Το νέο μοντέλο της στρατιωτικής θητείας στις Ένοπλες Δυνάμεις, το οποίο ενεργοποιείται με την κατάταξη της Α’ ΕΣΣΟ 2026, από 24 έως 27 Φεβρουαρίου, εισάγει μια σειρά από σημαντικές αλλαγές. Σύμφωνα με τις αποφάσεις που αφορούν τη θητεία στις Ένοπλες Δυνάμεις, η βασική εκπαίδευση θα διαρκεί 10 εβδομάδες και θα διεξάγεται αποκλειστικά στον Στρατό Ξηράς, ενώ η αποζημίωση για υπηρεσία στην παραμεθόριο ανέρχεται στα 100 ευρώ.
Όπως έχει τονίσει ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, «η νέα θητεία αποτελεί έναν από τους κύριους πυλώνες της μεταρρύθμισης ‘Ατζέντα 2030’». Ο κ. Δένδιας έχει επίσης επισημάνει ότι οι αλλαγές κρίνονται απαραίτητες για την προσαρμογή στα σύγχρονα δεδομένα, τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις, τις τεχνολογικές εξελίξεις και τη νέα προσέγγιση των στρατιωτικών επιχειρήσεων στις πρόσφατες συγκρούσεις. Στόχος των αλλαγών, σύμφωνα με πηγές του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, είναι η παροχή ουσιαστικής εκπαίδευσης και δεξιοτήτων που διαμορφώνουν έναν ικανό μαχητή για την εφεδρεία και έναν χρήσιμο, καταρτισμένο πολίτη στην κοινωνία.
Οι ίδιες πηγές υπογραμμίζουν ότι με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται η μετάβαση από μια θητεία αγγαρεία σε μια θητεία με ουσία και αξία. Κεντρικό στοιχείο των αλλαγών είναι η βασική εκπαίδευση διάρκειας 10 εβδομάδων, αποκλειστικά στον Στρατό Ξηράς. Η εκπαίδευση αυτή περιλαμβάνει την ολοκληρωμένη προετοιμασία του σύγχρονου μαχητή, με την προσθήκη νέων αντικειμένων (από τον χειρισμό Drones έως τις Πρώτες Βοήθειες) και τη σημαντική αναβάθμιση των υφιστάμενων (πολλαπλασιασμός βολών, πορειών, ασκήσεων).
Μια ουσιαστική αλλαγή στη νέα θητεία είναι η παροχή εξειδικευμένων γνώσεων στα Κέντρα Δια Βίου Μάθησης των Ενόπλων Δυνάμεων, σε ειδικότητες που μετατρέπονται σε επαγγελματικές δεξιότητες και θα αποτελούν εφόδιο για τη μετέπειτα ζωή των νέων. Επιπλέον, οι βασικές αλλαγές περιλαμβάνουν την ποιοτική και ποσοτική αναβάθμιση του συσσιτίου, το νέο σύστημα υγειονομικών εξετάσεων στα κέντρα κατάταξης, τη μετάθεση όλων των στρατευσίμων σε επιχειρησιακές μονάδες μετά την εκπαίδευση, και τη σημαντική αύξηση της μηνιαίας αποζημίωσης από 8,80 ευρώ σε 100 ευρώ για όσους υπηρετούν σε Θράκη και νησιά Ανατολικού Αιγαίου, και 50 ευρώ για όσους υπηρετούν στην ενδοχώρα.
- Οι ΕΣΣΟ μειώνονται από 6 σε 4 (Φεβρουάριο, Μάιο, Αύγουστο και Νοέμβριο).
- Το σύνολο των στρατευσίμων κατατάσσεται στον Στρατό Ξηράς. Μόνο οπλίτες με εξειδικευμένα επαγγελματικά προσόντα θα μετατάσσονται εσωτερικά στους άλλους κλάδους, την Πολεμική Αεροπορία και το Πολεμικό Ναυτικό.
- Οι στρατεύσιμοι κατατάσσονται σε 13 Κέντρα Εκπαίδευσης.
