Με δύο «εκπλήξεις» και μικρές τροποποιήσεις την τελευταία στιγμή, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοινώνει απόψε από το Βελλίδειο της Θεσσαλονίκης το νέο πακέτο μέτρων που θα ισχύσουν από το 2026 έως το 2027, καθώς και το γενικό περίγραμμα του κυβερνητικού προγράμματος με το οποίο θα διεκδικήσει εκ νέου την ψήφο των πολιτών. Το ύψος του πακέτου θα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα επαγγελματικών και κοινωνικών ομάδων, με το κυβερνητικό επιτελείο να προσδοκά θετική ανταπόκριση που θα οδηγήσει σε αύξηση των ποσοστών της Νέας Δημοκρατίας. Οι αρχικές εκτιμήσεις για τον προϋπολογισμό κυμαίνονταν από 1 δισεκατομμύριο ευρώ, αυξήθηκαν σε 1,4 δισεκατομμύρια και στη συνέχεια σε 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ. Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες πληροφορίες, ωστόσο, το συνολικό πακέτο μέτρων αναμένεται να ξεπεράσει τα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ. Σε αυτό περιλαμβάνεται και ένα ποσό περίπου 1 δισεκατομμυρίου ευρώ, που σχετίζεται με τη λεγόμενη «ρήτρα διαφυγής» και αφορά επενδύσεις στον ενεργειακό τομέα, με στόχο την εξασφάλιση φθηνότερης και ασφαλέστερης ενεργειακής τροφοδοσίας.
Το μεγαλύτερο μέρος του πακέτου, όμως, θα κατευθυνθεί σε φορολογικές ελαφρύνσεις και εισοδηματικές αυξήσεις, καθώς το κύριο πρόβλημα που προκαλεί κοινωνική δυσαρέσκεια είναι η ακρίβεια και η δυσκολία διασφάλισης μιας ποιοτικής διαβίωσης. Μέτρα ΔΕΘ 2026: Η κοινωνία στο επίκεντρο
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, τα μέτρα που θα ανακοινώσει ο κ. Μητσοτάκης θα έχουν τρία βασικά χαρακτηριστικά:
- Πρώτον, η δέσμη μέτρων δεν έχει μόνο ετήσιο χαρακτήρα, όπως παραδοσιακά συμβαίνει, αλλά αποτελεί την εισαγωγή ενός τετραετούς κυβερνητικού κύκλου που φτάνει έως το 2030-2031. Με άλλα λόγια, συμπληρώνει τις τετραετίες 2019-2023 και 2023-2027 με την επόμενη, καθώς είναι η τελευταία ΔΕΘ πριν από τις εθνικές εκλογές.
- Δεύτερον, τα μέτρα είναι τόσο μελετημένα και κοστολογημένα – σε αντίθεση με ό,τι ακούγεται από άλλα κόμματα – που τοποθετούνται δημόσια σε ένα ημερολόγιο. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να εξαγγείλει δημόσια, μήνα προς μήνα, ποιο μέτρο θα υλοποιείται, ξεκινώντας από τον Νοέμβριο του 2026.
- Και τρίτον, όπως θα επισημάνει ο πρωθυπουργός, η νέα δέσμη μέτρων απευθύνεται στο σύνολο του ελληνικού πληθυσμού, δηλαδή σε εργαζόμενους και συνταξιούχους, σε ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες, και ιδίως στις οικογένειες. Πρόκειται για μέτρα που έρχονται να «κουμπώσουν» με την εφαρμογή της φετινής φορολογικής μεταρρύθμισης, ώστε συνδυαστικά να οδηγούν στο μεγαλύτερο όφελος για τον πολίτη.
«Συνολικά, αυτή η ΔΕΘ, θα μπορούσαμε να πούμε ότι βάζει την κοινωνία στο επίκεντρο, υπό την έννοια ότι ξεκινούν με πιο γοργούς ρυθμούς οι επιτυχίες στα δημόσια οικονομικά, να αποτυπώνονται πιο χειροπιαστά στο μέσο πορτοφόλι καθώς αποτελούν και μέτρα στήριξης κατά της ακρίβειας» σημείωναν χθες οι ίδιες πηγές, προσθέτοντας ότι είναι μια ΔΕΘ που κοιτάζει μπροστά και γι’ αυτό ο κ. Μητσοτάκης θα επαναλαμβάνει συχνά στην ομιλία του τη λέξη «ορίζοντας».
Από όσα έχουν γίνει γνωστά μέχρι σήμερα, το εύρος όσων θα ωφεληθούν από τα μέτρα είναι μεγάλο και περιλαμβάνει ελεύθερους επαγγελματίες, οικογένειες με παιδιά, μικρομεσαίες επιχειρήσεις, αγρότες, συνταξιούχους και ίσως και δημοσίους υπαλλήλους.
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, οι παροχές θα υλοποιηθούν σε τέσσερα στάδια, ανά δίμηνο ή τρίμηνο.
