προσωπική μου άποψη, κακώς το επέλεξαν», δήλωσε χαρακτηριστικά η υπουργός, αποφεύγοντας να δικαιολογήσει την επιλογή μιας εικόνας με τόσο βαρύ ιστορικό φορτίο, που παραπέμπει άμεσα στην πιο σκοτεινή περίοδο της νεότερης ελληνικής ιστορίας.
Η εν λόγω αφίσα χρησιμοποιήθηκε για την προβολή του διεθνούς συνεδρίου «Αρχαιολογία και Κατοχή. Ελλάδα 1941-1944», το οποίο είναι προγραμματισμένο να διεξαχθεί στην Αθήνα από τις 15 έως τις 17 Οκτωβρίου. Η επιλογή αυτή προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα. Το θέμα τέθηκε αρμοδίως στην κοινοβουλευτική επιτροπή από την πρόεδρο της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου, η οποία ζήτησε εξηγήσεις για την επιλογή της εικόνας και για το εάν είχε ήδη αποσυρθεί.
Η αποδοκιμασία της Μενδώνη και η παρέμβαση που οδήγησε στην απόσυρση
Η Λίνα Μενδώνη αναγνώρισε ευθέως ότι η επιλογή της αφίσας ήταν λανθασμένη, συντασσόμενη ουσιαστικά με την κριτική που είχε ήδη διατυπωθεί. «Το Εθνικό Συμβούλιο ορθά στηλίτευσε» τη συγκεκριμένη επιλογή, ανέφερε η υπουργός, τονίζοντας τη βαρύτητα των αντιδράσεων που προκλήθηκαν από την προβολή της ναζιστικής σημαίας πάνω από τον Ιερό Βράχο. Επίσης, γνωστοποίησε ότι το Υπουργείο Πολιτισμού παρενέβη στους διοργανωτές, οι οποίοι αναγνώρισαν το δίκαιο της διαμαρτυρίας και προχώρησαν στην αντικατάσταση της αφίσας. «Ακριβώς επειδή υπήρξε η αντίδραση, το υπουργείο παρενέβη και η αφίσα άλλαξε», διευκρίνισε.
Η λεπτομέρεια αυτή δεν είναι αμελητέα. Χρειάστηκε δημόσια κατακραυγή και επίσημη παρέμβαση του υπουργείου Πολιτισμού για να αποσυρθεί ένα υλικό που, ανεξαρτήτως επιστημονικών προθέσεων, προκάλεσε εύλογες αντιδράσεις λόγω του ιστορικού του συμβολισμού. Ο λόγος είναι ότι η επιστημονική αξιοποίηση ενός ιστορικού τεκμηρίου είναι διαφορετική από την επιλογή του ως κεντρικής εικόνας προβολής μιας διεθνούς διοργάνωσης, ιδίως όταν συμπίπτει με την επέτειο της απελευθέρωσης της Αθήνας από τα ναζιστικά στρατεύματα. Η υπουργός διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η φωτογραφία είναι αυθεντική, προέρχεται από το αρχείο του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου και δεν δημιουργήθηκε ειδικά για τις ανάγκες του συνεδρίου.
Το ιστορικό φορτίο και η υπεράσπιση του επιστημονικού συνεδρίου
Παρά την αποδοκιμασία της για την αφίσα, η Λίνα Μενδώνη υπερασπίστηκε τον χαρακτήρα της επιστημονικής διοργάνωσης, απορρίπτοντας την πιθανότητα υποκρύπτευσής πρόθεσης συγκάλυψης της ιστορικής πραγματικότητας. Το συνέδριο διοργανώνεται από το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Αθηνών, την Ιταλική Αρχαιολογική Σχολή και το Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, ενώ συνδέεται με την έκθεση «Διαιρεμένο παρελθόν. Ελληνογερμανικές σχέσεις σε σκοτεινούς καιρούς». Η έκθεση εγκαινιάζεται στις 12 Οκτωβρίου, ημερομηνία με ιδιαίτερη ιστορική και συμβολική σημασία, καθώς συμπληρώνονται 82 χρόνια από την απελευθέρωση της Αθήνας. Η υπουργός τόνισε ότι σκοπός του συνεδρίου είναι η ανάδειξη της ιστορικής αλήθειας για την περίοδο της Κατοχής, την οποία χαρακτήρισε «σκοτεινή», επισημαίνοντας ότι παραμένει τέτοια και σήμερα. Στη συζήτηση τέθηκε και το διαχρονικό ζήτημα των γερμανικών οφειλών, με τη Λίνα Μενδώνη να διαβεβαιώνει ότι «ό,τι πρέπει να διεκδικήσει η ελληνική κυβέρνηση το διεκδικεί», επικαλούμενη και πρόσφατη τοποθέτηση του Προέδρου της Δημοκρατίας.