Αντιπαράθεση Ελλάδας – Τουρκίας στον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό
Η διαμάχη μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας εισέρχεται σε μια νέα φάση, αυτή του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού στο Αιγαίο.Η Άγκυρα έχει προχωρήσει στη δημιουργία των δικών της «θαλάσσιων ζωνών», υποστηρίζοντας την έννοια της «Γαλάζιας Πατρίδας», ενώ η Αθήνα αντέτεινε άμεσα με τη δημοσίευση του δικού της σχεδίου που οριοθετεί για πρώτη φορά τις θαλάσσιες ζώνες της και αποτυπώνει τα δυνητικά όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας.
Σύμφωνα με την εφημερίδα Milliyet, το σχέδιο χωροταξικού σχεδιασμού που παρουσίασε η Τουρκία περιλαμβάνει το μισό Αιγαίο στην τουρκική πλευρά. Ο χάρτης αναφέρει ότι στην περιοχή αυτή, «όπου υπάρχουν πολλές διαφορές μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, η μέση γραμμή μεταξύ των ηπειρωτικών κρατών έχει ληφθεί ως σύνορο».
Η Άγκυρα επισημαίνει ότι δεν πρόκειται για επίσημο όριο θαλασσίου δικαιώματος αλλά για μια επιστημονική και νομική ανάλυση. Το επόμενο βήμα αφορά τον χωροταξικό σχεδιασμό της «ΤΔΒΚ». Ο διευθυντής του πανεπιστημίου DEHUKAM στην Άγκυρα, Μουσταφά Μπασκάρας, δήλωσε: «Εξετάζοντας τον χάρτη στη Μεσόγειο, παρατηρούμε ότι είναι συμβατός με τη συμφωνία που υπογράψαμε με την “ΤΔΒΚ” το 2011». Ανέφερε επίσης πως οι συντεταγμένες καθορίστηκαν σύμφωνα με το Τουρκολιβυκό σύμφωνο του 2019.
“Καθορίσαμε τα εξωτερικά όρια της θαλάσσιας χωροταξικής μας μελέτης βασισμένοι στη μέση γραμμή μεταξύ των δύο κρατών”, πρόσθεσε ο Μπασκάρας. “Αυτός ο χάρτης αντικατοπτρίζει τις προσπάθειες μας να οικοδομήσουμε ένα επιστημονικό πλαίσιο για τη Γαλάζια Πατρίδα”. Τόνισε επίσης πως είναι δυνατή η αναθεώρηση αυτού του χάρτη σύμφωνα με τις τεχνολογικές εξελίξεις.
Η ελληνική κυβέρνηση αντέδρασε άμεσα δημοσιοποιώντας τον δικό της θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό μέσω του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε συνεργασία με άλλα συναρμόδια υπουργεία. Για πρώτη φορά τίθενται κανόνες σχετικά με τη χρήση κάθε θαλάσσιας ζώνης: “Με αυτόν τον τρόπο υλοποιούμε υποχρεώσεις από την Οδηγία 2014/89/ΕΕ”,αναφέρεται χαρακτηριστικά στην ανακοίνωση.
Ο χάρτης περιλαμβάνει συμφωνίες όπως αυτές που έχουν γίνει ανάμεσα σε Ελλάδα-Ιταλία το 1977 και το 2020 καθώς και την ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία επίσης του 2020. Οι περιοχές αυτές συμπίπτουν πλήρως με τα όρια που προκύπτουν από τον νόμο 4001/2011.
Aναφορικά προς μη οριοθετημένες περιοχές,σημειώνεται ότι αποτυπώνεται η μέση γραμμή που καθορίζει τα εξωτερικά όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας μέχρι να υπάρξει κάποια συμφωνία οριοθέτησης κατόπιν διαλόγου ή άλλης διαδικασίας.» Η Αθήνα διευκρινίζει ότι “ο εν λόγω χάρτης δεν συνιστά επίσημη οριοθέτηση ΑΟΖ” αλλά απλώς προσδιορίζει δυνητικά απώτερα όριά τους.
Για την επέκταση των χωρικών υδάτων έως τα 12 ναυτικά μίλια επιβεβαιώνει πως αποτελεί δικαίωμα βάσει διεθνούς δικαίου: “Θεωρούμε αυτό ως ένα αναφαίρετο δικαίωμα μας”, σημείωσε εκπρόσωπος από το Υπουργείο Περιβάλλοντος.
“Η Ελλάδα επιθυμεί έναν εποικοδομητικό διάλογο παρά τις διαφωνίες” καταλήγει η ανακοίνωση.” Το γεγονός ότι προσπαθούμε να λύσουμε παλιές εκκρεμότητες δεν σημαίνει ότι δεν θέλουμε να συζητήσουμε.”