Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ανακοίνωσε μια δέσμη επτά ουσιαστικών μέτρων για την ενίσχυση των επαγγελματιών αλιέων. Στόχος των παρεμβάσεων είναι η μείωση του λειτουργικού κόστους, η προστασία του εισοδήματός τους και η δημιουργία ενός πιο σταθερού πλαισίου λειτουργίας για ολόκληρο τον αλιευτικό κλάδο.
Οι νέες πρωτοβουλίες παρουσιάστηκαν μετά από συνάντηση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά, με εκπροσώπους του αλιευτικού κλάδου και στελέχη των αρμόδιων υπηρεσιών. Ο κ. Σχοινάς τόνισε ότι η ελληνική αλιεία αντιμετωπίζει σημαντικές πιέσεις, οι οποίες οφείλονται στην κλιματική αλλαγή, την αύξηση του κόστους και τις παράνομες πρακτικές.
«Η ελληνική αλιεία βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές προκλήσεις λόγω της κλιματικής αλλαγής και των παράνομων πρακτικών», ανέφερε ο υπουργός, υπογραμμίζοντας ότι οι επτά παρεμβάσεις διαμορφώθηκαν σε στενή συνεργασία με τους εκπροσώπους του κλάδου.
1. Επιδότηση Καυσίμων: Η πρώτη παρέμβαση αφορά την επιδότηση των καυσίμων για τους επαγγελματίες αλιείς. Συγκεκριμένα, για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο προβλέπεται ενίσχυση 0,16 ευρώ ανά λίτρο, ενώ για τον Ιούνιο το ποσό θα διαμορφωθεί στα 0,12 ευρώ ανά λίτρο. Για την άμεση εφαρμογή αυτού του μέτρου, προωθείται σχετική νομοθετική ρύθμιση.
2. Πιλοτική Αλίευση Λαγοκέφαλου: Το δεύτερο μέτρο εστιάζει στην πιλοτική αλίευση του λαγοκέφαλου στις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, αξιοποιώντας ευρωπαϊκούς πόρους. Η μέγιστη καθαρή αμοιβή για τους αλιείς ορίζεται στα 5,33 ευρώ ανά κιλό, ποσό που, σύμφωνα με το Υπουργείο, είναι έως και 52% υψηλότερο από αυτό που ισχύει στην Κύπρο. Η δράση αυτή αποσκοπεί τόσο στην οικονομική ενίσχυση των αλιέων όσο και στον περιορισμό της εξάπλωσης του συγκεκριμένου ξενικού είδους, με την αλίευσή του να επιτρέπεται αποκλειστικά σε επαγγελματίες ψαράδες.
3. Μηχανισμός Αποζημίωσης για Περιορισμούς Λειτουργίας: Η τρίτη πρωτοβουλία αφορά τη δημιουργία ενός μηχανισμού αποζημίωσης για τους επαγγελματίες που ενδέχεται να επηρεαστούν από τυχόν περιορισμούς της αλιευτικής δραστηριότητας εντός των εθνικών θαλάσσιων πάρκων. Ο σχεδιασμός θα γίνει σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με στόχο την αρμονική συνύπαρξη της προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος και της οικονομικής στήριξης των παράκτιων και νησιωτικών κοινοτήτων.
4. Αναθεώρηση Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής και Εθνικής Νομοθεσίας: Η τέταρτη παρέμβαση επικεντρώνεται σε σημαντικές αλλαγές στη νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική και στην εθνική νομοθεσία. Μεταξύ άλλων, προτείνεται η άρση της απαγόρευσης χρηματοδότησης κινητήρων, με σκοπό τον περιορισμό του λειτουργικού κόστους των σκαφών. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση επενδύσεων για την απόκτηση ασφαλέστερων, αποδοτικότερων και ανθεκτικότερων αλιευτικών σκαφών. Στην ίδια πρωτοβουλία εντάσσεται και η προσαρμογή της νομοθεσίας για τη διευκόλυνση της εισόδου νέων επαγγελματιών στον κλάδο.
