Σε μια στρατηγικής σημασίας κίνηση, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας, Σταύρος Παπασταύρου, και ο Κύπριος ομόλογός του, Μιχαήλ Δαμιανός, υπέγραψαν κοινή επιστολή προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).
Οι δύο υπουργοί ζητούν επίσημα την οικονομική στήριξη για το έργο GSI, προτείνοντας τη διεξαγωγή μελέτης δέουσας επιμέλειας (due diligence) για την αξιολόγηση της βιωσιμότητάς του. Στην επιστολή τονίζεται ότι το έργο αποτελεί ουσιαστικό μέρος των Εθνικών Σχεδίων για την Ενέργεια και το Κλίμα και των δύο χωρών. Υπενθυμίζεται επίσης το Μνημόνιο Κατανόησης που υπογράφηκε τον Σεπτέμβριο του 2024, το οποίο καθόρισε την πορεία για την υλοποίηση της διασύνδεσης.
Ο ρόλος της ΕΤΕπ και η ευθυγράμμιση με τις ευρωπαϊκές προτεραιότητες
Η εμπλοκή της ΕΤΕπ κρίνεται απαραίτητη σε αυτή τη φάση, όχι μόνο για την οικονομική ενίσχυση, αλλά και για την πολύτιμη τεχνογνωσία που μπορεί να προσφέρει. Οι δύο υπουργοί επισημαίνουν ότι η Τράπεζα μπορεί να παράσχει σημαντικές αναλύσεις σχετικά με τον τρόπο που η διασύνδεση θα επηρεάσει την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και τη συνολική σταθερότητα του συστήματος. Παράλληλα, τονίζεται η ανάγκη το έργο να παραμείνει πλήρως ευθυγραμμισμένο με τις τελευταίες οδηγίες του ENTSO-E και τους γενικότερους κλιματικούς στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εξασφαλίζοντας τη συμβατότητά του με τα ευρωπαϊκά δίκτυα ανάπτυξης.
Η θωράκιση του GSI έναντι των τουρκικών διεκδικήσεων
Η σημασία του Great Sea Interconnector αποκτά ακόμα μεγαλύτερη βαρύτητα μετά την ξεκάθαρη στάση του ENTSO-E, ο οποίος απέρριψε τις τουρκικές επιδιώξεις για ηλεκτρική διασύνδεση με τα κατεχόμενα εδάφη της Κύπρου. Ο ευρωπαϊκός φορέας επιβεβαίωσε ότι ο GSI παραμένει το μοναδικό εγκεκριμένο έργο για τη σύνδεση της Κυπριακής Δημοκρατίας με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα. Με τη δήλωση ότι καμία ενεργειακή υποδομή δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς την επίσημη άδεια της Λευκωσίας, ο ENTSO-E προστατεύει το έργο από εξωτερικές παρεμβάσεις, αναδεικνύοντας τον GSI ως τη μοναδική νόμιμη οδό για την άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου.