Ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, τόνισε την επιτακτική ανάγκη η Ευρώπη να υπερβεί την απλή “ανθεκτικότητα” και να υιοθετήσει μια πιο ενεργητική προσέγγιση για τη διαμόρφωση του μέλλοντός της. Μιλώντας στην επιτροπή οικονομικών υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, χαρακτήρισε την τρέχουσα συγκυρία ως ένα «σημείο καμπής» για την ήπειρο, υπογραμμίζοντας τις ραγδαίες αλλαγές στον παγκόσμιο χάρτη και την ανάγκη η Ευρώπη να γίνει «μια δύναμη που επιλέγει, διαμορφώνει και αποφασίζει για το μέλλον της».
Παρά την αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα που επέδειξε η ευρωζώνη απέναντι σε κρίσεις όπως η πανδημία και η ενεργειακή κρίση, ο κ. Πιερρακάκης επεσήμανε ότι οι τωρινές και οι επερχόμενες προκλήσεις απαιτούν μια πιο δυναμική στρατηγική, με στόχο τη δημιουργία χώρου για ουσιαστική ανάπτυξη. Όπως τόνισε, τα τρέχοντα επίπεδα ανάπτυξης δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση μελλοντικών προκλήσεων, όπως οι δημογραφικές πιέσεις και τα ζητήματα παραγωγικότητας, καλώντας σε ευρείες μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ευρωπαϊκής κυριαρχίας. «Η ανθεκτικότητα είναι άμυνα, αλλά τώρα πρέπει να περάσουμε στην επίθεση», είπε χαρακτηριστικά, με απώτερο στόχο μια ισχυρότερη και πιο αυτόνομη Ευρώπη.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στον τομέα της ενέργειας, με τον κ. Πιερρακάκη να επισημαίνει ότι «η ενέργεια σημαίνει κυριαρχία, ασφάλεια και προστασία των πολιτών». Επίσης, δεν απέκλεισε σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, αναφέροντας ότι πρόσφατα στοιχεία δείχνουν αύξηση του πληθωρισμού και επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας, με την αβεβαιότητα να καθίσταται «η νέα κανονικότητα».
Στο πεδίο της οικονομικής πολιτικής, ο πρόεδρος του Eurogroup υποστήριξε την αναγκαιότητα ανακούφισης των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, επισημαίνοντας όμως ότι «τα μέτρα πρέπει να είναι στοχευμένα και προσωρινά», με προτεραιότητα στην προστασία των πιο ευάλωτων. «Καμία ευρωπαϊκή στρατηγική δεν θα πετύχει αν δεν είναι κοινωνικά δίκαιη», τόνισε, προσθέτοντας ότι, ενώ υπάρχει δημοσιονομική ευελιξία, αυτή πρέπει να χρησιμοποιείται με σύνεση και σύμφωνα με τους συμφωνημένους κανόνες. Επικαλούμενος τα συμπεράσματα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ανέφερε ότι τα μη στοχευμένα μέτρα συχνά ωφελούν περισσότερο τα υψηλότερα εισοδήματα, ενισχύοντας την ανάγκη για καλύτερο σχεδιασμό πολιτικών.
Επιπλέον, όπως ανέφερε, οι επιλογές της ΕΕ μετά το 2022, όπως η διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών, έχουν ήδη συμβάλει στον περιορισμό των επιπτώσεων της κρίσης, σύμφωνα με το ΔΝΤ.
Σε ό,τι αφορά το ψηφιακό ευρώ, ο κ. Πιερρακάκης το χαρακτήρισε ως κρίσιμο εργαλείο για τη νομισματική κυριαρχία και την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού συστήματος πληρωμών. «Κάθε μήνας μετράει», τόνισε, υπογραμμίζοντας την ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών ώστε η Ευρώπη να διατηρήσει το πλεονέκτημα στην ψηφιοποίηση του χρηματοπιστωτικού τομέα. Παρατήρησε ότι το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα βρίσκεται σε φάση ταχείας ψηφιοποίησης, με διαφορετικές προσεγγίσεις από τις μεγάλες οικονομίες: οι ΗΠΑ, αντί για ψηφιακό δολάριο, βασίζονται σε stablecoins, ενώ η Κίνα προωθεί αποκλειστικά ένα ψηφιακό νόμισμα. Σε αυτό το πλαίσιο, η ευρωπαϊκή στρατηγική πρέπει να βασίζεται σε δημόσια υποδομή, με «πυρήνα το ψηφιακό ευρώ», το οποίο μπορεί να ενισχύσει τον διεθνή ρόλο του ευρώ, επιτρέποντας ταυτόχρονα την ανάπτυξη ιδιωτικής καινοτομίας. Η διαπίστωση ότι «το 95% των stablecoins είναι συνδεδεμένα με το δολάριο και λιγότερο από 1% με το ευρώ» καθιστά, σύμφωνα με τον ίδιο, ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη προώθησης του ψηφιακού ευρώ. «Αν δεν κινηθούμε γρήγορα, θα χάσουμε μια τεράστια ευκαιρία να ενισχύσουμε τον διεθνή ρόλο του ευρώ», προειδοποίησε.
Σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη, ο κ. Πιερρακάκης τόνισε την ανάγκη η Ευρώπη να εστιάσει στην ενίσχυση της τεχνολογικής της κυριαρχίας, επισημαίνοντας ότι συχνά «υπερεκτιμούμε το παρόν και υποτιμούμε το μέλλον». Η βασική πρόκληση, όπως είπε, είναι η ανάγκη για παγκόσμιο συντονισμό στη διακυβέρνηση της τεχνολογίας, σε μια περίοδο όπου ο πολυμερής συντονισμός δοκιμάζεται.
Καταλήγοντας, ο Κυρ. Πιερρακάκης προειδοποίησε ότι τα διακυβεύματα είναι ιδιαίτερα υψηλά και εξέφρασε την ελπίδα ότι η διεθνής συνεργασία θα προχωρήσει έγκαιρα, χωρίς να χρειαστεί να προηγηθεί κάποιο αρνητικό γεγονός.