Η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ) αναθεωρεί προς τα πάνω τις προβλέψεις της για την ελληνική οικονομία, μετά τη συμφωνία που σηματοδοτεί τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν, η οποία οδηγεί σε σημαντική μείωση των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται στο αγγλόφωνο σημείωμα της ΤτΕ για την οικονομία, η υλοποίηση αυτής της συμφωνίας και η αποκατάσταση των ισορροπιών στις αγορές ενέργειας είναι καθοριστικής σημασίας.
Η πρόσφατη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν αναζωπυρώνει τις ελπίδες για μόνιμο τερματισμό των εχθροπραξιών και αποκλιμάκωση των τιμών ενέργειας. Αυτή η εξέλιξη δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ένα σαφώς ηπιότερο σενάριο για την ελληνική οικονομία, σε σύγκριση με το βασικό σενάριο που είχε δημοσιοποιηθεί νωρίτερα από την κεντρική τράπεζα.
Σύμφωνα με το νέο, ήπιο («mild») σενάριο της Τράπεζας της Ελλάδος, αναμένεται ελαφρά πτωτική πίεση στον πληθωρισμό, ενώ θα ενισχυθεί ο ρυθμός ανάπτυξης.
Ραγδαία αποκλιμάκωση στις διεθνείς τιμές ενέργειας
Το «σενάριο ειρήνης» βασίζεται στην ταχύτερη μείωση των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας:
- Πετρέλαιο: Η τιμή του αναμένεται να διαμορφωθεί στα 88 δολάρια/βαρέλι το γ’ τρίμηνο του 2026 (μείωση 15% έναντι του βασικού σεναρίου), ενώ το δ’ τρίμηνο του 2028 προβλέπεται να υποχωρήσει στα 64 δολάρια/βαρέλι (μείωση 16% έναντι του βασικού σεναρίου).
- Φυσικό Αέριο: Η τιμή του υπολογίζεται στα 41 ευρώ/MWh για το γ’ τρίμηνο του 2026 (πτώση 16% έναντι του βασικού σεναρίου), ενώ το δ’ τρίμηνο του 2028 αναμένεται να κατρακυλήσει στα 20 ευρώ/MWh (σημαντική μείωση 22% σε σχέση με το βασικό σενάριο).
Οι νέες προβλέψεις για την Ελλάδα
Η μείωση του ενεργειακού κόστους προσφέρει άμεση ώθηση στο ΑΕΠ και συγκρατεί το επίπεδο των τιμών, επηρεάζοντας θετικά τις προβλέψεις της ΤτΕ (πίνακας):
| Έτος | Ρυθμός Ανάπτυξης ΑΕΠ (Βασικό Σενάριο) | Ρυθμός Ανάπτυξης ΑΕΠ (Ήπιο Σενάριο) | Πληθωρισμός (Βασικό Σενάριο) | Πληθωρισμός (Ήπιο Σενάριο) |
|---|---|---|---|---|
| 2026 | 1,90% | 2,00% | 3,80% | 3,70% |
| 2027 | 1,90% | 2,10% | 2,60% | 2,50% |
| 2028 | 2,00% | 2,10% | 2,30% | 2,20% |
Με το νέο σενάριο, η οικονομία αποκτά επιπλέον δυναμική, αναπτυσσόμενη με 2,0% το 2026 (έναντι 1,9% του βασικού σεναρίου) και σταθεροποιούμενη στο 2,1% για τη διετία 2027-2028 (έναντι 1,9% και 2,0% αντίστοιχα).
Όσον αφορά τον πληθωρισμό (Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή – HICP), παρατηρείται μια σταθερή αποκλιμάκωση κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα σε όλο τον ορίζοντα της τριετίας. Ο πληθωρισμός υποχωρεί στο 3,7% το 2026, στο 2,5% το 2027 και στο 2,2% το 2028.
Η ΤτΕ τονίζει, ωστόσο, ότι η πιθανότητα υλοποίησης αυτού του ευνοϊκού σεναρίου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη συνέπεια στην εφαρμογή της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν και την πλήρη αποκατάσταση των ενεργειακών ροών στις διεθνείς αγορές.
Καλό ξεκίνημα το 2026
Επιπλέον, τα μηνύματα από την πορεία της ελληνικής οικονομίας κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 είναι θετικά, σύμφωνα με την ΤτΕ. Το πραγματικό ΑΕΠ κατέγραψε ετήσια αύξηση 2,0%, με κύριους συντελεστές την εντυπωσιακή επιτάχυνση των επενδύσεων, τη σταθερή άνοδο της ιδιωτικής κατανάλωσης, καθώς και τη θετική συνεισφορά του εξωτερικού ισοζυγίου.
Η ανάλυση της ΤτΕ καταδεικνύει την ισχυρή δυναμική της οικονομίας, η οποία στηρίχθηκε σε τρεις βασικούς παράγοντες, παρά την αρνητική συμβολή που είχε η μεταβολή των αποθεμάτων.
- Οι επενδύσεις (Ακαθάριστος Σχηματισμός Πάγιου Κεφαλαίου) αποτέλεσαν τον «κινητήριο μοχλό» της οικονομίας, σημειώνοντας εκρηκτική άνοδο 12,1% σε ετήσια βάση και συνεισφέροντας 2,0 ποσοστιαίες μονάδες (π.μ.) στην αύξηση του ΑΕΠ.
- Η συνεισφορά των καθαρών εξαγωγών ήταν αναπάντεχα θετική, προσθέτοντας 0,6 π.μ. στο ΑΕΠ. Αυτό οφείλεται στην αύξηση των εξαγωγών αγαθών και υπηρεσιών κατά 2,4%, ενώ οι εισαγωγές παρουσίασαν οριακή άνοδο μόλις 0,2%.
- Η ιδιωτική κατανάλωση κινήθηκε ανοδικά κατά 0,7% σε ετήσια βάση, προσθέτοντας 0,5 π.μ. στον συνολικό ρυθμό ανάπτυξης.
Αύξηση σε όλες τις κατηγορίες επενδύσεων
Σύμφωνα με τα στοιχεία, η αύξηση των επενδύσεων κατά 12,1% δεν περιορίστηκε σε έναν κλάδο, αλλά επεκτάθηκε στο σύνολο σχεδόν των επενδύσεων. Συγκεκριμένα, καταγράφηκαν οι εξής εντυπωσιακές ετήσιες αυξήσεις:
- Λοιπές κατασκευές: +18,1%
- Μηχανολογικός εξοπλισμός: +16,2%
- Μεταφορικός εξοπλισμός: +15,3%
- Κατοικίες: +15,0%
Η ΤτΕ υπογραμμίζει ότι τόσο οι πρόδρομοι όσο και οι πραγματικοί δείκτες της οικονομίας προμηνύουν τη συνέχιση της αναπτυξιακής πορείας της χώρας. Οι δείκτες υπευθύνων προμηθειών (PMI) και οικονομικού κλίματος (ESI) παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, ενώ καταγράφεται θετική πορεία στα έσοδα από τον ΦΠΑ, στις λιανικές πωλήσεις, στη βιομηχανική παραγωγή, στον τουρισμό και στην απασχόληση.