Συζήτηση για τη Στεγαστική Κρίση στην Ευρώπη
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο πραγματοποίησε την Πέμπτη μια πρώτη συζήτηση σχετικά με την στεγαστική κρίση που πλήττει πολλές χώρες της ηπείρου, αναγνωρίζοντας την ανάγκη λήψης μέτρων σε ευρωπαϊκό επίπεδο για να αντιμετωπιστεί το σοβαρό αυτό ζήτημα. Ωστόσο, η αρχική αυτή συζήτηση δεν ξεκίνησε θετικά για την Ελλάδα, καθώς βασίστηκε σε μια έκθεση της ερευνητικής υπηρεσίας του Συμβουλίου (ART), η οποία δεν εντόπισε κάποιο σημαντικό πρόβλημα στέγασης στη χώρα μας!
Η Κομισιόν έχει επανειλημμένα επισημάνει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα ελληνικά νοικοκυριά όσον αφορά την πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή κατοικία. Πρόσφατα υπογράμμισε ότι οι αυξήσεις στις τιμές των ακινήτων έχουν επιδεινώσει τη δυνατότητα πρόσβασης στη στέγαση.Από το 2020 έως το 2024, οι τιμές των κατοικιών στην Ελλάδα σημείωσαν αύξηση κατά μέσο όρο 9,3% ετησίως (ενώ ο αντίστοιχος μέσος όρος στην ΕΕ ήταν μόλις 4,9%) και εκτιμάται ότι είναι υπερτιμημένες κατά περίπου 20%. Μάλιστα, τόνισε ότι οι υψηλές τιμές στέγασης πλήττουν κυρίως τις ευάλωτες ομάδες και εμποδίζουν τους ανθρώπους από το να μετακινηθούν για εργασία.
Ωστόσο,η ART κατόρθωσε να κατατάξει τη χώρα μας ανάμεσα στις χώρες με πτώση ενοικίων χωρίς να εξετάσει τη σημαντική αύξηση των τιμών κατοικιών τα τελευταία χρόνια και ισχυριζόμενη ότι δεν υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία! Φαίνεται πως η κυβέρνηση δεν έκρινε απαραίτητο να παρέχει τις σχετικές πληροφορίες στην ART ή εκείνη δεν αναζητούσε δεδομένα από δημόσιες πηγές (όπως είναι η βάση δεδομένων της Τράπεζας της Ελλάδας),προφανώς επειδή λειτουργεί με βάση τα στοιχεία που προσφέρουν οι εθνικές κυβερνήσεις.
Αναφορά στα Ενοίκια και τις Τιμές Κατοικιών
Το έγγραφο του Συμβουλίου της ΕΕ με τίτλο «Μία στέγη, πολλές πραγματικότητες: Η σύνθετη στεγαστική κρίση της Ευρώπης» χρησιμοποιεί ως χρονικό σημείο αναφοράς για τα ενοίκια την περίοδο 2010-2025. Σε αυτήν την περίοδο παρατηρείται πράγματι πτώση των ενοικίων στην Ελλάδα. Όσον αφορά τις τιμές κατοικιών εξετάζεται η τελευταία δεκαετία (2015 – 2025), όπου παρατηρήθηκε αύξηση κατά περίπου 60% σε επίπεδο ΕΕ αλλά απουσιάζουν τα στοιχεία για τη χώρα μας. Αν αυτά περιλαμβάνονταν θα αποδείκνυαν ότι αντίστοιχα οι ελληνικές τιμές είχαν αυξηθεί κατά 75% (πηγή: Τράπεζα της Ελλάδας).
Συγκριτικά Στοιχεία για την Ελλάδα
- Aύξηση Τιμών: Η Ελλάδα θεωρείται μοναδική περίπτωση όπου οι τιμές των ενοικίων μειώθηκαν κατά −9% μεταξύ 2010 και 2025 ενώ γενικά παρατηρούνται αυξήσεις σε όλη την ΕΕ.
- Kόστος Κατασκευής: Μόλις στο +3% ανέρχεται η αύξησή του μεταξύ 2010 και 2024 στη χώρα μας —η χαμηλότερη καταγραφή ανάμεσα στις χώρες που αξιολογούνται— αντικατοπτρίζοντας πιο αργούς μηχανισμούς αγοράς.
- Pροβλέψεις Κατασκευών: Θετικές προβλέψεις υπάρχουν μέχρι το έτος 2025 με εκτίμησεις αύξησης +10%, λόγω κονδυλίων ανάκαμψης από την ΕΕ.
- Kόστος Eνοικίου: Στην Αθήνα προβλέπεται δαπάνη τουλάχιστον του μισού μισθού στο κέντρο πόλης μέχρι το έτος αυτό.
- Aλλαγές ηλικίας εξόδου: Ο μέσος όρος ηλικίας εξόδου από το πατρικό σπίτι φτάνει σταδιακά τα 30 χρόνια.
Anάλυση Σχετικά με τον Ευρωπαϊκό Χώρο
The housing crisis in Europe is characterized as a structural issue with local nuances but inherently has a pan-European scope. Key trends and challenges include the following:
- Aύξηση κόστους στέγασης:The average housing prices in the EU skyrocketed by approximately +60% from the period of ’15 to ’25 while Greece experienced an increase of around +75%, which was not mentioned in the ART report.