Πότε θα εφαρμοστούν τα νέα μέτρα
Τα πρώτα μέτρα θα γίνουν εμφανή στην τσέπη των πολιτών τον φετινό Νοέμβριο, τα επόμενα τον Ιανουάριο του 2027, με αυξήσεις στις συντάξεις, και ένα μέρος των μέτρων αναμένεται να ενεργοποιηθεί τον Μάρτιο, πριν από τις εκλογές. Η τέταρτη φάση θα αφορά μέτρα που θα εφαρμοστούν από τη νέα κυβέρνηση, με ορίζοντα την 1η Ιανουαρίου 2028.
Για πολλούς, η μία «έκπληξη» θα αφορά μια σημαντική φορολογική ελάφρυνση για τους αγρότες, καθώς στο Μέγαρο Μαξίμου αναγνωρίζουν την πίεση που υφίσταται ο αγροτικός κόσμος λόγω των καθυστερήσεων στις πληρωμές, του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ και της μείωσης των τιμών σε σειρά προϊόντων. Οι πληροφορίες μιλούν για σημαντική φορολογική ελάφρυνση.
Επίσης, ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να εξαγγείλει και φορολογική ελάφρυνση, για πρώτη φορά, και για οικογένειες με περισσότερα από δύο παιδιά, σε συνέχεια των παρεμβάσεων που έχουν ήδη γίνει με επίκεντρο το δημογραφικό, αλλά και την εξίσωση των τρίτεκνων με τις πολύτεκνες οικογένειες. Ένα μέτρο που θα ευνοήσει περίπου 100.000 πολίτες.
Στις πρωθυπουργικές εξαγγελίες θα περιλαμβάνονται ακόμα στοχευμένες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του οξύτατου προβλήματος της στέγασης, οι οποίες θα δίνουν περισσότερα κίνητρα για να ανοίξουν τα κλειστά σπίτια, ενώ θα ανακοινωθεί και ένα τρίτο πρόγραμμα «Σπίτι μου».
«Έκπληξη» στο Δημόσιο
Ένα σημείο που δεν έχει αποσαφηνιστεί είναι αν στο πακέτο των μέτρων θα περιλαμβάνεται κάποιας μορφής εφάπαξ επίδομα για τους δημοσίους υπαλλήλους, στη λογική αυτού που δίνεται στους συνταξιούχους. Ορισμένες πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάζεται ένα μέτρο «έκπληξη» και συγκεκριμένα να δοθεί ένα ποσό το 2027. Αν και από την κυβέρνηση δεν θέλουν να μπουν στη συζήτηση για άμεση επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού στο Δημόσιο, δεν αποκλείεται η κίνηση αυτή να αποτελέσει ένα βήμα ώστε τα επόμενα χρόνια το ποσό αυτό να αυξάνεται και να φτάσει τελικά στο ύψος ενός μισθού.
Οι μισθωτοί, πάντως, θα πρέπει να αισιοδοξούν για την αύξηση του κατώτατου μισθού, ο οποίος θα υπερβεί τα 950 ευρώ πριν από τις εκλογές του 2027, και μέσα στο 2028 θα φτάσει ή και θα υπερβεί τα 1.000 ευρώ, γεγονός που θα συμπαρασύρει προς τα πάνω επιδόματα και έτσι θα διευρύνει την περίμετρο των ωφελουμένων.
Αυξήσεις στους συνταξιούχους
Στους κερδισμένους αναμένεται να είναι και η πολυπληθής τάξη των συνταξιούχων, καθώς έρχονται νέες αυξήσεις το 2027, ενώ οριστικό τέλος μπαίνει στην προσωπική διαφορά.
Επίσης, όλα δείχνουν πως θα υπάρξει περαιτέρω ενίσχυση του ποσού που δίνεται κάθε Νοέμβριο σε 1,87 εκατομμύρια δικαιούχους, εκ των οποίων πάνω από 1,6 εκατομμύρια είναι συνταξιούχοι. Το ποσό αυτό έχει φτάσει στα 300 ευρώ και, σύμφωνα με πληροφορίες, αυτό που εξετάζεται είναι να αυξηθεί περαιτέρω (για παράδειγμα, να πάει στα 400 ευρώ ή να φτάσει στο ύψος της εθνικής σύνταξης και συγκεκριμένα στα 446,87 ευρώ).
Πιθανότατα το μέτρο θα συνοδευτεί από αύξηση της περιμέτρου των δικαιούχων, με ελαστικοποίηση των κριτηρίων για τους δικαιούχους, όπως π.χ. η αλλαγή του ηλικιακού «κόφτη».
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, σύμφωνα με πληροφορίες, δρομολογείται η αλλαγή ή ακόμα και κατάργηση κριτηρίων που λειτουργούσαν ως αντικίνητρο για τη δήλωση πρόσθετων εισοδημάτων. Πρόκειται για «κόφτες» που αύξαναν το τεκμαρτό εισόδημα και, σε αρκετές περιπτώσεις, οδηγούσαν τους επαγγελματίες στην καταβολή υψηλότερου φόρου. Οι όποιες αλλαγές, ωστόσο, θα αφορούν αποκλειστικά τους φορολογικά συνεπείς επαγγελματίες.