Αναλυτικές αλλαγές σε πρόστιμα εκπρόθεσμων δηλώσεων, στον ΕΝΦΙΑ και αυστηρότερες ποινές για πληρωμές με μετρητά περιλαμβάνει το νομοσχέδιο που κατέθεσε στη Βουλή το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Επικαιροποίηση Προστίμων για Εκπρόθεσμες Δηλώσεις
Σημαντικές τροποποιήσεις έρχονται στα πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις ΦΠΑ, όπου πλέον το πρόστιμο εξομοιώνεται με το αντίστοιχο που ισχύει για τις δηλώσεις φόρου εισοδήματος.
Ειδικότερα, δεν θα επιβάλλονται πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις παρακρατούμενου φόρου (εξαιρουμένων των τυχερών παιγνίων) ή έμμεσων φόρων/τελών/εισφορών (εξαιρουμένων ΦΠΑ και ΦΜΑ), εφόσον ο οφειλόμενος φόρος δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
Επιπλέον:
- Το αυτοτελές πρόστιμο για εκπρόθεσμη υποβολή ή μη υποβολή μηδενικής ή πιστωτικής δήλωσης παρακρατούμενου φόρου ή ΦΠΑ μειώνεται από 250-500 ευρώ σε 100 ευρώ. Αυτό αφορά επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες που τηρούν απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία αντίστοιχα.
- Η ρύθμιση αυτή έχει αναδρομική ισχύ από 19-4-2024, οδηγώντας σε διαγραφή προστίμων ύψους 250 και 500 ευρώ που είχαν ήδη επιβληθεί για εκπρόθεσμες πιστωτικές και μηδενικές δηλώσεις. Τα ποσά που έχουν ήδη καταβληθεί θα συμψηφίζονται με μελλοντικούς φόρους.
Απαλλαγή από Πρόστιμα για Ανήλικους Φορολογούμενους
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης την εξαίρεση ανηλίκων φορολογουμένων από τα πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής δηλώσεων:
- Τα πρόστιμα αυτά δεν επιβάλλονται όταν οι δηλώσεις υποβάλλονται για λογαριασμό ανηλίκου, αφορούν ή συνδέονται με αυτόν. Ισχύει επίσης όταν υποβάλλονται από ενήλικο φυσικό πρόσωπο για φορολογικές υποχρεώσεις προηγούμενου έτους κατά το οποίο ο φορολογούμενος ήταν ανήλικος.
- Η απαλλαγή επεκτείνεται και στην εκπρόθεσμη υποβολή δήλωσης φορολογίας εισοδήματος γονέα, στο μέρος που αφορά εισόδημα ανηλίκου τέκνου που προστίθεται στα εισοδήματά του.
- Στην περίπτωση που φορολογικές δηλώσεις ανηλίκου αφορούν έναρξη δραστηριότητας, για την οποία υπήρχαν νομικοί ή κανονιστικοί περιορισμοί που καθιστούσαν αδύνατη την άσκησή της, και δεν προκύπτει απόκτηση εσόδων, δεν εφαρμόζεται το τέλος επιτηδεύματος για τον γονέα, έως και το φορολογικό έτος 2023.
- Εάν έχει ήδη επιβληθεί τέλος επιτηδεύματος για τη δραστηριότητα του ανηλίκου, θα υποβάλλεται εκπρόθεσμη τροποποιητική δήλωση για τη διαγραφή του.
- Για τα φορολογικά έτη 2023 και 2024, εφαρμόζεται η διάταξη που επιτρέπει την αμφισβήτηση του ελάχιστου ετήσιου εισοδήματος βάσει τεκμηρίου, για αντικειμενικούς λόγους (π.χ. στρατιωτική θητεία, φυλάκιση, νοσηλεία, εγκυμοσύνη, φυσικές καταστροφές).
Μείωση του ΕΝΦΙΑ για «Ειδικές Συνθήκες»
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης μείωση του ΕΝΦΙΑ για ακίνητα με «ειδικές συνθήκες». Αυτό αφορά φορολογούμενους με ακίνητη περιουσία άνω των 500.000 ευρώ, για τους οποίους συνήθως επιβάλλονται προσαυξήσεις στον ΕΝΦΙΑ.
Στο εξής, δεν θα λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της προσαύξησης του ΕΝΦΙΑ οι αξίες των ακινήτων που εμπίπτουν στις ακόλουθες κατηγορίες:
- Ακίνητα που υφίστανται απαγόρευση οποιασδήποτε χρήσης λόγω πολεοδομικού σχεδιασμού, ρυμοτομικών βαρών, δέσμευσης για κοινωφελείς ή κοινόχρηστους σκοπούς, προστασίας μνημείων και αρχαιοτήτων, ή προστασίας του περιβάλλοντος από φορείς της Γενικής Κυβέρνησης.
- Ακίνητα για τα οποία έχει διαταχθεί με αμετάκλητη δικαστική απόφαση η αποδέσμευση από απαλλοτρίωση ή ρυμοτομικό βάρος, αλλά δεν έχει εκδοθεί σχετική διοικητική πράξη.
- Ακίνητα για τα οποία έχει εκδοθεί αμετάκλητη δικαστική απόφαση ή οριστική διοικητική πράξη αποζημίωσης για απαλλοτρίωση ή ρυμοτομικό βάρος, αλλά η αποζημίωση δεν έχει καταβληθεί εντός ενός έτους από την έκδοση της απόφασης.
Αυστηρότερα Πρόστιμα για Συναλλαγές σε Μετρητά
Αυξάνονται τα πρόστιμα για τη χρήση μετρητών σε συναλλαγές αξίας άνω των 500 ευρώ, ενώ αποτρέπεται το «σπάσιμο» της συναλλαγής σε μικρότερα ποσά.
Συγκεκριμένα, το όριο των 500 ευρώ αφορά πλέον ολόκληρη τη συναλλαγή και όχι μεμονωμένα κάθε φορολογικό στοιχείο, με στόχο την αποφυγή καταστρατήγησης της διάταξης.
Οι «συναλλαγές» πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών σε ιδιώτες, αξίας 500 ευρώ και άνω, θα πρέπει υποχρεωτικά να εξοφλούνται με κάρτα ή άλλο ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής (π.χ. τραπεζικό έμβασμα, λογαριασμός πληρωμών, ηλεκτρονικό πορτοφόλι).
Σε επιχείρηση που δέχεται πληρωμή με μετρητά για συναλλαγές πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών προς ιδιώτες, αξίας 500 ευρώ και άνω, θα επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο της καταβληθείσας με μετρητά αξίας για κάθε παράβαση.