Στόχος της κυβέρνησης είναι η επίτευξη μείωσης του ενεργειακού κόστους κατά 30% μέσα στην επόμενη τριετία. Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, παρουσίασε το στρατηγικό σχέδιο για την υλοποίηση αυτού του στόχου, αναφέροντας παράλληλα το χρονοδιάγραμμα για τις έρευνες υδρογονανθράκων, την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου και τις παρεμβάσεις στον αιγιαλό.
Μιλώντας το πρωί της Τετάρτης (9/9) στην ΕΡΤ, ο υπουργός τόνισε ότι η μείωση των τιμών στο ρεύμα δεν είναι αποτέλεσμα μίας μεμονωμένης ενέργειας, αλλά προϋποθέτει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο. «Δεν υπάρχει μία ενέργεια που θα μειώσει το ενεργειακό κόστος», δήλωσε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η κυβέρνηση έχει χαρτογραφήσει λεπτομερώς όλες τις χρεώσεις που επιβαρύνουν τον καταναλωτή. «Για πρώτη φορά αναλύσαμε τον πραγματικό λογαριασμό και εντοπίσαμε όλες τις χρεώσεις στις οποίες μπορούμε να παρέμβουμε», πρόσθεσε.
Οι έξι άξονες για φθηνότερο ρεύμα
Το κυβερνητικό σχέδιο εστιάζει σε έξι βασικούς πυλώνες:
- Μεγαλύτερη αξιοποίηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ).
- Ενίσχυση των συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας.
- Επιτάχυνση των ηλεκτρικών διασυνδέσεων των νησιών.
- Αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών και των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
- Εφαρμογή προγραμμάτων ενεργειακής εξοικονόμησης.
- Ενίσχυση του θεσμικού πλαισίου για την αυτοκατανάλωση.
Ο κ. Παπασταύρου ανέφερε ότι από τις αρχές του 2026, η Ελλάδα αναμένεται να βρίσκεται στην 9η χαμηλότερη θέση στην Ευρώπη όσον αφορά τη χονδρική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας. Επί του παρόντος, οι τελικές τιμές για τους καταναλωτές είναι 18% χαμηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Παρά τα θετικά αυτά στοιχεία, ο υπουργός υπογράμμισε ότι η τρέχουσα κατάσταση δεν θεωρείται επαρκής, και ότι η επιδίωξη είναι ακόμη χαμηλότερες και πιο προσιτές τιμές για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η κυβέρνηση επενδύει στην αύξηση της παραγωγής από ΑΠΕ, στην αποθήκευση ενέργειας και στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις. Ενδεικτικά, η εγκατεστημένη ισχύς των ΑΠΕ έχει αυξηθεί από περίπου 6 GW το 2009 σε 18 GW σήμερα.
Διασυνδέσεις νησιών: Πώς μειώνουν το κόστος στο ρεύμα
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών. Όπως εξήγησε ο υπουργός, τα νησιά που λειτουργούν με αυτόνομα θερμικά εργοστάσια που χρησιμοποιούν πετρέλαιο αντιμετωπίζουν σημαντικά υψηλότερο κόστος παραγωγής. Η ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης ολοκληρώθηκε το 2025, ενώ έχουν ολοκληρωθεί και οι διασυνδέσεις των Κυκλάδων. Το επενδυτικό πρόγραμμα του ΑΔΜΗΕ ανέρχεται συνολικά σε 7 δισ. ευρώ, με τις διασυνδέσεις να αποτελούν βασικό πυλώνα της ενεργειακής στρατηγικής.
Έξυπνοι μετρητές στο 100% της χώρας έως το 2030
Ένα σημαντικό κομμάτι του σχεδιασμού αφορά την αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών, τις οποίες ο Σταύρος Παπασταύρου χαρακτήρισε ως ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα.
Το κύριο εργαλείο για τον περιορισμό τους είναι οι έξυπνοι μετρητές. Ο στόχος είναι η εγκατάστασή τους να ξεπεράσει τα δύο τρίτα της χώρας έως το τέλος του 2026, και η κάλυψη να φτάσει το 100% έως το 2030. Ο υπουργός αναφέρθηκε επίσης στο νέο θεσμικό πλαίσιο για τους κακοπληρωτές, με σκοπό τον περιορισμό του «ενεργειακού τουρισμού», δηλαδή της πρακτικής κατά την οποία καταναλωτές αλλάζουν διαδοχικά παρόχους αφήνοντας ανεξόφλητες οφειλές.
Αποθήκευση ενέργειας: Από το μηδέν στα 700 MW
Στον τομέα της αποθήκευσης ενέργειας, η Ελλάδα επιχειρεί να καλύψει το χαμένο έδαφος. Όπως δήλωσε ο υπουργός, μέχρι πέρυσι η χώρα δεν διέθετε ούτε ένα μεγαβάτ εγκατεστημένης αποθήκευσης. Πλέον, η ισχύς έχει φτάσει τα 700 MW, με στόχο να προσεγγίσει το 1 GW έως το τέλος του 2026.
