Σημαντικές Δημογραφικές Αλλαγές στην Ελλάδα: Μια Νέα Έκθεση Επισημαίνει τις Ανησυχίες
Η νέα μελέτη του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών (ΙΔΕΜ) προειδοποιεί για την κατάσταση του δημογραφικού και τη γήρανση του πληθυσμού στη χώρα μας.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης, οι πρόσφατες προβλέψεις για τον πληθυσμό της Ελλάδας από το 2025 έως το 2050 δείχνουν ότι, εάν δεν υπάρξουν θετικές μεταναστευτικές ροές και με δεδομένο το αρνητικό ισοζύγιο γεννήσεων-θανάτων, ο συνολικός πληθυσμός θα μειωθεί. Η μόνη ηλικιακή ομάδα που θα παρουσιάσει αύξηση είναι αυτή των ατόμων άνω των 65 ετών.
Επιπλέον,αναφέρεται ότι στο εγγύς μέλλον θα παρατηρηθεί πτώση τόσο στον αριθμό των νέων ηλικίας 0-19 ετών όσο και στους εργαζόμενους ηλικίας 20-64 ετών. Οι εξελίξεις αυτές προκαλούν ανησυχία καθώς επηρεάζουν σημαντικά δύο μεγάλες ηλικιακές ομάδες: τους ενήλικες από 20 έως 64 ετών και τους άνω των 65.
Η ανάλυση του ΙΔΕΜ δεν προσφέρει αισιόδοξα μηνύματα σχετικά με τις προοπτικές του δημογραφικού ζητήματος. Με την υπόθεση ότι η μετανάστευση θα παραμείνει σχεδόν μηδενική (με πιθανότητα αύξησης έως +48,2 χιλιάδες για την περίοδο μεταξύ 2025-2049), αναμένεται μια αύξηση στο προσδόκιμο ζωής κατά σχεδόν τέσσερα χρόνια (και τρία χρόνια στα άτομα που φτάνουν τα 65). Οι δείκτες γονιμότητας εκτιμώνται σε περίπου 1,4-1,5 παιδιά ανά γυναίκα — λίγο υψηλότεροι από αυτούς της περιόδου μεταξύ 2020-2024 όπου ήταν γύρω στο 1,3-1,4 — υποδεικνύοντας ότι δεν φαίνεται να διαμορφώνεται ένα ευνοϊκό περιβάλλον ώστε οι νεότερες γενιές να αποκτήσουν τον επιθυμητό αριθμό παιδιών.
Με βάση αυτά τα σενάρια προβλέπεται μέχρι το έτος 2050 μια συνολική πτώση του πληθυσμού κατά περίπου 1,36 εκατομμύρια (8.935 αντί για10.293 εκατομμύρια το έτος 2025). Ο αριθμός των ατόμων ηλικίας από20 έως64 ετών αναμένεται να μειωθεί κατά σχεδόν1.68 εκατομμύρια (4.27 εκατομμυρίων το2050 αντί για5.95 εκατομμυρίων το2025), ενώ οι πολίτες άνω των65ετωνθα αυξηθούν κατά περίπου700 χιλιάδες(3.15 εκατομμυρίων το2050 έναντι2.45εκατ.).
Αυτό σημαίνει πως μέχρι το2050θα αντιστοιχούν μόνο135άτομα ηλικίας20–64ετων σε κάθε ηλικιωμένο65+έτους(4 .27/3 .15εκ.) αντί2 .43 σήμερα(5 .95/2.45εκ.).
Οι Συνεπαγωγές
Η μείωση στον αριθμό ατόμων που βρίσκονται στην παραγωγική ηλικία έχει σοβαρές συνέπειες για τη χώρα μας όσον αφορά την απασχόληση αυτής της ομάδας ανθρώπων , η οποία υπολογίζεται σε4 εκάτωτα έτη2025.
“Το ΙΔΕΜ υπενθυμίζει πως σήμερα υπάρχουν μόνον67 ,5 απασχολούμενοι σε100 άτομα20 -64ετωνκαι1 ,63απασχολούμενοι ανά60+.”
Eπιπλέον , η συμμετοχή στις θέσεις εργασίας είναι πολύ χαμηλή συγκριτικάμετον μέσο όροτης Ε.E.(75 ,1%) καθώςσε κάποιες χώρες ξεπερνά ήδη82% . Αυτή η χαμηλή συμμετοχή αποδίδεται:
- Στα εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό τόσο γυναικών όσοκαι αντρών στις διάφορες κατηγορίες ηλικιών(ιδιαίτερα στις22 -29και55 -64).
- Στην υψηλή ανεργία.
Αν ο λόγος εργαζομένων προς τον πληθυσμό εργασίας παραμείνει σταθερός στο67 ,5 % τότε μέχρι2050θα έχουμε μόνο2 ,88εκάτω εργαζομένους αντίτου σημερινούποσοστό40015χιλιάδωνεργαζομένων.
Επίσης αυτό σημαίνει λιγότερους απασχολούμενους ανά60 +έως900χιλιάδεςαντίτου σημερινούποσοστό16400000.
Κατά περίπτωση αν ο λόγος αυτός αλλάξει σύμφωνα μ’ένα σενάριοτηςAgeingGroup /EE(από67 ,50 /100 σήμερασε73 ,90/100 ) τότε θα έχουμε31500000εργαζόμενους ως αποτέλεσμα (-865χιλιάδων) ενώ έναςεργαζόμενοςανά60 +έως31500000αντί16400000σήμερα.
Ακόμα κι αν ολόγος αυτός αλλάξει προς82% μέχρι2050 ακόμη κι όταν υπάρχειμια πτώσηστηδημογραφική ομάδα220 –640 χρονών(-168000)οι εργάζονται αυτοίθα φτάσουν35000000αντί40015000 (-515χιλιου ).
Σε αυτή την περίπτωση θ’αναλογούν11εργαζόμενοιανά60 +.