Η μάχη κατά της μεγάλης φοροδιαφυγής αποκτά πλέον επιχειρησιακή διάσταση, με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) να βρίσκεται σε πλήρη κινητοποίηση. Περισσότεροι από 23.000 φορολογικοί έλεγχοι και έρευνες διεξάγονται από εξειδικευμένες υπηρεσίες, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή στην αντιμετώπιση του φαινομένου.
Τα πρώτα αποτελέσματα αποτυπώνουν την ένταση της ελεγκτικής δραστηριότητας. Μόνο από 4.227 υποθέσεις που έχουν ήδη ολοκληρωθεί, έχουν καταλογιστεί φόροι και πρόστιμα που υπερβαίνουν το 1,1 δισεκατομμύριο ευρώ. Αυτό επιβεβαιώνει τη μετατόπιση του βάρους των ελέγχων σε πιο σύνθετες και υψηλού δημοσιονομικού ενδιαφέροντος υποθέσεις.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των ελέγχων κατά τους πρώτους μήνες του 2026, η στρατηγική του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και της ΑΑΔΕ έχει αλλάξει ριζικά. Η παραδοσιακή μέθοδος των τυχαίων ελέγχων υποκαθίσταται από στοχευμένους ελέγχους, οι οποίοι αξιοποιούν τη δύναμη της τεχνητής νοημοσύνης και άλλων ψηφιακών εργαλείων των φοροελεγκτικών υπηρεσιών.
Στο Επίκεντρο των Ελέγχων
Στο στόχαστρο των ελέγχων βρίσκονται:
- Μεγάλες επιχειρήσεις
- Πολυεθνικοί όμιλοι
- Φυσικά πρόσωπα με μεγάλη οικονομική και περιουσιακή επιφάνεια
- Οργανωμένα κυκλώματα απάτης στον ΦΠΑ
Νέο Επιχειρησιακό Μοντέλο της ΑΑΔΕ
Για τον έλεγχο αυτών των υποθέσεων, η ΑΑΔΕ αξιοποιεί ένα καινοτόμο επιχειρησιακό μοντέλο. Αυτό συνδυάζει ανάλυση κινδύνου, ψηφιακές διασταυρώσεις και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, με κύριο σκοπό τον εντοπισμό των υποθέσεων που παρουσιάζουν τις μεγαλύτερες πιθανότητες εκτεταμένης φοροδιαφυγής.
Οι Βασικές Ελεγκτικές Υπηρεσίες
Στην καρδιά αυτής της επιχείρησης βρίσκονται τρεις κρίσιμες ελεγκτικές υπηρεσίες:
- Κέντρο Ελέγχου Μεγάλων Φορολογουμένων (Κ.Ε.ΜΕ.Φ.): Από τον Φεβρουάριο του 2025, το ΚΕΜΕΦ έχει ολοκληρώσει 1.860 ελέγχους, καταλογίζοντας φόρους και πρόστιμα ύψους 869,42 εκατομμυρίων ευρώ. Ο μέσος όρος ανά υπόθεση ανέρχεται στα 467.430 ευρώ, ενώ 3.136 έλεγχοι βρίσκονται σε εξέλιξη, με ισχυρές προσδοκίες για περαιτέρω βεβαιώσεις. Το Κέντρο αναγνωρίζεται πλέον ως η πιο ολοκληρωμένη φοροελεγκτική υπηρεσία της χώρας, με πανελλαδική αρμοδιότητα, εστιάζοντας σε πολυεθνικές, μεγάλες εγχώριες επιχειρήσεις και φορολογουμένους με σύνθετες ή διασυνοριακές συναλλαγές, αξιοποιώντας ψηφιακά εργαλεία, τεχνητή νοημοσύνη και προηγμένα μοντέλα ανάλυσης κινδύνου.
- Ελεγκτικά Κέντρα (ΕΛ.ΚΕ.) Αττικής και Θεσσαλονίκης: Μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2026, τα ΕΛ.ΚΕ. ολοκλήρωσαν 2.092 ελέγχους, βεβαιώνοντας φόρους και πρόστιμα 154,73 εκατομμυρίων ευρώ, που αντιστοιχεί σε περίπου 74.000 ευρώ ανά υπόθεση. Το ποσοστό είσπραξης ανέρχεται στο 9,7%, ενώ σε εκκρεμότητα παραμένουν 16.557 έλεγχοι, γεγονός που υπογραμμίζει το εύρος των υποθέσεων που έχουν ανοίξει.
- Μονάδες Ειδικών Φορολογικών Ελέγχων (Μ.Ε.Φ.ΕΛ.) της νέας υπηρεσίας ΔΕΟΣ (Δυνάμεις Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών): Αυτές οι μονάδες, που έχουν αντικαταστήσει τις παλαιότερες Υπηρεσίες Ελέγχου και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων, έχουν αναλάβει τις πιο «βαριές» υποθέσεις φοροδιαφυγής και απάτης. Στο πρώτο τρίμηνο του 2026, διενήργησαν 37 έρευνες για απάτη στον ΦΠΑ, εντοπίζοντας διαφυγόντα έσοδα 1,9 εκατομμυρίου ευρώ. Σε όλες τις περιπτώσεις, οι ΑΦΜ των εμπλεκόμενων επιχειρήσεων, που λειτουργούσαν ως «εξαφανισμένοι έμποροι», απενεργοποιήθηκαν. Επιπλέον, πραγματοποίησαν 238 έρευνες για άλλες υποθέσεις φοροδιαφυγής, με διαπιστωθέντα διαφυγόντα έσοδα 50,93 εκατομμυρίων ευρώ. Σε εξέλιξη βρίσκονται ακόμη 3.065 έρευνες, ένας αριθμός που καταδεικνύει το βάθος και την έκταση των κυκλωμάτων φοροδιαφυγής που βρίσκονται υπό διερεύνηση.