Από την 1η Οκτωβρίου 2026, οι εγκύκλιοι που δεν θα αναρτώνται στις ιστοσελίδες των φορέων του δημοσίου που τις εκδίδουν, θα θεωρούνται άκυρες. Αυτή η υποχρεωτική ανάρτηση αποτελεί μία από τις βασικές ρυθμίσεις του νόμου 5293/2026, με τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη», ο οποίος εισηγήθηκε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης.
Για τη διευκόλυνση της εφαρμογής αυτής της διάταξης, το Υπουργείο Εσωτερικών, μέσω εγκυκλίου που υπογράφει ο Γενικός Γραμματέας κ. Ιωάννης Φουστανάκης, καθορίζει τη διαδικασία που οφείλουν να ακολουθήσουν οι δημόσιοι φορείς. Ως εκ τούτου, η ανάρτηση των εγκυκλίων στις ιστοσελίδες τους, παύει να αποτελεί απλή πρακτική και καθίσταται απαραίτητη προϋπόθεση για την ισχύ τους.
Σχετικά με το θέμα, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, προέβη στην ακόλουθη δήλωση:
«Η υποχρεωτική ανάρτηση των εγκυκλίων στις ιστοσελίδες των φορέων του δημοσίου, που τις εκδίδουν, είναι ένα ακόμα σημαντικό βήμα διαφάνειας με στόχο την καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών και των επιχειρήσεων από το Κράτος. Επί δεκαετίες, ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζεται στην πράξη ο νόμος καθοριζόταν σε μεγάλο βαθμό από εγκυκλίους, που ο πολίτης δεν μπορούσε να εντοπίσει. Χιλιάδες εγκύκλιες οδηγίες, άλλες σε ισχύ και άλλες σιωπηρά ξεπερασμένες από μεταγενέστερες τροποποιήσεις της νομοθεσίας, παρέμεναν διάσπαρτες στα αρχεία των υπηρεσιών. Ο πολίτης και η επιχείρηση δεν μπορούσαν να γνωρίζουν με βάση ποιες οδηγίες κρίνεται το αίτημά τους, ενώ συχνά ούτε ο ίδιος ο υπάλληλος ήταν σε θέση να βεβαιωθεί ποια οδηγία εξακολουθεί να ισχύει. Τώρα θεσπίζουμε έναν κανόνα απλό και απόλυτο: Ό,τι δεν αναρτάται δεν ισχύει! Και δώσαμε προθεσμία μέχρι την 30ή Σεπτεμβρίου ώστε η Διοίκηση να βάλει σε τάξη το υλικό της και να το κωδικοποιήσει σε ενιαία κείμενα. Από την 1η Οκτωβρίου, όσες εγκύκλιοι δεν έχουν αναρτηθεί παύουν να ισχύουν. Ευχαριστώ το Υπουργείο Εσωτερικών και τις αρμόδιες υπηρεσίες του για την εγκύκλιο, που εξέδωσαν σε συνεργασία με την Αντιπροεδρία της Κυβέρνησης. Αυτό ακριβώς σημαίνει ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη, ένα κράτος που δεν κρατά κρυφούς τους κανόνες του και διευκολύνει τον πολίτη στην κατανόηση τους.»
Τι ορίζει ο νόμος Χατζηδάκη (ν. 5293/2026)
Μέχρι σήμερα, μια εγκύκλιος ίσχυε από τη στιγμή της ανάρτησής της στη «Διαύγεια». Από εδώ και πέρα, αυτό δεν αρκεί. Κάθε εγκύκλιος πρέπει να αναρτάται αμέσως και στην ιστοσελίδα της υπηρεσίας που την εκδίδει. Σε περίπτωση που λείπει έστω και μία από τις δύο αναρτήσεις, η εγκύκλιος δεν ισχύει και δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα.
Πέραν της ανάρτησης, ο νόμος θέτει δύο επιπλέον απαιτήσεις για κάθε υπηρεσία:
- Να οργανώνει τις εγκυκλίους της σε θεματικές κατηγορίες, ώστε ο πολίτης να μπορεί να βρίσκει άμεσα τις σχετικές πληροφορίες.
- Να δηλώνει με σαφήνεια ποιες εγκύκλιοι, ή ποια σημεία τους, δεν ισχύουν πλέον λόγω μεταβολών στη νομοθεσία.
Την ευθύνη για τον συντονισμό έχει η αρμόδια υπηρεσία διοικητικής υποστήριξης κάθε φορέα. Η υποχρέωση αυτή δεσμεύει όλους όσους ασκούν δημόσια εξουσία, ανεξάρτητα από τη νομική τους μορφή, συμπεριλαμβανομένων των Υπουργείων, των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων, των δήμων και των περιφερειών, των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου και των ανεξάρτητων αρχών.
Η προθεσμία της 30ής Σεπτεμβρίου 2026
Ο νόμος παρέχει στις υπηρεσίες ένα εύλογο χρονικό διάστημα για την προσαρμογή τους. Οι παλαιότερες εγκύκλιοι, όσες ίσχυαν κατά την έναρξη ισχύος του νόμου, διατηρούν την ισχύ τους μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, χωρίς να απαιτείται η ανάρτησή τους στην ιστοσελίδα του φορέα. Ωστόσο, από την 1η Οκτωβρίου 2026, κάθε εγκύκλιος που δεν έχει αναρτηθεί παύει αυτόματα να ισχύει, χωρίς καμία περαιτέρω ενέργεια ή εξαίρεση.
Τι ζητά η εγκύκλιος από τις υπηρεσίες
Η εγκύκλιος απευθύνεται σε όλα τα Υπουργεία, τις Γενικές και Ειδικές Γραμματείες, τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού, τις ανεξάρτητες αρχές και το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, με ρητή πρόβλεψη κοινοποίησης στα εποπτευόμενα νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου.
Πέρα από την υπενθύμιση των προθεσμιών, η εγκύκλιος παρέχει δύο πρακτικές κατευθύνσεις:
- Αυτοματοποίηση της ανάρτησης: Συνιστάται η σύνδεση των ιστοσελίδων των φορέων με τη διεπαφή (API) του προγράμματος «Διαύγεια», ώστε η ανάρτηση να γίνεται αυτόματα, μειώνοντας τον κίνδυνο παράλειψης. Η σχετική τεκμηρίωση είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση https://diavgeia.gov.gr/api/help.
- Έκδοση νέων, ενιαίων εγκυκλίων: Αντί για απλή επισήμανση των τμημάτων που έχουν παύσει να ισχύουν, οι φορείς καλούνται να εκδώσουν νέες, ολοκληρωμένες εγκυκλίους. Αυτές θα κωδικοποιούν το σύνολο των ισχυουσών οδηγιών για κάθε θέμα και θα καταργούν ρητά όλες τις προγενέστερες. Η δεύτερη αυτή κατεύθυνση είναι κρίσιμη, καθώς, εφόσον εφαρμοστεί, θα διασφαλίζει ότι κάθε υπηρεσία θα διαθέτει ένα ενιαίο, προσβάσιμο σε όλους, κείμενο οδηγιών για κάθε αντικείμενο, αντί για ένα πλέγμα αλληλοεπικαλυπτόμενων και δυσνόητων εγκυκλίων.