- Οι Οπλίτες υπηρετούν 12 μήνες, εκτός από όσους καταταγούν ως πρότακτοι ή πρωτόκλητοι, και όσων επιλεγούν ή επιλέξουν να υπηρετήσουν σε Θράκη και νησιά Ανατολικού Αιγαίου, στην ΕΛΔΥΚ και στο Λόχο Ευζώνων της Προεδρικής Φρουράς, οι οποίοι θα υπηρετήσουν 9 μήνες.
Στάδια Εκπαίδευσης Οπλιτών
- Πρώτο στάδιο: Βασική Εκπαίδευση. Πραγματοποιείται στα κέντρα κατάταξης και περιλαμβάνει:
- Την αρχική εκπαίδευση, συμπεριλαμβανομένης της εβδομάδας κατάταξης, η οποία ολοκληρώνεται με την ορκωμοσία των οπλιτών.
- Την εκπαίδευση μαχητή, όπου αναπτύσσεται πλήρως η επιχειρησιακή ικανότητα του οπλίτη.
- Δεύτερο στάδιο: Ειδική Εκπαίδευση. Πραγματοποιείται σε Μονάδες Εκπαίδευσης Ειδικοτήτων της Μείζονος Διοίκησης ή του Σχηματισμού, στις οποίες υπάγονται οι μονάδες τοποθέτησης, ή σε Κέντρα Διά Βίου Μάθησης. Σε αυτό το στάδιο, οι οπλίτες εκπαιδεύονται σε ειδικότητες και κάθετες δεξιότητες, αντίστοιχα.
- Τρίτο στάδιο: Εκπαίδευση στις Μονάδες. Πραγματοποιείται στις μονάδες όπου οι οπλίτες τοποθετούνται ή μετατίθενται για την εκπλήρωση του υπολοίπου της κύριας στρατιωτικής τους υποχρέωσης και αφορά στην επιχειρησιακή ένταξη των οπλιτών.
Βασική Εκπαίδευση (Διάρκεια 10 εβδομάδες)
- Αύξηση του χρόνου πρακτικής εκπαίδευσης.
- Αύξηση του αριθμού και του είδους των βολών. Προστίθεται νυχτερινή βολή, βολή πιστολίου και ρίψη εκπαιδευτικής χειροβομβίδας.
- Αύξηση των αντικειμένων τακτικής, των πορειών, των ασκήσεων μικρών ομάδων, των νυχτερινών εκπαιδεύσεων, ενώ επιχειρούνται συνδυαστικές εκπαιδεύσεις αυξανόμενης δυσκολίας (π.χ. συνδυασμός πορείας με βολή, νυχτερινή πορεία – βολή, διανυκτέρευση στο ύπαιθρο).
- Εισαγωγή εκπαίδευσης σε οριζόντιες δεξιότητες, χρήσιμες στη μετέπειτα ζωή των οπλιτών, στα αντικείμενα Πρώτων Βοηθειών, Πυροπροστασίας και Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης.
- Εισαγωγή εκπαίδευσης στα Συστήματα Μη Επανδρωμένων Αεροσκαφών (ΣμηΕΑ), η οποία περιλαμβάνει θεωρητική εκπαίδευση, μεθόδους ανίχνευσης-εντοπισμού-αντιμετώπισης και πρακτική εξάσκηση σε εξομοιωτή με σενάρια αυξανόμενης δυσκολίας. Όσοι περάσουν επιτυχώς τα αρχικά σενάρια, υποβάλλονται σε τελική δοκιμασία σε εκπαιδευτικό ΣμηΕΑ. Οι επιτυχόντες παρακολουθούν την εκπαίδευση των δύο τελευταίων εβδομάδων, αποκτούν τη δεξιότητα του χειριστή ΣμηΕΑ και λαμβάνουν ειδικό διακριτικό σήμα.
Ειδική Εκπαίδευση (Διάρκεια 4 εβδομάδες)
- Πραγματοποιείται σε επιλεγμένες επιχειρησιακές Μονάδες, ειδικά εξειδικευμένα Κέντρα και Σχολές, καθώς και στα Κέντρα Δια Βίου Μάθησης (ΚΔΒΜ). Ειδικότητες όπως ιατροί, φαρμακοποιοί, νοσηλευτές, φυσικοθεραπευτές, μικροβιολόγοι, οπλίτες πληροφορικής, μουσικοί, χημικοί κ.ά., μετατίθενται απευθείας σε Μονάδες.
