Σε μετωπική σύγκρουση από το βήμα της Βουλής βρέθηκαν ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, και ο υπουργός Ναυτιλίας, Βασίλης Κικίλιας, με αφορμή τις τροπολογίες της αξιωματικής αντιπολίτευσης για τη μείωση του ΦΠΑ στα μικρά νησιά και την οικονομική ενίσχυση των επαγγελματιών αλιέων. Η αντιπαράθεση οξύνθηκε όταν ο κ. Κικίλιας αμφισβήτησε τη συμβατότητα των προτάσεων του ΠΑΣΟΚ με το ευρωπαϊκό δίκαιο και τη δημοσιονομική τους τεκμηρίωση, προκαλώντας την άμεση ανταπάντηση του κ. Ανδρουλάκη, ο οποίος εστίασε στο κόστος των απευθείας αναθέσεων της κυβέρνησης.
«Μία μικρή από τις απευθείας αναθέσεις που κάνετε είναι, κύριε Κικίλια, αυτά τα 25 εκατομμύρια», απάντησε δηκτικά ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, απορρίπτοντας τις κυβερνητικές αιτιάσεις περί δημοσιονομικής επιβάρυνσης.
Η τροπολογία του ΠΑΣΟΚ που πυροδότησε την αντιπαράθεση
Η σύγκρουση ξεκίνησε με την κατάθεση της πρότασης του ΠΑΣΟΚ για επέκταση της μείωσης των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% σε όλα τα νησιά με πληθυσμό κάτω των 3.100 κατοίκων, ανεξαρτήτως γεωγραφικής περιοχής. Ο Νίκος Ανδρουλάκης τόνισε ότι η νησιωτικότητα απαιτεί ενιαία μεταχείριση των μικρών νησιών, καθώς οι μόνιμοι κάτοικοί τους αντιμετωπίζουν παρόμοιες οικονομικές δυσκολίες, ανεξάρτητα από το αν κατοικούν στις Κυκλάδες, στα Δωδεκάνησα ή στο Βόρειο Αιγαίο.
Επιπλέον, εισηγήθηκε τη δημιουργία μηχανισμού αντισταθμιστικής απόδοσης εσόδων ΦΠΑ για νησιά με πληθυσμό άνω των 3.100 και έως 130.000 κατοίκους, στα οποία δεν εφαρμόζονται ήδη μειωμένοι συντελεστές. Σύμφωνα με την πρόταση, η διαφορά των εσόδων από τον ισχύοντα και τον μειωμένο συντελεστή θα επιστρέφει στα ίδια τα νησιά, μέσω ειδικών λογαριασμών, για τη χρηματοδότηση υποδομών, υπηρεσιών δημόσιας υγείας, παιδείας και έργων περιβαλλοντικής προστασίας.
«Εμείς σήμερα καταθέτουμε μια τροπολογία που αποδεικνύει ότι ακούμε αυτές τις κοινωνίες, δεν τις περιφρονούμε», υπογράμμισε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ.
Κικίλιας: «Αντίκειται στην κοινοτική νομοθεσία – Πού θα βρείτε τα χρήματα;»
Απαντώντας, ο υπουργός Ναυτιλίας ανέφερε ότι η κυβέρνηση έχει ήδη προαναγγείλει τη μείωση των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% σε συγκεκριμένες νησιωτικές περιοχές, όπως τα Δωδεκάνησα, η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου και η Σαμοθράκη. Ο Βασίλης Κικίλιας εξέφρασε αμφιβολίες για την περαιτέρω επέκταση του μέτρου, επικαλούμενος το άρθρο 104 της ευρωπαϊκής Οδηγίας 2006/112, και υποστήριξε ότι η πρόταση του ΠΑΣΟΚ έρχεται σε αντίθεση με την κοινοτική νομοθεσία.
Επιπλέον, έθεσε ζήτημα χρηματοδότησης του αντισταθμιστικού μηχανισμού απόδοσης ΦΠΑ, επικαλούμενος το άρθρο 73 παράγραφος 3 του Συντάγματος.
«Δεν μας αναφέρετε από πού θα προκύψουν τα χρήματα που θα χρησιμοποιηθούν στον μηχανισμό», σημείωσε, ζητώντας από την αξιωματική αντιπολίτευση να προσδιορίσει τις πηγές χρηματοδότησης. «Πού θα βρεθούν τα χρήματα; Από πού θα τα πάρουμε; Πού μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε; Αυτό δεν προκύπτει», είπε χαρακτηριστικά, προσπαθώντας να μεταφέρει το επίκεντρο της συζήτησης από την πολιτική σκοπιμότητα των μέτρων στη δημοσιονομική και νομική τους βάση.
Ανδρουλάκης: «20 με 25 εκατομμύρια – Ελάτε τώρα, κύριε Κικίλια!»
Ο Νίκος Ανδρουλάκης απάντησε άμεσα και με έντονο ύφος, επιχειρώντας να αντικρούσει το επιχείρημα περί δυσβάσταχτου δημοσιονομικού κόστους. Επανέφερε τη συζήτηση για τη 13η σύνταξη και κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί επανειλημμένα το ίδιο επιχείρημα για να απορρίπτει τις προτάσεις της αντιπολίτευσης.
