Σχεδόν οι μισές μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ποσοστό 46%, αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εύρεση εργαζομένων με τις απαραίτητες δεξιότητες, σύμφωνα με τα συγκριτικά στοιχεία μιας νέας έρευνας του Ευρωβαρόμετρου. Στην Ελλάδα, το αντίστοιχο ποσοστό ελλείμματος δεξιοτήτων ανέρχεται στο 34%.
Παρά τις σημαντικές ελλείψεις σε προσωπικό, η πρόσληψη εργαζομένων από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης παραμένει περιορισμένη. Μόλις μία στις επτά ΜμΕ, τόσο στην ΕΕ όσο και στη χώρα μας, έχει προβεί σε προσλήψεις υπηκόων τρίτων χωρών κατά την τελευταία διετία.
Από τις επιχειρήσεις που προχώρησαν σε τέτοιες προσλήψεις – ποσοστό 14% στην ΕΕ και 15% στην Ελλάδα – περισσότεροι από τους μισούς εργοδότες στην ΕΕ (54%) χαρακτήρισαν τη διαδικασία ως δύσκολη. Αντίθετα, στην Ελλάδα, μόνο το 25% των επιχειρήσεων θεωρεί τη διαδικασία δύσκολη, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό 64% την περιγράφει ως εύκολη.
Επιπλέον, η εικόνα όσον αφορά την ένταξη των εργαζομένων από τρίτες χώρες στο εργασιακό περιβάλλον είναι πιο θετική στην Ελλάδα. Το 73% των ελληνικών επιχειρήσεων που συμμετείχαν στην έρευνα αξιολογεί τη διαδικασία ένταξης ως εύκολη, σε σύγκριση με το 61% στην ΕΕ.
Οι τομείς όπου οι ελληνικές ΜμΕ αναζητούν συχνότερα εργαζομένους από τρίτες χώρες περιλαμβάνουν την καθαριότητα και τις υποστηρικτικές υπηρεσίες (15%, έναντι 12% στην ΕΕ), τις κατασκευές (13%, έναντι 17% στην ΕΕ) και την προετοιμασία και επεξεργασία τροφίμων (10%, έναντι 14% στην ΕΕ).
Τα σημαντικότερα εμπόδια στις διεθνείς προσλήψεις που αναφέρουν οι επιχειρήσεις στην ΕΕ είναι η πολυπλοκότητα των διοικητικών και μεταναστευτικών διαδικασιών (31%), η δυσκολία στην εύρεση κατάλληλων υποψηφίων (25%) και τα γλωσσικά εμπόδια (24%). Η έρευνα καταδεικνύει ότι το 85%-90% των επιχειρήσεων διαχειρίζεται απευθείας τις προσλήψεις εργαζομένων από χώρες εκτός ΕΕ, ενώ η ενημέρωση για τα διαθέσιμα προγράμματα δημόσιας στήριξης παραμένει σε χαμηλά επίπεδα. Ωστόσο, η χρήση ιδιωτικών γραφείων εύρεσης εργασίας είναι σημαντικά συχνότερη στις διεθνείς προσλήψεις.
Οι επιχειρήσεις εκτιμούν ότι η διαδικασία προσλήψεων από τρίτες χώρες θα μπορούσε να βελτιωθεί μέσω χρηματοδοτικής στήριξης (31%), καλύτερης ενημέρωσης και καθοδήγησης (25%), βοήθειας στην αναζήτηση υποψηφίων (23%), υποστήριξης για την ένταξη στον χώρο εργασίας (20%) και διευκόλυνσης της μετανάστευσης και μετεγκατάστασης (18%).
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η υπό ανάπτυξη «Δεξαμενή Ταλέντων της ΕΕ» (EU Talent Pool), η πρώτη πανευρωπαϊκή πλατφόρμα διεθνών προσλήψεων, αναμένεται να συμβάλει στην κάλυψη ελλείψεων εργατικού δυναμικού και δεξιοτήτων, συνδέοντας κενές θέσεις εργασίας σε επαγγέλματα με ελλείψεις με εργαζομένους από χώρες εκτός ΕΕ.
Τα ευρήματα του Ευρωβαρόμετρου ευθυγραμμίζονται με τις πρωτοβουλίες που έχει παρουσιάσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο της στρατηγικής της για τις θεωρήσεις εισόδου και της στρατηγικής για τη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης. Οι δύο στρατηγικές δίνουν έμφαση στην απλούστευση και επιτάχυνση των διαδικασιών προσέλκυσης εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, συμπεριλαμβανομένης της αναγνώρισης προσόντων και δεξιοτήτων. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή επιδιώκει την ενίσχυση υφιστάμενων και νέων συνεργασιών με τρίτες χώρες μέσω εταιρικών σχέσεων προσέλκυσης ταλέντων. Εξάλλου, το πρόσφατο μνημόνιο συνεργασίας με την Ινδία περιλαμβάνει πρόνοιες για την ενίσχυση της κινητικότητας εξειδικευμένου προσωπικού προς την Ευρώπη. Ως πρώτο βήμα αυτής της συνεργασίας, η ΕΕ εγκαινίασε πιλοτικά το πρώτο ευρωπαϊκό κέντρο πληροφόρησης «one-stop shop», το οποίο παρέχει πληροφορίες και υποστήριξη για τη μετακίνηση φοιτητών, ερευνητών και επαγγελματιών του τομέα των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών. ΑΠΕ-ΜΠΕ