Το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθήνας (ΒΕΑ) απευθύνει έκκληση στις επιχειρήσεις να προετοιμαστούν άμεσα για την εφαρμογή του νέου ευρωπαϊκού κανονισμού για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασίας. Το ΒΕΑ τονίζει τον κίνδυνο επιβολής προστίμων και επιπλέον οικονομικών επιβαρύνσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
Ο νέος Κανονισμός (ΕΕ) 2025/40, γνωστός ως PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation), εισάγει σημαντικές νέες υποχρεώσεις που αφορούν τον σχεδιασμό, τη χρήση, την ανακύκλωση και την τεκμηρίωση των συσκευασιών. Η εφαρμογή του δεν περιορίζεται μόνο στους κατασκευαστές, αλλά εκτείνεται σε ένα ευρύ φάσμα της επιχειρηματικής αλυσίδας, συμπεριλαμβανομένων των παραγωγών, των εισαγωγέων, των επιχειρήσεων λιανικής, του ηλεκτρονικού εμπορίου και των εταιρειών διαχείρισης παραγγελιών.
Η γενική ημερομηνία έναρξης ισχύος του κανονισμού ορίστηκε για τις 12 Αυγούστου 2026, με ορισμένες επιμέρους απαιτήσεις να τίθενται σε ισχύ σταδιακά τα επόμενα χρόνια. Το ΒΕΑ ενθαρρύνει τις επιχειρήσεις να αναλάβουν δράση έγκαιρα, προκειμένου να αποφύγουν προβλήματα στην τεχνική τεκμηρίωση, δυσλειτουργίες στην εφοδιαστική αλυσίδα και ενδεχόμενες κυρώσεις.
Άμεσες Ενέργειες για τις Επιχειρήσεις:
Το ΒΕΑ συνιστά στις επιχειρήσεις να προχωρήσουν σε λεπτομερή καταγραφή όλων των υλικών συσκευασίας που χρησιμοποιούν, καλύπτοντας πρωτογενείς, δευτερογενείς και υλικά μεταφοράς. Παράλληλα, είναι απαραίτητο να ελεγχθεί η υπαγωγή στις υποχρεώσεις Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (EPR) και να συγκεντρωθούν όλες οι απαραίτητες τεχνικές πληροφορίες και δηλώσεις συμμόρφωσης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη στενή συνεργασία με τους προμηθευτές συσκευασιών και πρώτων υλών. Το Επιμελητήριο προτείνει την απαίτηση πιστοποιήσεων για τη σύνθεση των υλικών, την περιεκτικότητα σε βαρέα μέταλλα και την απουσία ουσιών PFAS, όπου αυτό επιβάλλεται από το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο.
Επιπλέον, οι επιχειρήσεις πρέπει να διασφαλίσουν ότι διαθέτουν τεχνικό φάκελο συμμόρφωσης και ότι μπορούν να αποδείξουν ότι οι συσκευασίες που διαθέτουν στην αγορά ανταποκρίνονται στις ισχύουσες απαιτήσεις. Η σχετική τεκμηρίωση πρέπει να διατηρείται για πέντε χρόνια για τις συσκευασίες μίας χρήσης και για δέκα χρόνια για τις επαναχρησιμοποιήσιμες.
Κλάδοι που Επηρεάζονται από τον Νέο Κανονισμό:
Οι νέες απαιτήσεις αφορούν παραγωγούς και ιδιοκτήτες εμπορικών σημάτων που συσκευάζουν προϊόντα, εισαγωγείς και διανομείς συσκευασμένων αγαθών, επιχειρήσεις λιανικής και ηλεκτρονικού εμπορίου, καθώς και παρόχους υπηρεσιών εφοδιαστικής και εκπλήρωσης παραγγελιών.
Το πλαίσιο καλύπτει βασικά υλικά συσκευασίας, όπως πλαστικό, χαρτί, γυαλί, μέταλλο και ξύλο, ανεξαρτήτως αν χρησιμοποιούνται για καταναλωτικά προϊόντα, βιομηχανικές εφαρμογές ή αποστολές ηλεκτρονικού εμπορίου.
Βασικές κατευθύνσεις του PPWR περιλαμβάνουν τον περιορισμό του όγκου και του βάρους των συσκευασιών στο ελάχιστο, την ενίσχυση της ανακυκλωσιμότητας, τη μείωση των αποβλήτων και τη διευκόλυνση της διαλογής από τους καταναλωτές μέσω εναρμονισμένης ευρωπαϊκής σήμανσης.
Προβλέπονται επίσης περιορισμοί σε συγκεκριμένες επικίνδυνες ουσίες, όπως τα PFAS σε συσκευασίες τροφίμων, καθώς και ελάχιστα ποσοστά ανακυκλωμένου πλαστικού για ορισμένες κατηγορίες συσκευασιών από το 2030.
Ορόσημα για το 2030 και το 2035:
Η 1η Ιανουαρίου 2030 σηματοδοτεί την εφαρμογή σημαντικών απαιτήσεων, συμπεριλαμβανομένων αυστηρότερων κανόνων ανακυκλωσιμότητας και ελάχιστων ποσοστών ανακυκλωμένου περιεχομένου σε πλαστικές συσκευασίες.
Για τις συσκευασίες μεταφοράς, ομαδοποιημένες συσκευασίες και συσκευασίες ηλεκτρονικού εμπορίου, προβλέπεται, υπό προϋποθέσεις, μέγιστη αναλογία κενού χώρου 50% από το 2030 ή από μεταγενέστερη ημερομηνία.
Από την 1η Ιανουαρίου 2035, αναμένεται περαιτέρω ενίσχυση των απαιτήσεων για την ανακυκλωσιμότητα και την ανακύκλωση των συσκευασιών. Η σταδιακή εφαρμογή των διατάξεων καθιστά επιτακτική την έγκαιρη προσαρμογή τόσο των προμηθειών όσο και του σχεδιασμού των προϊόντων.
Παρέμβαση για τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις:
Η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος (ΚΕΕΕ) αναδεικνύει τις επιπτώσεις του νέου πλαισίου στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, έχοντας καταθέσει σχετικό υπόμνημα. Η ΚΕΕΕ ζητά πιο ρεαλιστικά χρονοδιαγράμματα και οικονομικές ελαφρύνσεις για τις μικρότερες επιχειρήσεις, επισημαίνοντας τις πρακτικές δυσκολίες και τις πρόσθετες δαπάνες που μπορεί να προκύψουν.
Για τις ελληνικές επιχειρήσεις, η πρόκληση είναι διπλή: να προσαρμοστούν έγκαιρα στις νέες ευρωπαϊκές απαιτήσεις, χωρίς η συμμόρφωση να επιβαρύνει δυσανάλογα το λειτουργικό κόστος. Η χαρτογράφηση των συσκευασιών, η εξασφάλιση πιστοποιήσεων από τους προμηθευτές και η δημιουργία ολοκληρωμένου τεχνικού φακέλου αποτελούν τα πρώτα ουσιαστικά βήματα για την αποφυγή προβλημάτων και την ομαλή μετάβαση στο νέο καθεστώς.