Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά το «Project Freedom», ένα σχέδιο που αποσκοπούσε στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, μόλις μία ημέρα πριν την επίσημη ανακοίνωσή του, δημιούργησε την εντύπωση μιας μοναδικής ευκαιρίας για ειρηνευτική συμφωνία. Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο Τζούλιαν Μπόργκερ στην ανάλυσή του για τον Guardian, η εικόνα που παρουσίασε ο Τραμπ απέκρυπτε την πραγματικότητα. Για όσους παρακολουθούν στενά τις γεωπολιτικές εξελίξεις, η αναστολή του «Project Freedom», της επιχείρησης που προέβλεπε αεροπορική κάλυψη εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, δεν αποτέλεσε έκπληξη.
«Η Επιχείρηση Trust Me Bro» Απέτυχε Η ξαφνική αλλαγή πολιτικής δεν βασίστηκε σε διπλωματική πρόοδο ή σε μια «πλήρη και οριστική συμφωνία», όπως την είχε περιγράψει ο Τραμπ. Αντιθέτως, σηματοδότησε την αποτυχία της ίδιας της πολιτικής. Ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής και επικεφαλής διαπραγματευτής, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, σχολίασε ειρωνικά στο X: «Η Επιχείρηση “Trust Me Bro” απέτυχε».
Operation Trust Me Bro failed. Now back to routine with Operation Fauxios.
Ενώ η ιρανική θέση είναι επισήμως ότι η αμερικανική πρόταση βρίσκεται υπό εξέταση, ανώτερος κοινοβουλευτικός αξιωματούχος τη χαρακτήρισε «λίστα επιθυμιών» των ΗΠΑ. Από την πλευρά του, το Ιράν απαιτεί την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού πριν από την επανέναρξη των συνομιλιών. Επιπλέον, ζητά την αποδέσμευση μέρους των παγωμένων περιουσιακών του στοιχείων, προκειμένου να δοθεί άμεση οικονομική ανάσα στην κατεστραμμένη οικονομία της χώρας.
Τα «Παγωμένα» 100 Δισ. Δολάρια και ο Φόβος του Πολιτικού Κόστους Τα περίπου 100 δισ. δολάρια ιρανικών περιουσιακών στοιχείων που παραμένουν δεσμευμένα διεθνώς λόγω κυρώσεων αναμένεται να αποτελέσουν κεντρικό σημείο οποιασδήποτε συμφωνίας. Ωστόσο, ο Τραμπ έχει εκφράσει επιφυλάξεις σχετικά με την αποδέσμευσή τους. Ο ίδιος και άλλα Ρεπουμπλικανικά «γεράκια» έχουν οικοδομήσει την πολιτική τους καριέρα καταγγέλλοντας τις «παλέτες με μετρητά» που δόθηκαν στο Ιράν από την κυβέρνηση Ομπάμα στο πλαίσιο της πυρηνικής συμφωνίας του 2015 (JCPOA). Συνεπώς, φοβούνται το πολιτικό κόστος μιας παρόμοιας κίνησης.
Ο Τραμπ επιμένει ότι «δεν υπήρξε ποτέ προθεσμία» για την απάντηση της Τεχεράνης. Μια περίοδος ηρεμίας φαίνεται να τον εξυπηρετεί προς το παρόν, καθώς σε μία εβδομάδα αναμένεται να ταξιδέψει στην Κίνα για συνάντηση με τον Σι Τζινπίνγκ και δεν επιθυμεί να βρίσκεται εν μέσω πολέμου κατά τη διάρκεια της επίσκεψης.
Η Δυσπιστία της Τεχεράνης απέναντι στην Αμερικανική Ομάδα Το Ιράν, από την πλευρά του, δεν επιθυμεί να εμφανιστεί ότι απορρίπτει αμέσως την αμερικανική πρόταση ειρήνης. Αντιθέτως, επιδιώκει να διαμορφώσει τους όρους επανέναρξης των συνομιλιών, αντί να αποδεχθεί απλώς το πλαίσιο που επιβάλλει ο Τραμπ. Η Τεχεράνη έχει ελάχιστη εμπιστοσύνη στην αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα, στην οποία συμμετέχουν ο γαμπρός του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και ο φίλος και ειδικός απεσταλμένος του, Στιβ Γουίτκοφ. Και οι δύο είναι επιχειρηματίες ακινήτων με περιορισμένη εμπειρία στις πυρηνικές διαπραγματεύσεις και με αμφιλεγόμενο ιστορικό.
Τόσο ο Κούσνερ όσο και ο Γουίτκοφ διαθέτουν σημαντικά επιχειρηματικά συμφέροντα στη Μέση Ανατολή και δεσμούς με το Ισραήλ. Η Τεχεράνη τους παρουσιάζει ως φιλοϊσραηλινούς προβοκάτορες. Η ιρανική καχυποψία ενισχύθηκε περαιτέρω από την προσθήκη, τις τελευταίες ημέρες, στην αμερικανική ομάδα του Νικ Στιούαρτ, αναλυτή από το Foundation for the Defense of Democracies. Ο συγκεκριμένος οργανισμός ιδρύθηκε ως φιλοϊσραηλινό λόμπι και είχε πραγματοποιήσει έντονη εκστρατεία κατά της συμφωνίας JCPOA του 2015.
«Ένα πιο Σκληροπυρηνικό και πιο Επικίνδυνο Ιράν» Το ιρανικό καθεστώς που τελικά θα καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων είναι αισθητά πιο σκληροπυρηνικό και σαφώς πιο καχύποπτο σε σύγκριση με το καθεστώς που είχε συμφωνήσει στην JCPOA πριν από 11 χρόνια. Οι σημερινοί διαπραγματευτές είναι, άλλωστε, επιζώντες της αιφνιδιαστικής αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης της 28ης Φεβρουαρίου, η οποία εξαπολύθηκε εν μέσω προηγούμενου γύρου συνομιλιών.
«Στην περίπτωση του Ιράν, η εξωτερική πίεση δεν διέσπασε το σύστημα, αλλά ενίσχυσε τη θέση των πιο σκληροπυρηνικών μορφών του», έγραψε ο Ντάνι Σιτρινόβιτς, πρώην επικεφαλής του γραφείου για το Ιράν στις ισραηλινές στρατιωτικές υπηρεσίες πληροφοριών και νυν ερευνητής στο Institute for National Security Studies, στο Foreign Affairs. «Το αποτέλεσμα είναι ένα Ιράν λιγότερο προβλέψιμο, λιγότερο συγκρατημένο και πιθανότατα πιο επικίνδυνο».
Told @washingtonpost that even if the blockade lasted several months, it would not force the regime to bend to Washington’s demands. The problem is that the Iraniana don’t think they need to capitulate. In the end, despite U.S.-Israeli military successes in Iran, the war’s…
— Danny (Dennis) Citrinowicz ,داني سيترينوفيتش (@citrinowicz)