- Καταργούνται οι ειδικότητες που δεν συνάδουν με τις απαιτήσεις του σύγχρονου επιχειρησιακού περιβάλλοντος και ομαδοποιούνται σε 19 εκπαιδευτικές ειδικότητες (από 46 κύριες).
- Ξεκινά η πιλοτική εφαρμογή ειδικοτήτων-δεξιοτήτων σε ΚΔΒΜ με προγράμματα εκπαίδευσης και πρακτικής άσκησης που θα παρέχουν στους οπλίτες πιστοποιημένη εξειδίκευση. Για την Α’ ΕΣΣΟ προβλέπονται οι δεξιότητες Χειριστή Μηχανημάτων, Ναυαγοσώστη – Αυτοδύτη, Οπλουργού, Χειριστή Drone, καθώς και ειδικό πρόγραμμα Κυβερνοασφάλειας στη Σχολή Προγραμματιστών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών.
- Τα προγράμματα εκπαίδευσης-δεξιοτήτων θα αυξηθούν σε περισσότερα πεδία στις επόμενες ΕΣΣΟ.
Τοποθέτηση σε Μονάδες Επιχειρησιακής Ετοιμότητας (12 εβδομάδες) και Μονάδες Επιλογής (στον 7ο μήνα)
- Μετά την ολοκλήρωση της βασικής και ειδικής εκπαίδευσης, οι οπλίτες τοποθετούνται σε Επιχειρησιακές Μονάδες Ελιγμού, Υποστήριξης Μάχης και Υποστήριξης Διοικητικής Μέριμνας, υψηλών απαιτήσεων, και κατά απόλυτη προτεραιότητα σε μονάδες της Θράκης και του Ανατολικού Αιγαίου (70% των οπλιτών).
- Οι οπλίτες δικαιούνται τακτική μετάθεση από τη μονάδα αρχικής τοποθέτησής τους μετά τη συμπλήρωση 6 μηνών από την ημερομηνία κατάταξης, για 12 εβδομάδες (9μηνη θητεία) ή 26 εβδομάδες (12μηνη θητεία). Οι τοποθετήσεις γίνονται με μοριοδότηση (γνώσεις, δεξιότητες, τόπος προτίμησης-εντοπιότητα).
Αύξηση Μηνιαίας Αποζημίωσης
- Οι οπλίτες θητείας θα λαμβάνουν 100 ευρώ για υπηρεσία στην παραμεθόριο και 50 ευρώ για υπηρεσία στην ενδοχώρα, έναντι 8,80 ευρώ σήμερα.
- Οι οπλίτες τέκνα πολύτεκνων οικογενειών θα λαμβάνουν 150 ευρώ (από 35 ευρώ).
- Σημαντικές αυξήσεις θα λάβουν οπλίτες γονείς (150 ευρώ για ένα τέκνο, 200 ευρώ για δύο, με προσαύξηση 50 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο).
- Οι άγαμοι ορφανοί και από τους δύο γονείς οπλίτες θα λαμβάνουν 200 ευρώ (από 100 ευρώ).
Αναβάθμιση Συσσιτίου
Η ποιοτική και ποσοτική αναβάθμιση του συσσιτίου συνίσταται στην εφαρμογή νέου κανονισμού τροφοδοσίας, σύμφωνα με σύγχρονα διατροφικά πρότυπα, και την αύξηση του αντιτίμου της τροφοδοτικής μερίδας από 4,50 ευρώ σε 6,40 ευρώ. Το νέο διατροφολόγιο έχει εμπλουτιστεί με νέα είδη, βάσει της απαραίτητης ημερήσιας θερμιδικής αξίας, παρέχει δυνατότητα εξατομικευμένων μερίδων και θα χορηγείται ταυτόχρονα σε όλα τα κέντρα εκπαίδευσης.