Η Κυριακή της Ορθοδοξίας (9.3.2025)

Η πρώτη Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, γνωστή ως Κυριακή της Ορθοδοξίας, είναι μια από τις πιο ουσιαστικές γιορτές της Εκκλησίας μας. Σε όλους τους ιερούς ναούς πραγματοποιούνται λιτανείες με τις εικόνες και διαβάζεται το Σύμβολο της Πίστεως, αναδεικνύοντας τη νίκη της Ορθοδοξίας.

Αυτή η σημαντική ημέρα εορτάζεται 42 ημέρες πριν από το Πάσχα και τιμά την αποκατάσταση των Ιερών Εικόνων καθώς και τη νίκη του ορθόδοξου δόγματος απέναντι στην εικονομαχία.

Η Εικονομαχία

Η εικονομαχία υπήρξε μια θεολογική και πολιτική αντιπαράθεση που εκτυλίχθηκε από το 726 μ.Χ. έως το 843 μ.Χ., κατά την οποία οι υποστηρικτές αυτής θεωρούσαν ότι η λατρεία των εικόνων συνιστούσε ειδωλολατρία, προβαίνοντας σε καταστροφή αγιογραφιών και εικόνων. Αντίθετα, οι υπερασπιστές των εικόνων (γνωστοί ως εικονόφιλοι ή εικονολάτρες) υποστήριζαν ότι οι εικόνες αποτελούν μέσο έκφρασης πίστης που τιμάται αλλά δεν λατρεύεται.

Η διαμάχη αυτή έληξε το 843 μ.Χ., όταν η αυτοκράτειρα Θεοδώρα μαζί με τον Πατριάρχη Μεθόδιο Α’ επανέφεραν τις Ιερές Εικόνες στην Εκκλησία και καθόρισαν την Κυριακή αυτή ως γιορτή νίκης για την πίστη μας.

Θεία Λειτουργία

Κατά τη διάρκεια της πανηγυρικής Θείας Λειτουργίας αναγιγνώσκεται τμήμα από την επιστολή προς Εβραίους (ια’:24-26, και 32-40), όπου περιγράφονται οι αγώνες των αγίων ανδρών του παλαιού νόμου για την πίστη τους, καθώς επίσης ένα τμήμα από το Ευαγγέλιο του Ιωάννη (Ιωάννα α’ 44-52), που αφηγείται την κλήση του Φιλίππου και Ναθαναήλ να ομολογήσουν τον Χριστό ως Υιό του Θεού: «Ῥαββί, σὺ εἶ ὁ υἱὸς τοῦ Θεοῦ, σὺ εἶ ὁ Βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ».

Sτους ναούς γίνεται περιφορά των εικόνων με συμμετοχή κληρικών και λαϊκών πιστών που κρατούν προσωπικές τους εικόνες κατά τη διάρκεια αυτής της τελετής. Επιπλέον διαβάζεται το Συνοδικόν της Ορθοδοξίας – ένα κείμενο που περιλαμβάνει τις αποφάσεις τής Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου σχετικά με την προσκύνηση των Ιερών Εικόνων.

Σημασία

The Συνοδικόν αυτό ενσωματώνει τόσο τις αποφάσεις τής Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου όσο κι αυτές άλλων Συνόδων του 14ου αιώνα αναφορικά με θέματα πίστεως. Η Κυριακή αυτή συμβολίζει τη διατήρηση της αυθεντικής Πίστης μέσα στους αιώνες ενάντια σε αιρέσεις που επιχείρησαν να αλλοιώσουν τα δόγματα μας.

Διατροφή στην Κυριακή της Ορθοδοξίας

Aυτή η ημέρα εμπεριέχει περιορισμούς στη διατροφή σύμφωνα με τα έθιματης Μεγάλης Σαρακοστής μέχρι τη Μεγάλη Παρασκευή. Έτσι στο τραπέζι κυριαρχούν τα φαγητά χωρίς ζωικά προϊόντα όπως κρέας ή τρόφιμα προερχόμενα απ’ αυτό.
Ωστόσο κάποιοι επιλέγουν να ακολουθήσουν πιο αυστηρή δίαιτα αποφεύγοντας ακόμη κι άλλα τρόφιμα όπως λάδι ενώ άλλοι επιτρέπουν θαλασσινά ή λαδερά πιάτα στη διατροφή τους.