Η ενίσχυση της αποθήκευσης κρίνεται ζωτικής σημασίας, όχι μόνο για τη μείωση της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας μακροπρόθεσμα, αλλά και για τη σταθερότητα και την ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος.
Υδρογονάνθρακες: Η πρώτη γεώτρηση στο Ιόνιο το 2027
Στο μέτωπο των ερευνών για υδρογονάνθρακες, ο υπουργός επανέλαβε ότι η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο παραμένει προγραμματισμένη για τους πρώτους μήνες του 2027. Η περιβαλλοντική μελέτη έχει ήδη υποβληθεί και το χρονοδιάγραμμα εξελίσσεται κανονικά. Η γεώτρηση θα πραγματοποιηθεί στο Block 2 του Ιονίου και ο κ. Παπασταύρου την χαρακτήρισε «πρώτη στιγμή της αλήθειας» για τη χώρα, καθώς τα αποτελέσματά της θα καθορίσουν την ύπαρξη εμπορικά εκμεταλλεύσιμου κοιτάσματος.
Στην έρευνα συμμετέχουν η ΑΠΕ και η ExxonMobil, ενώ τα πρώτα συμπεράσματα αναμένονται δύο έως τρεις μήνες μετά την ολοκλήρωση της γεώτρησης.
Παράλληλα, συνεχίζονται και άλλες έρευνες στο Ιόνιο, ενώ οι σεισμικές έρευνες νότια της Κρήτης αναμένεται να διεξαχθούν πριν από το τέλος του 2026. Εφόσον τα αποτελέσματα των ερευνών είναι θετικά και όλα εξελιχθούν ομαλά, η παραγωγή υδρογονανθράκων θα μπορούσε να ξεκινήσει το 2032.
Καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου: «Ψήφος εμπιστοσύνης» η γαλλική συμμετοχή
Σχετικά με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, ο υπουργός υπογράμμισε την είσοδο γαλλικής εταιρείας στο έργο, χαρακτηρίζοντάς την ψήφο εμπιστοσύνης τόσο στην τεχνική όσο και στην οικονομική βιωσιμότητα του έργου.
Η σχετική συμφωνία υπεγράφη στις 7 Αυγούστου και, σύμφωνα με τον κ. Παπασταύρου, οι εταιρικές και ρυθμιστικές διαδικασίες που απαιτούνταν για την είσοδο της γαλλικής εταιρείας ολοκληρώθηκαν εντός του πρώτου μήνα. Τα επόμενα βήματα του έργου αναμένεται πλέον να προχωρήσουν άμεσα.
Τι προβλέπει το νέο πλαίσιο για τις κατασκευές στον αιγιαλό
Το Ειδικό Χωροταξικό για τον Τουρισμό βρέθηκε επίσης στο επίκεντρο της συζήτησης, με τον υπουργό να απαντά στην κριτική περί «τσιμεντοποίησης». Υποστήριξε ότι το νέο πλαίσιο όχι μόνο δεν περιορίζει την προστασία του αιγιαλού, αλλά την αυστηροποιεί. Εξήγησε ότι το προηγούμενο καθεστώς επέτρεπε σε ορισμένες περιπτώσεις τη δημιουργία υποδομών σε μικρότερη απόσταση από τον αιγιαλό. Με το νέο πλαίσιο, δημιουργείται ζώνη αυστηρότερης προστασίας στα πρώτα 25 μέτρα από τον αιγιαλό, εντός της οποίας απαγορεύεται η κατασκευή κτίσματος. Οι τουριστικές επιχειρήσεις που επιθυμούν να δημιουργήσουν υποδομές για την εξυπηρέτηση των πελατών τους, θα πρέπει, σύμφωνα με την εξήγηση του υπουργού, να τις χωροθετούν από το όριο των 25 μέτρων και μετά.
Παπασταύρου για Σαμαρά: «Οι υψηλοί τόνοι δεν βοηθούν την κεντροδεξιά»
Τέλος, ο υπουργός κλήθηκε να σχολιάσει την αυξανόμενη αντιπαράθεση μεταξύ της Νέας Δημοκρατίας και του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά. Ο κ. Παπασταύρου αποστασιοποιήθηκε από τους υψηλούς τόνους, τονίζοντας ότι δεν ωφελούν ούτε τη χώρα ούτε την κεντροδεξιά. «Δεν μου αρέσουν καθόλου οι υψηλοί τόνοι. Δεν νομίζω ότι βοηθάνε την πατρίδα και δεν νομίζω ότι βοηθάνε και την κεντροδεξιά», δήλωσε, υπενθυμίζοντας ότι είχε συνεργαστεί με τον Αντώνη Σαμαρά και ότι επί πρωθυπουργίας του είχε αναλάβει τη διαπραγμάτευση την περίοδο 2012-2015. Εκτίμησε, παράλληλα, ότι η συγκεκριμένη δημόσια συζήτηση δεν ευνοεί κανέναν και ότι οι πρόσφατες δηλώσεις συνεργάτη του κ. Σαμαρά για τη Νέα Δημοκρατία «αδικούν τελικά και εκείνον».