Η Στρατηγική της ΕΚΤ για τη Μείωση των Επιτοκίων

Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, Γιάννης Στουρνάρας, δήλωσε σε συνέντευξή του στο politico ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) θα πρέπει να συνεχίσει την πολιτική χαλάρωσης με σταθερό ρυθμό μέχρι το βασικό επιτόκιο να φτάσει το 2%. Ο κ. Στουρνάρας τόνισε ότι οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη αυξάνονται και οι πληθωριστικές πιέσεις αρχίζουν να υποχωρούν.

«Δεν πιστεύω ότι είναι η κατάλληλη στιγμή στην επόμενη συνεδρίασή μας να εξετάσουμε τη διακοπή των μειώσεων επιτοκίων», δήλωσε από την Αθήνα. «Είναι πολύ νωρίς για κάτι τέτοιο».

Τα σχόλια αυτά δείχνουν μια σαφή αντίθεση με τις δηλώσεις της Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, που είχε αναφέρει προηγουμένως ότι το Συμβούλιο θα πρέπει να αρχίσει συζητήσεις σχετικά με ενδεχόμενη διακοπή ή τερματισμό των μειώσεων στις προσεχείς συνεδριάσεις του.

Από τον Ιούνιο μέχρι σήμερα, η ΕΚΤ έχει προχωρήσει σε πέντε μειώσεις του βασικού επιτοκίου πολιτικής από το ιστορικά υψηλό 4% στο 2,75%. Η κα Σνάμπελ θεωρείται ως μια από τις πιο ισχυρές «γερακίσιες» φωνές μέσα στην ΕΚΤ και υποστηρίζει πως τα επιτόκια δεν φαίνεται πλέον να έχουν αρνητική επίδραση στην οικονομία.

Aντιθέτως, ο Γιάννης Στουρνάρας εξέφρασε διαφορετική άποψη: «Βρισκόμαστε ακόμα σε περιοριστικό έδαφος», σημείωσε και πρόσθεσε πως αυτή είναι και η επίσημη θέση της ΕΚΤ. Αυτή η θέση στηρίζεται στις προσδοκίες ότι η ανάπτυξη θα παραμείνει αδύναμη και ο πληθωρισμός θα επιστρέψει στον στόχο που έχει τεθεί φέτος. «Αν αυτή η κατάσταση συνεχιστεί, τότε σίγουρα θα χρειαστεί περαιτέρω μείωση των επιτοκίων», υποστήριξε ο Διοικητής.

Ωστόσο, ο Γιάννης Στουρνάρας – συνήθως υπέρμαχος πιο ήπιων θέσεων – απέφυγε να συμφωνήσει με τις τελευταίες εκτιμήσεις μιας έρευνας Bloomberg που προβλέπει πιθανές μειώσεις των επιτοκίων τον Μάρτιο του 2026. «Οτιδήποτε λέμε τώρα για το 2026 είναι πρόωρο», ανέφερε αλλά πρόσθεσε: «Με βάση τα σημερινά δεδομένα αναμένω ότι έως το φθινόπωρο του 2025 τα επιτόκια θα έχουν πέσει στο 2%, πιθανώς αυτός θα είναι ο τελικός τους στόχος».

Mέχρι τη συνεδρίαση στις 6 Μαρτίου δεν αναμένονται σημαντικές αλλαγές στις προβλέψεις σχετικά με την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό λόγω αβεβαιοτήτων που σχετίζονται με τις πολιτικές νέας κυβέρνησης των ΗΠΑ όσον αφορά τους δασμούς. Ο κ. Στουρνάρας προειδοποίησε επίσης για ενισχυμένες αντιξοότητες από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού που μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τις προοπτικές ανάπτυξης στην ευρωζώνη.

Διατλαντικές Προκλήσεις

Η συνέντευξη πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο όπου οι δηλώσεις ανώτερων αξιωματούχων των ΗΠΑ προκαλούσαν ανησυχία στην Ευρώπη σχετικά με τη σταθερότητα δημοκρατικών θεσμών λόγω πιθανής αποκατάστασης σχέσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Μόσχας εις βάρος άλλων χωρών.

Sτη διάρκεια γεύματος στον Ξενώνα της Τράπεζας Ελλάδας υπό τον Παρθενώνα – σύμβολο δημοκρατίας – ο Γιάννης Στουρνάρας ανέφερε πόσο σημαντική είναι αυτή η μεταστροφή πολιτικής αλλά προσπαθεί επίσης να βρει θετικά στοιχεία όπως μια ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία στην Ουκρανία που μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές τροφίμων και ενέργειας καθώς επίσης στη βελτίωση οικονομικών δειγμάτων.
«Η ειρήνη σίγουρα θα έχει θετικό αντίκτυπο στην οικονομία», είπε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα τόνισε πως αυτές οι εξελίξεις παρέχουν ευκαιρίες ώστε η Ευρώπη να αποκτήσει αυτονομία στη δράση και τη φωνή της καθώς αντιμετωπίζει κρίσιμες ανάγκες επενδύσεων.

Pοιήσεις Ασφάλειας

Aλλά όπως σημείωσε υπάρχει πάντα ανησυχία σχετικά με τις συνέπειες αυτής της απομάκρισης από τους δημοκρατικούς συμμάχους καθώς μπορεί αυτό ν’ απαιτήσει νέα σκέψη γύρω από χρηματοδότηση ασφάλειας.

Οι χώρες έχουν ήδη εξαντλήσει πολλές δυνατότητες δανεισμού κι έτσι ίσως χρειαστεί εκ νέου χρηματοδότηση μέσω κοινοτικών μηχανισμών όπως έγινε κατά την πανδημία ώστε ν’ αποκατασταθούν στρατηγικές αμυντικής ετοιμότητας μετά τον Ψυχρό Πόλεμο.
«Πρέπει όχι μόνο ν’ αυξήσουμε αλλά κινούμαστε προς έναν πιο έξυπνο τρόπο ξοδέματος,» είπε καταλήγοντας.

Pροοπτικές Πολιτικής Άμυνας

“Πρέπει όλοι μαζί σαν Ένωση ΝΑ συζητήσουμε ποιος θ’ αναλάβει αυτές τιμές,” είπε τέλος.”