«Το ακούσαμε για τη 13η σύνταξη και μετά έδωσαν 500 ευρώ επίδομα στους συνταξιούχους. Συνεχώς ακούμε απορρίψεις στα αιτήματά μας», ανέφερε.
Στη συνέχεια, έθεσε το ερώτημα για το ύψος της επιβάρυνσης από την επέκταση των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ στα μικρά νησιά όπου δεν εφαρμόζεται σήμερα το μέτρο. «Πόσο κοστίζει η μείωση του ΦΠΑ κατά 30% σε όλα τα υπόλοιπα νησιά κάτω των 3.000 κατοίκων που δεν εφαρμόζεται σήμερα; 20 με 25 εκατομμύρια ευρώ!», ανέφερε, προσδιορίζοντας το εκτιμώμενο δημοσιονομικό κόστος της παρέμβασης.
«Αυτό είναι το μέγεθος της τροπολογίας που βελτιώνει τη ζωή των μόνιμων κατοίκων στα μικρότερα νησιά της Ελλάδας», πρόσθεσε, απευθυνόμενος προσωπικά στον υπουργό Ναυτιλίας.
«Τόσο μεγάλο είναι, κύριε Κικίλια; Επιβαρύνει τον προϋπολογισμό της χώρας και είναι μη εφαρμόσιμο; Ελάτε τώρα! Ελάτε τώρα!», είπε χαρακτηριστικά.
Και αμέσως μετά, η αιχμηρή φράση που άλλαξε την τροπή της αντιπαράθεσης: «Μία μικρή από τις απευθείας αναθέσεις που κάνετε είναι, κύριε Κικίλια, αυτά τα 25 εκατομμύρια!» Μια δήλωση που ανέδειξε τη σύγκριση του εκτιμώμενου κόστους της φορολογικής ελάφρυνσης με τις κυβερνητικές δαπάνες μέσω απευθείας αναθέσεων, θέτοντας ζήτημα πολιτικών προτεραιοτήτων.
Νέο πεδίο αντιπαράθεσης και η ενίσχυση των αλιέων
Η κοινοβουλευτική σύγκρουση επεκτάθηκε και στην επαγγελματική αλιεία, με τον Νίκο Ανδρουλάκη να κατηγορεί την κυβέρνηση ότι δεν αξιοποιεί επαρκώς τις ευρωπαϊκές δυνατότητες χρηματοδότησης για την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους των καυσίμων. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι υπάρχουν ευρωπαϊκά εργαλεία που επιτρέπουν την κάλυψη έως και του 70% της πρόσθετης δαπάνης, φέρνοντας ως παραδείγματα την Ισπανία και τη Μάλτα.
«Δεν μπορεί η Ευρώπη να σου επιτρέπει να καλύψεις έως 70% και εσύ να το αργείς, κύριε Κικίλια», ανέφερε, εξαπολύοντας στη συνέχεια νέα επίθεση με την αιχμηρή αποστροφή «Μήπως πάλι χρειάζεστε επιστολή στην κυρία Φον ντερ Λάιεν; Ναι, επιστολή κοροϊδίας!».
Το ΠΑΣΟΚ κατέθεσε τροπολογία για έκτακτη ενίσχυση της επαγγελματικής θαλάσσιας αλιείας, ύψους έως 50 λεπτών ανά επιλέξιμο λίτρο καυσίμου, για την περίοδο από την 1η Μαρτίου έως το τέλος του 2026.
Απαντώντας, ο Βασίλης Κικίλιας επικαλέστηκε τις κυβερνητικές ανακοινώσεις για διπλασιασμό της επιδότησης του αλιευτικού πετρελαίου κατά την περίοδο Απριλίου – Αυγούστου 2026, ενώ ανέφερε ότι διερευνώνται πρόσθετοι πόροι για την περαιτέρω ενίσχυση του κλάδου εντός Οκτωβρίου. Παράλληλα, έθεσε ζήτημα τήρησης των δημοσιονομικών δυνατοτήτων και των προϋποθέσεων χορήγησης ενισχύσεων, αφήνοντας αιχμές για τον τρόπο με τον οποίο το ΠΑΣΟΚ προσεγγίζει τη χρηματοδότηση των προτάσεών του.
Από τις τροπολογίες στη σύγκρουση για τις πολιτικές προτεραιότητες
Η αντιπαράθεση Ανδρουλάκη – Κικίλια δεν περιορίστηκε στις τεχνικές λεπτομέρειες των νομοθετικών παρεμβάσεων. Η κυβέρνηση εστίασε στη συμβατότητα των μέτρων με το ευρωπαϊκό δίκαιο και τις δημοσιονομικές δυνατότητες της χώρας, ενώ ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αντέτεινε ότι το πραγματικό ζήτημα είναι η επιλογή των δαπανών που προκρίνονται και εκείνων που απορρίπτονται.
«Αυτή η αλαζονεία σας θα πληρωθεί από τον ελληνικό λαό επόμενες εκλογές», συμπλήρωσε ο Νίκος Ανδρουλάκης.