Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας βρίσκεται ο τρόπος διαχείρισης και αξιοποίησης κοινοτικών κονδυλίων από την Ελλάδα για τη δημιουργία δομών φιλοξενίας μεταναστών κατά την περίοδο 2020-2021. Η έρευνα, όπως αποκάλυψε το Politico επικαλούμενο δύο Έλληνες αξιωματούχους με γνώση της υπόθεσης, εστιάζει σε δύο κέντρα υποδοχής και φιλοξενίας που κατασκευάστηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας του COVID-19. Το συνολικό κόστος των δύο έργων εκτιμάται στα 11,3 εκατομμύρια ευρώ. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι σχετικές συμβάσεις ανατέθηκαν απευθείας σε ιδιωτικές εταιρείες, παρακάμπτοντας τους δημόσιους διαγωνισμούς, και το κόστος τους φέρεται να είναι περίπου 15 φορές υψηλότερο σε σύγκριση με συγκρίσιμα έργα. Οι δύο ερευνώμενες εγκαταστάσεις βρίσκονται στη Μαλακάσα, βόρεια της Αθήνας, και στη Σιντική, στην περιοχή των Σερρών.
European prosecutors are looking into how Greece used EU funds to construct migrant camps, said two Greek officials familiar with the inquiry.https://t.co/kiULSnImjv
— POLITICO Europe (@POLITICOEurope) May 18, 2026
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, όταν προσέγγισε το Politico, αρνήθηκε να προβεί σε σχόλια, αναφέροντας ότι «δεν σχολιάζει εκκρεμείς έρευνες» για να διασφαλιστεί η ακεραιότητα της διαδικασίας και το αποτέλεσμά της. Επίσης, επισημάνθηκε ότι οποιαδήποτε ανακοίνωση γίνεται αποκλειστικά με πρωτοβουλία της Εισαγγελίας, όταν αυτό είναι εφικτό.
Υπενθυμίζεται ότι τα νησιά του Αιγαίου αποτέλεσαν κύριο σημείο εισόδου μεταναστών το 2015, κατά την κορύφωση της προσφυγικής κρίσης στην Ευρώπη. Μέχρι το 2019, η κατασκευή των δομών στην Ελλάδα είχε αναλάβει ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ). Μετά το 2019, η εποπτεία πέρασε στην ελληνική κυβέρνηση, και οι συμβάσεις που διερευνώνται τώρα είναι από τις πρώτες που υλοποιήθηκαν υπό το νέο σύστημα διαχείρισης.
Τα Ερωτηματικά για τις Απευθείας Αναθέσεις
Το ζήτημα των δύο απευθείας αναθέσεων είχε απασχολήσει τα κόμματα της αντιπολίτευσης ήδη από το 2020. Η τότε κυβέρνηση της Ν.Δ. είχε αιτιολογήσει την επιλογή λόγω των αυξημένων μεταναστευτικών ροών και της ανάγκης για ταχεία ολοκλήρωση των δομών. Ωστόσο, επίσημα στοιχεία της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες δείχνουν ότι το 2020 οι αφίξεις μεταναστών στην Ελλάδα μειώθηκαν δραματικά, φτάνοντας τις 15.696, σε σύγκριση με 74.649 το προηγούμενο έτος. Ένα ανώτερο στέλεχος της διοίκησης του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για την περίοδο 2020 δήλωσε ότι το έργο ελέγχθηκε και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο, λαμβάνοντας θετική έκθεση.
Επιπλέον, η αντιπολίτευση είχε εστιάσει στο γεγονός ότι ο διευθυντής της Τεχνικής Υπηρεσίας του Υπουργείου, που είχε την ευθύνη και των δύο κατασκευών, ήταν στέλεχος της Ν.Δ. Ο τότε υπουργός Μετανάστευσης, Νότης Μηταράκης, είχε υπερασπιστεί τον διορισμό, αναφέροντας ότι η τεχνική υπηρεσία λειτουργούσε μέσω ΜΚΟ, οι οποίες διαχειρίζονταν το 82% των κοινοτικών κονδυλίων για τη μετανάστευση.
Η πρώτη σύμβαση που εξετάζει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αφορά την επέκταση της δομής στη Μαλακάσα, η οποία προοριζόταν για τη φιλοξενία 1.500 μεταναστών από τα νησιά. Η σύμβαση αυτή ανατέθηκε τον Απρίλιο του 2020 σε αθηναϊκή εταιρεία χωρίς διαγωνισμό. Η αρχική συμφωνία για συντήρηση ανερχόταν στα 4,3 εκατ. ευρώ, αλλά μετά από αναμονή και συμπληρωματική σύμβαση, το τελικό κόστος έφτασε τα 1,7 εκατ. ευρώ επιπλέον. Παράλληλα, η Εισαγγελία ερευνά και τη σύμβαση για το κέντρο στη βόρεια Ελλάδα, που ανατέθηκε τον Ιούλιο του 2020 σε τεχνική εταιρεία από την Καβάλα. Το αρχικό κόστος ήταν 3,6 εκατ. ευρώ, και με παρόμοιο τρόπο, μετά από παρατάσεις, προστέθηκαν επιπλέον 1,7 εκατ. ευρώ.
Το Έγγραφο-«Κλειδί» για τις Δομές Μεταναστών
Η κατασκευή των δύο δομών αναφέρεται και σε εσωτερικό έγγραφο διεθνούς οργανισμού με αρμοδιότητα στη μετανάστευση και έδρα στην Ελλάδα, το οποίο επικαλείται η «Καθημερινή». Σύμφωνα με αυτό το έγγραφο, το κόστος των δύο κέντρων ήταν δυσανάλογα υψηλό σε σχέση με άλλα παρόμοια έργα που χρηματοδοτήθηκαν από τη Γενική Διεύθυνση Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων της Κομισιόν στην Ελλάδα. Το έγγραφο αναφέρει ότι η Ε.Ε. έχει χρηματοδοτήσει παρόμοιες δράσεις με ποσό 15 φορές χαμηλότερο από αυτό που κατέβαλε το ελληνικό Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου. Επίσης, υπολογίζεται ότι για άλλες εγκαταστάσεις με παρόμοια χαρακτηριστικά, η ίδια κυβέρνηση είχε δαπανήσει μόλις 270 ευρώ ανά ωφελούμενο, σε αντίθεση με τα 23.900 ευρώ στη Μαλακάσα.
Η κυβέρνηση της Ν.Δ. αντιμετωπίζει αυξανόμενη πίεση, καθώς αναφορές εμπλέκουν στελέχη της σε έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για την κατάχρηση κοινοτικών πόρων. Αρκετοί υπουργοί παραιτήθηκαν πέρυσι και φέτος λόγω της φερόμενης εμπλοκής τους σε σκάνδαλο επιδοτήσεων στον αγροτικό τομέα.