Η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, εξέφρασε έντονη ανησυχία για τα αυξανόμενα επίπεδα του κρατικού δανεισμού στις ανεπτυγμένες οικονομίες. Μέσω μιας σημαντικής παρέμβασης, κάλεσε τις κυβερνήσεις, με ιδιαίτερη έμφαση στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο, να προχωρήσουν άμεσα σε δημοσιονομική προσαρμογή. Η αιτία της έκκλησης είναι η ραγδαία αύξηση του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους, η οποία απειλεί την παγκόσμια χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Σε αποκλειστική συνέντευξη στο BBC, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, η Γενική Διευθύντρια του ΔΝΤ παρομοίασε τα αλλεπάλληλα διεθνή σοκ με «σκάλα που δεν οδηγεί στον παράδεισο», τονίζοντας την αδράνεια που παρατηρείται στις κυβερνήσεις. «Ήρθε η ώρα να αναλάβουμε δράση», δήλωσε εμφατικά, υπογραμμίζοντας την ανάγκη οι πολιτικοί ηγέτες να επιδείξουν «θάρρος» για τη λήψη των αναγκαίων, έστω και δύσκολων, αποφάσεων.
Πληθωρισμός, Ενέργεια και «Τρύπες» στους Προϋπολογισμούς
Η προειδοποίηση του ΔΝΤ αντανακλά την πίεση που προκαλεί η άνοδος των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων. Αυτή η άνοδος οφείλεται στις γεωπολιτικές εντάσεις, οι οποίες διαταράσσουν την προσφορά πετρελαίου και τροφοδοτούν εκ νέου τις πληθωριστικές πιέσεις.
- Ηνωμένο Βασίλειο: Η επιβάρυνση έρχεται την ώρα που ο πρωθυπουργός προετοιμάζεται για την παρουσίαση του πρώτου του προϋπολογισμού. Τα στοιχεία του Αυγούστου έδειξαν δανεισμό ύψους 18,3 δισ. λιρών (24,4 δισ. ευρώ), αυξημένο κατά σχεδόν 20% σε ετήσια βάση και υψηλότερο των προβλέψεων. Οι δαπάνες για τόκους έφτασαν σε ιστορικό υψηλό από το 1997.
- Ηνωμένες Πολιτείες: Η μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη είδε το δημόσιο χρέος της να ξεπερνά το ορόσημο των 40 τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Το χρέος έχει διπλασιαστεί μέσα σε μία δεκαετία, προκαλώντας έντονο προβληματισμό στις διεθνείς αγορές.
Η επικεφαλής του ΔΝΤ τόνισε ότι, παρά τις εξωτερικές αναταραχές, οι κυβερνήσεις διατηρούν τον έλεγχο των εγχώριων πολιτικών τους. «Υπάρχουν δύο βασικά βήματα: η μείωση των επιπέδων χρέους, η προτεραιοποίηση της δημοσιονομικής εξυγίανσης και η διασφάλιση ότι οι κεντρικές τράπεζες θα τηρήσουν την εντολή τους για σταθερότητα των τιμών», ανέφερε.
Επιπλέον, επεσήμανε ότι, ελλείψει δημόσιου χρήματος για την τόνωση της ανάπτυξης, οι ανεπτυγμένες οικονομίες πρέπει να εστιάσουν σε δομικές μεταρρυθμίσεις, όπως στον τομέα των υποδομών και της πολεοδομίας, για την προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως Νέος Παράγοντας Χρηματοπιστωτικού Κινδύνου
Πέρα από τις παραδοσιακές δημοσιονομικές προκλήσεις, η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα ανέδειξε δύο δυνάμεις που επιδρούν αντίρροπα στην παγκόσμια οικονομία: το ενεργειακό σοκ και τις μαζικές επενδύσεις στην Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ).
Όπως εξήγησε, οι τεχνολογικοί κολοσσοί αντλούν τεράστια κεφάλαια από την αγορά ομολόγων για τη χρηματοδότηση υποδομών ΤΝ, εντείνοντας τον ανταγωνισμό και πιέζοντας προς τα πάνω τις αποδόσεις. Παράλληλα, εξέφρασε την ανησυχία της για την πιθανή απώλεια ελέγχου των συστημάτων ΤΝ. «Εάν δούμε περισσότερα περιστατικά όπου η ΤΝ αποκτά τη δική της ζωή, τότε μπορεί να βρεθούμε αντιμέτωποι με έναν σημαντικό κίνδυνο για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα», προειδοποίησε.
Κλείνοντας, η επικεφαλής του ΔΝΤ τόνισε την ανάγκη ομαλοποίησης των εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο, ώστε να απορροφηθεί το σοκ στην προσφορά ενέργειας και να επανέλθει η ισορροπία στις διεθνείς αγορές.