5. Ενίσχυση Θεσμικής Παρουσίας Αλιέων: Το πέμπτο μέτρο προβλέπει την ενίσχυση της θεσμικής παρουσίας των επαγγελματιών αλιέων στα κέντρα λήψης αποφάσεων. Σχεδιάζεται νομοθετική παρέμβαση, ώστε οι αλιείς να εκπροσωπούνται ανά αλιευτικό εργαλείο τόσο στις Περιφέρειες όσο και στα εθνικά όργανα, συμπεριλαμβανομένου του Συμβουλίου Αλιείας. Στόχος είναι η λήψη αποφάσεων που αφορούν τον κλάδο να γίνεται με ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των επαγγελματιών.
6. Αυστηρότερη Εποπτεία Ερασιτεχνικής Αλιείας: Η έκτη πρωτοβουλία αφορά την αυστηρότερη εποπτεία της ερασιτεχνικής αλιείας. Προβλέπεται η δημιουργία μητρώου ερασιτεχνών αλιέων, καθώς και η υποχρέωση καταγραφής της παραγωγής τους. Η παρέμβαση αυτή αποσκοπεί στον περιορισμό της παράνομης διακίνησης αλιευμάτων και του αθέμιτου ανταγωνισμού εις βάρος των επαγγελματιών.
7. Εξορθολογισμός Συστήματος Κυρώσεων: Η έβδομη παρέμβαση αφορά τον εξορθολογισμό του συστήματος κυρώσεων. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η αργία ενός αλιευτικού σκάφους δεν θα επιβάλλεται αυτομάτως, αλλά μόνο σε περίπτωση υποτροπής. Η εφαρμογή της ποινής θα βασίζεται σε σύστημα μορίων και θα ευθυγραμμίζεται πλήρως με το ευρωπαϊκό δίκαιο. Με αυτόν τον τρόπο, το Υπουργείο στοχεύει στη διαμόρφωση ενός αναλογικότερου πλαισίου, το οποίο θα αντιμετωπίζει τις σοβαρές παραβάσεις χωρίς να οδηγεί σε δυσανάλογη οικονομική επιβάρυνση των επαγγελματιών.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Μέσης Αλιείας, Ιωάννης Μπουντούκος, αναγνώρισε ότι ορισμένες από τις ανακοινώσεις κινούνται προς θετική κατεύθυνση. Ωστόσο, εξέφρασε επιφυλάξεις για το ύψος και την έκταση της οικονομικής στήριξης. Όπως επισήμανε, η ενίσχυση για το κόστος των καυσίμων δεν επαρκεί για να καλύψει τις πραγματικές επιβαρύνσεις που αντιμετωπίζουν οι αλιευτικές επιχειρήσεις, ειδικά μετά τις αναταράξεις που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν και την αλματώδη άνοδο των λειτουργικών δαπανών.
Ο κ. Μπουντούκος υπογράμμισε ότι το πιλοτικό πρόγραμμα αλίευσης του λαγοκέφαλου κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Επισήμανε, ωστόσο, ότι η εφαρμογή του περιορίζεται σε συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές και δεν καλύπτει το σύνολο των επαγγελματιών που αντιμετωπίζουν αντίστοιχα προβλήματα.
Σε ό,τι αφορά την απαγόρευση της μηχανότρατας στις Κυκλάδες και τους περιορισμούς στα εθνικά θαλάσσια πάρκα, σημείωσε ότι οι σχετικές αποφάσεις δεν πρέπει να εφαρμόζονται χωρίς επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση. Κατά τον ίδιο, απαιτούνται ολοκληρωμένες μελέτες, τόσο για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος όσο και για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των επαγγελματιών.
Τέλος, ανέφερε ότι ο αλιευτικός κλάδος χρειάζεται ισχυρότερη χρηματοδότηση, σταθερούς κανόνες και ουσιαστική συμμετοχή των αλιέων στις αποφάσεις που επηρεάζουν τη δραστηριότητά τους.